Canh bạc của Thủ tướng Netanyahu: Xung đột với Iran đe dọa liên minh Mỹ-Israel
Quyết định mở rộng xung đột với Iran của chính phủ Israel đã tạo ra một bước ngoặt quan trọng trong chính sách an ninh khu vực Trung Đông. Với sự hậu thuẫn quân sự từ Mỹ, chiến dịch này ban đầu được kỳ vọng sẽ mang lại một thắng lợi nhanh chóng, qua đó triệt tiêu mối đe dọa chiến lược từ Tehran. Tuy nhiên, khi cuộc chiến bước sang những tuần tiếp theo, diễn biến thực địa cho thấy một bức tranh phức tạp hơn nhiều so với dự tính.
Sự ủng hộ trong nước và những thách thức thực tế
Trong nội bộ Israel, quyết định tấn công Iran nhận được sự đồng thuận rộng rãi từ người dân. Các cuộc thăm dò dư luận cho thấy hơn 80% người dân ủng hộ hành động quân sự, phản ánh tâm lý lo ngại sâu sắc về mối đe dọa từ chương trình hạt nhân và năng lực quân sự của Iran. Thủ tướng Benjamin Netanyahu từ lâu đã xây dựng lập luận rằng Iran là một mối đe dọa mang tính tồn vong đối với Israel.
Ông nhấn mạnh rằng "sự kết hợp lực lượng hiện nay cho phép chúng ta làm điều mà tôi đã mong đợi trong suốt 40 năm". Cách tiếp cận này dựa vào giả định rằng việc làm suy yếu đáng kể năng lực quân sự của Iran sẽ tạo ra một môi trường an ninh ổn định hơn cho Israel. Tuy nhiên, diễn biến thực tế của cuộc chiến cho thấy mục tiêu đạt được một chiến thắng nhanh chóng là điều khó khả thi.
Xung đột không những không được kiểm soát mà còn có xu hướng lan rộng, kéo theo những phản ứng mạnh mẽ từ phía Iran. Một trong những diễn biến đáng chú ý là việc Tehran làm gián đoạn hoạt động tại Eo biển Hormuz, vốn là tuyến vận tải năng lượng quan trọng bậc nhất thế giới. Điều này không chỉ gây sức ép lên Israel mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến nền kinh tế toàn cầu.
Hậu thuẫn từ Mỹ có dấu hiệu xói mòn
Một trong những trụ cột quan trọng nhất trong chiến lược an ninh của Israel là sự ủng hộ lưỡng đảng từ Mỹ. Tuy nhiên, các diễn biến gần đây cho thấy nền tảng này đang có dấu hiệu suy yếu, theo phân tích từ tờ Financial Times. Kết quả các cuộc khảo sát cho thấy lần đầu tiên trong nhiều thập kỷ, công chúng Mỹ bày tỏ sự cảm thông với người Palestine nhiều hơn Israel.
Sự thay đổi này phần lớn xuất phát từ chiến dịch quân sự tại Gaza, vốn đã gây ra thương vong lớn cho dân thường. Cuộc chiến với Iran có nguy cơ trầm trọng hóa xu hướng này. Không giống các xung đột trước đây, lần này dư luận Mỹ tỏ ra hoài nghi hơn về mục tiêu và chi phí của cuộc chiến, đặc biệt khi tác động kinh tế ngày càng rõ rệt.
Tổng thống Donald Trump dù vẫn duy trì cam kết hỗ trợ Israel song cũng phải đối mặt với áp lực trong nước. Những bất đồng trong nội bộ phe bảo thủ, bao gồm cả các ý kiến chỉ trích Israel, đang làm phức tạp thêm bức tranh chính trị. Đáng chú ý, một số nhân vật trong hệ thống chính trị Mỹ đã công khai đặt câu hỏi về vai trò của Israel trong việc thúc đẩy xung đột.
Nguy cơ sa lầy và hệ quả dài hạn
Một trong những rủi ro lớn nhất hiện nay là khả năng cuộc chiến kéo dài vượt ngoài dự tính ban đầu. Những kỳ vọng về một chiến thắng nhanh chóng đã không trở thành hiện thực, thay vào đó là một cuộc đối đầu dai dẳng với nhiều biến số khó lường. Các tiền lệ gần đây cho thấy rằng những chiến dịch quân sự được coi là quyết định thường không mang lại kết quả như kỳ vọng.
Tại Gaza, lực lượng Hamas vẫn duy trì hiện diện. Tương tự, tại Lebanon, Hezbollah tiếp tục là một thách thức an ninh đáng kể. Điều này cho thấy giới hạn của sức mạnh quân sự trong việc giải quyết các vấn đề mang tính cấu trúc. Việc loại bỏ các mục tiêu cụ thể không đồng nghĩa với việc loại bỏ hoàn toàn mối đe dọa.
Trong khi đó, chi phí kinh tế và xã hội của chiến tranh ngày càng gia tăng. Sự gián đoạn thương mại, biến động giá năng lượng và áp lực ngân sách quốc phòng đều có thể tác động tiêu cực đến nền kinh tế Israel. Trên bình diện quốc tế, hình ảnh của Israel cũng đang chịu sức ép. Những chỉ trích liên quan đến chiến dịch quân sự có thể làm suy giảm vị thế ngoại giao của nước này trong dài hạn.
Đáng chú ý, xu hướng chính trị tại Mỹ có thể dẫn đến một kịch bản mà cả hai chính đảng đều xem xét lại mức độ hỗ trợ dành cho Israel trong tương lai. Đây có thể sẽ là một thay đổi mang tính bước ngoặt đối với cấu trúc an ninh khu vực Trung Đông, đặt ra những câu hỏi lớn về tính bền vững trong chiến lược của Thủ tướng Netanyahu.
