Xuất khẩu thủy sản tăng trưởng ấn tượng bất chấp thách thức từ thị trường Mỹ
Theo thông tin từ Bộ Nông nghiệp và Môi trường, trong ba tháng đầu năm nay, ngành thủy sản Việt Nam tiếp tục ghi nhận mức tăng trưởng mạnh mẽ. Kim ngạch xuất khẩu đạt con số ấn tượng 2,6 tỉ USD, tăng 13,3% so với cùng kỳ năm 2025. Tuy nhiên, đằng sau con số tích cực này là một thực tế đáng lo ngại: thị trường Mỹ - từng là điểm đến hàng đầu - đang cho thấy dấu hiệu "đuối sức" rõ rệt.
Thị trường Mỹ tuột dốc: Từ vị trí số 1 xuống hạng 3
Một sự thay đổi lớn trong bản đồ xuất khẩu thủy sản đang diễn ra. Trước năm 2025, Mỹ luôn giữ vị trí là thị trường xuất khẩu lớn nhất của thủy sản Việt Nam. Nhưng từ năm 2025, Trung Quốc đã vượt lên chiếm vị trí dẫn đầu. Hiện nay, với sự sụt giảm liên tục, tôm cá Việt Nam tại thị trường Mỹ đã tụt xuống vị trí thứ ba, xếp sau cả Trung Quốc và Nhật Bản.
Nguyên nhân của sự sụt giảm này đến từ nhiều phía:
- Cước phí vận tải biển tăng cao gần đây đã gây áp lực lên chi phí xuất khẩu.
- Người tiêu dùng Mỹ giảm chi tiêu do áp lực kinh tế, ảnh hưởng trực tiếp đến nhu cầu đối với các sản phẩm giá trị gia tăng từ Việt Nam.
- Các rào cản thuế quan và kỹ thuật ngày càng phức tạp, bao gồm kết quả từ đợt rà soát hành chính lần thứ 19 (POR19) đối với tôm đông lạnh và những quy định khắt khe của luật Bảo vệ động vật có vú biển (MMPA).
Nhiều doanh nghiệp cho biết, trong bối cảnh người Mỹ thắt chặt chi tiêu, sản phẩm tôm Việt Nam khó có thể cạnh tranh với nguồn cung giá rẻ từ các quốc gia khác.
Trung Quốc vươn lên mạnh mẽ, trở thành động lực tăng trưởng chính
Bù đắp cho sự sụt giảm ở thị trường Mỹ, thị trường Trung Quốc đã có bước phát triển vượt bậc. Việt Nam đã tăng cường xuất khẩu vào thị trường này nhờ vào:
- Sự gia tăng mạnh mẽ ở phân khúc sản phẩm cao cấp và chế biến sâu.
- Nhu cầu tiêu thụ tăng vọt đối với các mặt hàng như tôm hùm, tôm sú và cá tra trong dịp Tết Nguyên đán và các lễ hội đầu năm.
Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP) nhận định: Trong bối cảnh năm 2026 với nhiều biến động từ chính sách thuế quan và rào cản kỹ thuật tại Mỹ, cùng thách thức hậu cần do xung đột Trung Đông, Trung Quốc sẽ là động lực tăng trưởng quan trọng nhất của ngành thủy sản Việt Nam.
Tăng trưởng tích cực tại thị trường ASEAN
Bên cạnh Trung Quốc, thị trường ASEAN cũng ghi nhận tín hiệu khả quan. Trong hai tháng đầu năm, kim ngạch xuất khẩu thủy sản vào khu vực này đạt 118,6 triệu USD, tăng 21,5% so với cùng kỳ, góp phần vào thành tích chung của toàn ngành.
Như vậy, mặc dù phải đối mặt với không ít khó khăn từ thị trường truyền thống, ngành thủy sản Việt Nam vẫn thể hiện sự linh hoạt và khả năng thích ứng cao. Việc đa dạng hóa thị trường và tập trung vào các phân khúc giá trị gia tăng đang mang lại những kết quả tích cực, mở ra triển vọng phát triển bền vững trong thời gian tới.
