Ngày 9/5/2026, Quốc hội đã chính thức thông qua Nghị quyết số 24/2026/QH16 về việc thí điểm thực hiện chế định luật sư công. Theo đó, chế định này sẽ được tổ chức và thực hiện tại 8 bộ và 10 địa phương trên cả nước, bắt đầu từ ngày 1/10/2026 và kéo dài đến hết ngày 30/9/2028.
Phạm vi thí điểm
Các bộ tham gia thí điểm bao gồm: Bộ Quốc phòng, Bộ Công an, Bộ Ngoại giao, Bộ Tư pháp, Bộ Tài chính, Bộ Công Thương, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Xây dựng. Về phía địa phương, Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố: Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Hải Phòng, Cần Thơ, Đồng Nai, Bắc Ninh, Quảng Ninh, Khánh Hòa và Lâm Đồng sẽ thực hiện thí điểm.
Đối tượng và tiêu chuẩn luật sư công
Luật sư công được xác định là cán bộ, công chức, viên chức, sỹ quan Quân đội nhân dân, sỹ quan Công an nhân dân hoặc người làm việc trong doanh nghiệp nhà nước, được cấp Chứng chỉ hành nghề luật sư để thực hiện các công việc pháp lý nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan nhà nước, tổ chức chính trị và doanh nghiệp nhà nước. Để trở thành luật sư công, cá nhân phải đáp ứng các tiêu chuẩn sau: có tư tưởng chính trị vững vàng, đạo đức nghề nghiệp trong sáng, liêm chính; đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn luật sư theo Luật Luật sư; có ít nhất 5 năm kinh nghiệm làm việc thường xuyên, trực tiếp trong lĩnh vực pháp luật hoặc kinh nghiệm tranh tụng, tư vấn pháp luật hoặc giải quyết các vụ việc pháp lý phức tạp theo quy định của Chính phủ.
Quy trình tập sự và kiểm tra
Chính phủ sẽ quy định chi tiết về việc tập sự hành nghề luật sư, kiểm tra kết quả tập sự và các tiêu chuẩn bổ sung phù hợp với vị trí việc làm của cán bộ, công chức, viên chức, sỹ quan Quân đội nhân dân, sỹ quan Công an nhân dân và người làm việc trong doanh nghiệp nhà nước.
Quyền của luật sư công
Theo Nghị quyết, luật sư công có các quyền sau: được hưởng lương, chế độ đặc thù và các quyền theo quy định của Luật Luật sư, Điều lệ Liên đoàn luật sư Việt Nam; được phối hợp với luật sư khác để tham gia tố tụng hoặc bảo vệ tốt nhất quyền và lợi ích của Nhà nước; yêu cầu cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền cung cấp tài liệu, chứng cứ liên quan; khi tham gia tố tụng và giải quyết công việc pháp lý tại khu vực nhà nước, luật sư công có các quyền của luật sư theo quy định của pháp luật. Ngoài ra, luật sư công còn có quyền bảo lưu ý kiến và từ chối thực hiện chỉ đạo trái pháp luật; được miễn trừ trách nhiệm nếu đã thực hiện đầy đủ quy trình, không tư lợi nhưng vẫn xảy ra thiệt hại do rủi ro khách quan; và được khen thưởng khi hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ hoặc có thành tích trong hoạt động nghề nghiệp.
Việc thí điểm chế định luật sư công được kỳ vọng sẽ nâng cao hiệu quả bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của Nhà nước trong các hoạt động pháp lý, đồng thời tạo cơ sở để đánh giá và hoàn thiện thể chế trước khi xem xét áp dụng rộng rãi.
