Tổng thống Trump quyết liệt phản đối phán quyết Tòa án Tối cao về thuế quan
Ngày 20 tháng 2, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã có phản ứng mạnh mẽ trước phán quyết của Tòa án Tối cao liên quan đến chính sách thuế quan. Tại cuộc họp báo ở Nhà Trắng, ông tuyên bố sẽ không chùn bước và ngay lập tức áp dụng mức thuế quan mới 10% đối với hàng nhập khẩu từ tất cả các quốc gia trên thế giới.
Phán quyết lịch sử của Tòa án Tối cao Mỹ
Trước đó cùng ngày, Tòa án Tối cao Mỹ đã ra phán quyết với tỷ lệ 6-3, bác bỏ thuế quan toàn cầu mà ông Trump ban hành dựa trên Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA). Đa số thẩm phán khẳng định hiến pháp "rất rõ ràng" trong việc trao quyền đánh thuế cho Quốc hội, không phải cho nhánh hành pháp.
Chánh án John Roberts nhấn mạnh trong phán quyết: "Những nhà lập hiến không trao bất kỳ phần nào của quyền đánh thuế cho nhánh hành pháp". Phán quyết này được đánh giá mang tính bước ngoặt, đảo ngược công cụ đàm phán thương mại mà chính quyền Trump đã sử dụng với các quốc gia trên toàn cầu.
Phản ứng mạnh mẽ từ Nhà Trắng
Tổng thống Trump không giấu giếm sự thất vọng khi phát biểu với các phóng viên. Ông thẳng thắn bày tỏ: "Tôi xấu hổ về một số thành viên của tòa án, thực sự xấu hổ, vì đã không đủ can đảm để làm điều đúng đắn cho đất nước chúng ta".
Ông còn cho biết các nước ngoài đang rất vui mừng trước phán quyết mới và thậm chí "nhảy múa trên đường phố". Tuy nhiên, vị tổng thống khẳng định: "Thật nực cười... nhưng không sao, vì chúng tôi có những cách khác, rất nhiều cách khác".
Biện pháp thuế quan mới được triển khai
Ngay sau tuyên bố, ông Trump đã trở thành tổng thống Mỹ đầu tiên kích hoạt Điều 122 của Đạo luật Thương mại năm 1974. Điều khoản này cho phép tổng thống áp thuế quan lên đến 15% trong tối đa 150 ngày để giải quyết "các vấn đề thanh toán quốc tế cơ bản".
Điểm đáng chú ý: Các mức thuế quan này chỉ có thể được gia hạn khi có sự cho phép của Quốc hội, theo quy định pháp lý hiện hành.
Kế hoạch sử dụng Điều 301 và bối cảnh thương mại
Tổng thống Trump còn tiết lộ kế hoạch tái sử dụng Điều 301 của Đạo luật Thương mại - điều khoản cho phép áp thuế để xử lý các hành vi thương mại nước ngoài không công bằng. Biện pháp này thường được áp dụng sau các cuộc điều tra kéo dài, đặc biệt trong các vấn đề như đánh cắp sở hữu trí tuệ.
Bối cảnh đáng chú ý: Trong nhiệm kỳ đầu tiên, ông Trump đã sử dụng điều khoản này để áp thuế từ 7,5% đến 25% đối với hàng nhập khẩu từ Trung Quốc, với tổng trị giá lên đến 370 tỷ USD. Những mức thuế này vẫn được duy trì trong suốt 4 năm dưới thời chính quyền Tổng thống Joe Biden.
Hệ quả và tác động của phán quyết
Phán quyết của Tòa án Tối cao đã để ngỏ số phận của 175 tỷ USD mà chính quyền Trump đã thu được từ các nhà nhập khẩu Mỹ. Tòa án xác định đây là cách hiểu sai luật của chính quyền trước đó.
Chuyên gia phân tích nhận định, động thái mới nhất của Tổng thống Trump cho thấy:
- Quyết tâm duy trì chính sách thương mại cứng rắn
- Sự căng thẳng giữa nhánh hành pháp và tư pháp
- Tác động tiềm tàng đến quan hệ thương mại toàn cầu
- Khả năng ảnh hưởng đến thị trường và giá cả hàng hóa
Tình hình này đang được theo dõi sát sao bởi các chuyên gia kinh tế, nhà đầu tư và chính phủ các nước có quan hệ thương mại với Hoa Kỳ.
