Ngày 9/6, Thượng viện Italy đã bỏ phiếu thông qua luật phê chuẩn các Hiệp ước hợp tác tư pháp và pháp lý trong lĩnh vực hình sự giữa Cộng hòa Italy và Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam. Sự kiện này được đánh giá là một bước ngoặt quan trọng trong quan hệ song phương.
Ý nghĩa của việc phê chuẩn hiệp ước
Phát biểu nhân dịp này, Thượng nghị sĩ Giulio Terzi, Chủ tịch Ủy ban Chính sách Liên minh châu Âu (EU) thuộc Thượng viện Italy, nhấn mạnh: "Đây là một bước đi đặc biệt ý nghĩa trong tổng thể mối quan hệ giữa Italy và Việt Nam - quốc gia đang nổi lên nhanh chóng tại Đông Nam Á." Ông cho biết, với nền kinh tế tăng trưởng kỷ lục từ 7 đến 10 phần trăm trong những năm gần đây, Việt Nam đã trở thành điểm tham chiếu quan trọng tại châu Á và trên toàn cầu.
Quan hệ đối tác chiến lược toàn diện
Theo Thượng nghị sĩ Terzi, quan hệ giữa hai nước đã đạt đến mức độ của các nền kinh tế tiên tiến nhất. Trong khuôn khổ đối tác song phương và đối tác chiến lược toàn diện với EU, Italy và Việt Nam chia sẻ nhiều mục tiêu chung trên hàng loạt lĩnh vực then chốt, bao gồm tư pháp, quốc phòng, nông nghiệp, năng lượng, an ninh mạng, nghiên cứu đổi mới sáng tạo, cùng hai ngành công nghiệp cốt lõi của tương lai là sản xuất bán dẫn và khai thác đất hiếm.
Đánh giá cao lập trường đối ngoại của Việt Nam
Bên cạnh các lợi ích kinh tế, cựu Ngoại trưởng Italy cũng đánh giá cao lập trường đối ngoại của Việt Nam, đặc biệt là sự tôn trọng với chủ nghĩa đa phương và luật pháp quốc tế. Việt Nam đã chứng minh là một thành viên có trách nhiệm khi nghiêm túc tuân thủ Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển (UNCLOS) 1982, cùng các công ước của Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) và nguyên tắc nền tảng "các cam kết phải được tôn trọng".
EU nâng cấp quan hệ với Việt Nam
Với sự ủng hộ mạnh mẽ của Italy, EU đã hoàn tất việc nâng cấp quan hệ đối tác chiến lược với Việt Nam lên thành đối tác chiến lược toàn diện trong năm 2025. Ông Terzi lưu ý rằng Việt Nam mới chỉ thiết lập 15 quan hệ đối tác ở cấp độ này, minh chứng cho sự ưu tiên mà EU dành cho Việt Nam và ngược lại.
Nền tảng chính trị vững chắc
Nền tảng chính trị vững chắc cho mối quan hệ này đã được vun đắp từ rất sớm khi Italy là một trong những quốc gia phương Tây đầu tiên thiết lập quan hệ ngoại giao với Việt Nam vào năm 1973, và hai nước từng cùng đảm nhiệm vị trí Ủy viên không thường trực Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc năm 2008.
Hợp tác kinh tế thương mại
Hiện Italy đang là thị trường xuất khẩu lớn thứ hai của Việt Nam trong EU. Hiệp định Thương mại tự do EU-Việt Nam (EVFTA) có hiệu lực từ năm 2024 được xem là hiệp định thương mại tự do tham vọng nhất mà EU từng ký kết với một nền kinh tế mới nổi, trong đó lồng ghép chặt chẽ các tiêu chuẩn về phát triển bền vững, bảo vệ môi trường và quyền người lao động. Ở chiều ngược lại, Việt Nam cũng là đối tác kinh tế-thương mại lớn nhất của Italy tại Đông Nam Á với sự hiện diện của hơn 150 doanh nghiệp Italy, từ Piaggio, Ariston, Leonardo đến các thương hiệu thời trang cao cấp.
Tầm nhìn chung cho tương lai
Thượng nghị sĩ Terzi cũng khẳng định Chính phủ Việt Nam ngay từ đầu nhiệm kỳ này đã thể hiện sự quan tâm sâu sắc và đánh giá cao với tầm nhìn của Chính phủ Thủ tướng Giorgia Meloni, và đặc biệt là đối với những động lực kết nối, phát triển công nghệ, tăng trưởng cùng dự án Hành lang Kinh tế Ấn Độ-Trung Đông-châu Âu (IMEC) và Kế hoạch Mattei cho châu Phi. Ông kết luận: "Giữa Địa Trung Hải và Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, chúng ta có những tầm nhìn mang tầm vóc lớn lao vốn đang được hiện thực hóa, những điều mà Việt Nam đang nhìn nhận như những cơ hội cụ thể."
