Tổng thống Trump áp thuế 10% toàn cầu, hiệu lực từ 24/2
Ngày 20-2 (giờ Mỹ), Tổng thống Mỹ Donald Trump đã gây chấn động khi tuyên bố ký sắc lệnh áp thuế quan bổ sung 10% đối với hàng nhập khẩu từ tất cả các quốc gia trên thế giới. Mức thuế này sẽ có hiệu lực "gần như ngay lập tức", cụ thể từ 0h01 ngày 24-2 theo giờ bờ đông nước Mỹ.
Phản ứng nhanh sau phán quyết của Tòa án Tối cao
Động thái này được đưa ra chỉ vài giờ sau khi Tòa án Tối cao Mỹ bác bỏ các mức thuế quan từ 10% đến 50% theo Đạo luật về quyền hạn kinh tế khẩn cấp quốc tế năm 1977. Trong cuộc họp báo tại Nhà Trắng, ông Trump đã chỉ trích mạnh mẽ phán quyết này, gọi đó là "vô cùng đáng thất vọng" và bày tỏ sự xấu hổ với một số thành viên tòa án.
Theo Reuters, mức thuế 10% sẽ được áp dụng tạm thời trong tối đa 150 ngày, dựa trên Điều 122 của Đạo luật Thương mại năm 1974. Điều luật này cho phép Tổng thống Mỹ áp thuế quan lên đến 15% để giải quyết tình trạng thâm hụt thương mại. Sau thời hạn 150 ngày, mọi quyết định gia hạn cần được Quốc hội Mỹ chấp thuận.
Miễn trừ và phản ứng quốc tế
Nhà Trắng cho biết một số mặt hàng sẽ được miễn áp dụng mức thuế mới, bao gồm:
- Khoáng sản thiết yếu và kim loại.
- Sản phẩm năng lượng.
- Tài nguyên thiên nhiên và phân bón các loại không thể khai thác hoặc sản xuất đủ để đáp ứng nhu cầu trong nước Mỹ.
Phán quyết của Tòa án Tối cao và động thái mới của ông Trump đã gây ra làn sóng phản ứng từ nhiều quốc gia:
- Canada: Bộ trưởng Thương mại Quốc tế Dominic LeBlanc cho rằng thuế quan của Mỹ vẫn gây thiệt hại nặng, đặc biệt với thép, nhôm và ô tô.
- Anh: Người phát ngôn Chính phủ khẳng định sẽ phối hợp với Mỹ để làm rõ ảnh hưởng.
- Liên minh châu Âu (EU): Người phát ngôn thương mại Olof Gill nhấn mạnh EU sẽ giữ liên lạc chặt chẽ với Mỹ.
- Hàn Quốc: Văn phòng Tổng thống cho biết đang cân nhắc các biện pháp ứng phó phù hợp với lợi ích quốc gia.
Bối cảnh và diễn biến liên quan
Trong khi đó, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky, trong cuộc phỏng vấn với AFP ngày 20-2, đã hé lộ cuộc sống cá nhân đầy khó khăn kể từ khi xung đột với Nga bùng nổ năm 2022. Ông thú nhận không có ngày nghỉ gia đình và phải sống dưới boong-ke suốt hai năm đầu.
Song song, một quan chức Nhà Trắng xác nhận Tổng thống Trump sẽ thăm Trung Quốc từ ngày 31-3 đến 2-4. Chuyến đi này, được mô tả là "đầy biến động", dự kiến tập trung vào việc gia hạn thỏa thuận ngừng chiến thương mại giữa hai nước.
Phán quyết của Tòa án Tối cao Mỹ nhấn mạnh rằng ông Trump đã vượt quá thẩm quyền hiến định khi áp đặt các mức thuế quan trước đó, dẫn đến động thái thay thế nhanh chóng này. Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Mỹ từ chối bình luận về thời điểm dừng thu thuế theo luật cũ.
