Phó Cục trưởng Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường Nhà nước (Bộ Tư pháp) Nguyễn Thị Thu Hằng cho biết, việc xây dựng Nghị định về đăng ký biện pháp bảo đảm là cần thiết nhằm đáp ứng các chủ trương của Đảng và Chính phủ về đổi mới thủ tục hành chính, cung cấp dịch vụ công không phụ thuộc địa giới hành chính, hướng tới dịch vụ công trực tuyến toàn trình, cá nhân hóa và khai thác dữ liệu. Những sửa đổi pháp luật liên quan, xu thế toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế, cùng sự xuất hiện của các định chế tài chính quốc tế tại Việt Nam đã tác động đến việc điều chỉnh pháp luật về đăng ký biện pháp bảo đảm.
Bốn định hướng lớn
Thường trực Tổ soạn thảo đề xuất xây dựng Nghị định tập trung vào bốn định hướng:
- Cung cấp dịch vụ công trực tuyến toàn trình, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính trong đăng ký biện pháp bảo đảm.
- Bảo đảm đồng bộ, thống nhất với pháp luật liên quan; đáp ứng yêu cầu mới của các mô hình kinh tế, kinh doanh dựa trên công nghệ và nền tảng số, phát triển kinh tế, tài chính, hội nhập quốc tế.
- Giải quyết vướng mắc, bất cập trong thực tiễn thi hành Nghị định số 99/2022/NĐ-CP.
- Hoàn thiện cơ chế kết nối, chia sẻ dữ liệu về đăng ký biện pháp bảo đảm.
Hai vấn đề xin ý kiến
Thường trực Tổ soạn thảo xin ý kiến về hai vấn đề: quy định đăng ký hợp đồng cho thuê tài chính, chuyển giao quyền đòi nợ, khoản phải thu, quyền yêu cầu thanh toán khác, hợp đồng cho thuê tài sản, ký gửi hàng hóa; và cắt giảm thủ tục chuyển tiếp đăng ký thế chấp quyền tài sản phát sinh từ hợp đồng mua bán nhà ở, tài sản khác gắn liền với đất sang thế chấp nhà ở, tài sản khác gắn liền với đất.
Ý kiến thảo luận
Các ý kiến cơ bản nhất trí với bốn định hướng, đồng thời cho rằng Nghị định chỉ nên điều chỉnh thủ tục đăng ký, không điều chỉnh các vấn đề nội dung về bảo đảm thực hiện nghĩa vụ. Một số kiến nghị cụ thể:
- Nghiên cứu cơ chế liên thông công chứng hợp đồng điện tử với đăng ký trực tuyến biện pháp bảo đảm.
- Nghiên cứu thay thủ tục xóa đăng ký bằng việc chấm dứt hiệu lực đăng ký dựa trên thông báo của tổ chức tín dụng.
- Làm rõ giải pháp thúc đẩy sử dụng động sản làm tài sản bảo đảm, giảm phụ thuộc vào bất động sản, tiệm cận thông lệ quốc tế.
- Đồng tình với quy định đăng ký hợp đồng cho thuê tài chính, chuyển giao quyền đòi nợ, cho thuê tài sản, ký gửi hàng hóa nhằm công khai, minh bạch thông tin, giảm rủi ro.
- Về chuyển tiếp đăng ký thế chấp, cần nghiên cứu cơ chế bảo lưu thời điểm đăng ký, không phát sinh thêm thủ tục, như liên thông thủ tục hoặc cho phép ký phụ lục hợp đồng.
- Về tài sản số, các ý kiến cho rằng đây là vấn đề mới, cần để pháp luật nội dung giải quyết, chưa nên quy định trong Nghị định này.
Kết luận
Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Ngọc ghi nhận và đánh giá cao các ý kiến góp ý, đề nghị Thường trực Tổ soạn thảo tiếp thu, chỉnh lý, hoàn thiện hồ sơ dự thảo Nghị định và thực hiện các bước tiếp theo theo quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật.
