Eo Biển Hormuz Ghi Nhận Thêm Các Vụ Tấn công, Số Tàu Bị Ảnh Hưởng Tăng Lên Ít Nhất 14
Tối ngày 11.3, hãng thông tấn Reuters đưa tin về việc ba chiếc tàu mới đã bị trúng đạn từ nguồn không xác định tại eo biển Hormuz, nâng tổng số tàu bị tấn công trong khu vực kể từ khi cuộc xung đột liên quan đến Iran bắt đầu lên ít nhất 14 chiếc. Trong số đó, tàu hàng Mayuree Naree mang cờ Thái Lan, do nhà điều hành Precious Shipping quản lý, đã bị hai quả đạn không rõ nguồn gốc tấn công khi đang di chuyển qua eo biển này vào cùng ngày. Sự cố đã gây ra hỏa hoạn và làm hư hại phòng máy của tàu, làm dấy lên lo ngại về an ninh hàng hải.
Khủng Hoảng Bảo Hiểm Hàng Hải Khiến Giao Thông Đình Trệ
Các hãng bảo hiểm hàng hải đã chính thức từ chối trách nhiệm bảo hiểm cho các tàu thuyền đi qua vùng biển Hormuz kể từ ngày 1.3, do nguy cơ bị tấn công quá cao. Thị trường bảo hiểm hàng hải, vốn là một lĩnh vực béo bở với tổng giá trị toàn cầu đạt 33,36 tỉ USD vào năm ngoái và chủ yếu nằm trong tay các hãng của Anh và Mỹ, thường vẫn cung cấp bảo hiểm cho rủi ro chiến tranh. Tuy nhiên, khi mối đe dọa trở nên nghiêm trọng, các công ty có quyền tạm dừng dịch vụ. Điều này đã dẫn đến tình trạng đình trệ giao thông hàng hải qua eo biển Hormuz, vì các tàu khó có thể hoạt động nếu không được bảo hiểm. Ngay cả khi Mỹ tuyên bố đã phá hủy nhiều tàu thả thủy lôi của Iran, các tàu hàng vẫn không dám mạo hiểm vận hành qua đây.
Số liệu cụ thể cho thấy sự sụt giảm đáng kể: vào ngày 27.2, trước khi Mỹ và Israel tiến hành tấn công Iran, có 141 tàu đi qua eo biển Hormuz, nhưng đến ngày 7.3, con số này chỉ còn 4 tàu. Với vai trò then chốt trong việc vận chuyển dầu và khí đốt toàn cầu, sự gián đoạn này đã đẩy giá dầu thô tăng cao trong thời gian gần đây, gây bất ổn cho thị trường năng lượng.
Nỗ Lực Của Tổng Thống Trump Và Những Thách Thức Thực Tế
Để giải quyết cuộc khủng hoảng, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đăng tải trên mạng xã hội Truth Social vào ngày 4.3, tuyên bố rằng ông đã chỉ định Công ty Tài chính Phát triển Mỹ (DFC) cung cấp bảo hiểm rủi ro chính trị và đảm bảo an ninh tài chính cho tất cả giao thương hàng hải qua vùng Vịnh, với mức giá hợp lý. Ông cũng nhấn mạnh rằng hải quân Mỹ sẵn sàng hộ tống các tàu chở dầu qua eo biển Hormuz nếu cần thiết, khẳng định sức mạnh kinh tế và quân sự của Mỹ sẽ đảm bảo lưu thông năng lượng tự do cho thế giới.
Tuy nhiên, thực tế lại không đơn giản như vậy. Theo Reuters, hải quân Mỹ đã từ chối các yêu cầu hộ tống quân sự gần như hằng ngày từ ngành vận tải biển kể từ khi cuộc chiến chống Iran bắt đầu, do lo ngại về nguy cơ tấn công cao. Hơn nữa, ngay cả khi có hộ tống, các công ty bảo hiểm hàng hải vẫn có thể không dám chịu trách nhiệm bảo hiểm cho các tàu thương mại trong bối cảnh rủi ro hiện nay.
Phân Tích Từ Chuyên Gia Về Tính Khả Thi Của Kế Hoạch
Công ty xếp hạng tín nhiệm tín dụng S&P Global đã chỉ ra nhiều bất cập trong kế hoạch của Tổng thống Trump. DFC, với tư cách là một nhánh đầu tư quốc tế của chính phủ Mỹ, sẽ cần thời gian để chuẩn bị hoặc hợp tác với một bên thứ ba chuyên về bảo hiểm nếu muốn mở rộng sang lĩnh vực này. David Smith, người đứng đầu bộ phận hàng hải tại Công ty môi giới bảo hiểm McGill and Partners của Anh, nhận xét rằng mặc dù ý tưởng này đáng hoan nghênh về mặt lý thuyết, nhưng chưa có chi tiết cụ thể về cách thức hoạt động trong thực tế. Ông cảnh báo rằng việc bảo vệ và bảo hiểm cho các tàu ở vùng Vịnh sẽ rất khó khăn, và cho đến khi có sự rõ ràng về các điều khoản, không ai điều chỉnh kế hoạch của mình.
Thêm vào đó, các thách thức về mức giá bảo hiểm, tỷ lệ bồi hoàn, và điều kiện áp dụng khiến kế hoạch này khó có thể sớm đi vào thực tế. Trong bối cảnh này, truyền thông Mỹ và Anh đã dẫn nhiều dữ liệu cho thấy các đội tàu "bóng tối" chuyên chở dầu bị cấm vận vẫn có thể vượt qua eo biển Hormuz một cách an toàn, làm nổi bật sự phức tạp của tình hình.
IEA Cân Nhắc Mở Kho Dự Trữ Dầu Chiến Lược
Các quốc gia thành viên của Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) đã tổ chức cuộc họp vào ngày 10.3 để đánh giá tình hình an ninh nguồn cung dầu và thảo luận về kịch bản mở kho dự trữ khẩn cấp, trong bối cảnh chiến sự Trung Đông đang gây bất ổn cho thị trường. Giám đốc điều hành IEA Fatih Birol cho biết thị trường dầu mỏ đang diễn biến phức tạp, với khó khăn trong việc vận chuyển dầu qua eo biển Hormuz và sự cắt giảm sản lượng đáng kể, tạo ra những rủi ro ngày càng tăng.
Theo The Wall Street Journal, IEA đã đề xuất triển khai đợt mở kho dầu dự trữ lớn nhất trong lịch sử, vượt qua con số 182 triệu thùng được xả ra thị trường vào năm 2022. Mục tiêu của đề xuất này là ứng phó với tình trạng gián đoạn nguồn cung, tuy nhiên, IEA vẫn chưa đưa ra quyết định chính thức sau cuộc họp. Điều này cho thấy mức độ nghiêm trọng của cuộc khủng hoảng và nhu cầu cấp thiết về các giải pháp toàn cầu để ổn định thị trường năng lượng.
