EU và Australia đạt thỏa thuận FTA lịch sử sau hành trình đàm phán kéo dài
Một thông báo ngắn gọn nhưng đầy ý nghĩa đã được đưa ra sau cuộc hội đàm giữa Thủ tướng Australia Anthony Albanese và Chủ tịch Ủy ban châu ÂU Ursula von der Leyen tại thủ đô Canberra. Để có được kết quả này, hai bên đã phải trải qua hơn 8 năm miệt mài đàm phán, với nhiều thời điểm tưởng chừng lâm vào ngõ cụt do những khác biệt khó hòa giải trên bàn thương lượng.
Hành trình đầy thách thức và bất ngờ
Giới quan sát ban đầu không dám đặt nhiều kỳ vọng vào việc ký kết FTA trong dịp này, bởi chuyến thăm Australia của phái đoàn EU do bà Leyen dẫn đầu diễn ra khá âm thầm và lặng lẽ. Nhiều người nhận định rằng, nếu mục đích là hoàn tất đàm phán và ký kết thỏa thuận song phương quan trọng, phái đoàn phải đến với tâm thế rộn ràng, "trống giong, cờ mở" chứ không thể kín đáo đến vậy. Tuy nhiên, cuối cùng, hai bên đã có một cái kết tốt đẹp, mở ra cơ hội lớn cho doanh nghiệp và người dân của hai nền kinh tế ở hai châu lục khác biệt.
Những lợi ích cụ thể từ thỏa thuận
EU và Australia vui mừng thông báo, hiệp định sẽ được triển khai sau khi hoàn tất các thủ tục nội bộ, qua đó giảm đáng kể rào cản thương mại và đầu tư giữa hai bên. Thỏa thuận này cũng thúc đẩy hợp tác sâu rộng ở các lĩnh vực nguyên liệu thiết yếu và quốc phòng, trong bối cảnh thương mại và an ninh toàn cầu đang có nhiều biến động khó lường.
Theo thỏa thuận:
- 99% hàng hóa EU sẽ được xóa bỏ thuế quan khi xuất khẩu sang Australia, giúp tiết kiệm tới 1 tỷ euro tiền thuế mỗi năm, như Chủ tịch EC Leyen tiết lộ.
- Hơn 98% hàng hóa xuất khẩu của Australia sẽ được hưởng ưu đãi miễn thuế khi vào thị trường EU.
Thủ tướng Albanese cho biết, việc Liên minh châu Âu xóa bỏ gần như toàn bộ thuế quan đối với nông sản, khoáng sản quan trọng và các loại hàng hóa khác mang lại nguồn lợi khoảng 10 tỷ đô-la Australia cho quốc gia châu Đại Dương, đồng thời góp phần ổn định chuỗi cung ứng toàn cầu.
Giải quyết điểm nghẽn và mở rộng hợp tác
Điểm nghẽn trong các vòng đàm phán trước đây, tưởng chừng là những vấn đề nhỏ, lại có thời điểm khiến EU và Australia lâm vào ngõ cụt, đó là thịt bò và thịt cừu. Tuy nhiên, sau khi dàn xếp ổn thỏa, hai bên đều tỏ ý nhượng bộ và thấu hiểu lẫn nhau.
Liên minh châu Âu nhất trí mở hai hạn ngạch thuế quan:
- 30.600 tấn thịt bò mỗi năm.
- 25.000 tấn thịt cừu mỗi năm từ Australia, với 55% miễn thuế và phần còn lại chịu mức thuế nhẹ nhàng 7,5%.
Đáp lại thiện chí của EU, Australia đồng ý miễn thuế đối với khoảng 75% số lượng xe điện, trong đó có nhiều sản phẩm đến từ châu Âu.
Trong lĩnh vực nguyên liệu, EU và Australia nhất trí tăng cường hợp tác nhằm bảo đảm nguồn cung ổn định các nguyên liệu thô thiết yếu như lithium, nhôm và mangan, vốn là những thành phần quan trọng cho sản xuất pin và năng lượng tái tạo. Thỏa thuận này được cho là sẽ giúp doanh nghiệp EU tiếp cận nguồn cung đáng tin cậy hơn.
Thông điệp mạnh mẽ trong bối cảnh toàn cầu
Thỏa thuận FTA được đánh giá là khiến cả EU và Australia đều hài lòng. Phát biểu tại họp báo sau hội đàm, Chủ tịch EC Leyen nhấn mạnh, hiệp định gửi đi thông điệp về hợp tác cốt lõi và tin tưởng lẫn nhau trong bối cảnh thế giới đang biến đổi không ngừng, đặc biệt khi các cường quốc thường sử dụng thuế quan như công cụ gây sức ép.
Thủ tướng Albanese khẳng định, thỏa thuận là một minh chứng mạnh mẽ đối với thương mại tự do và công bằng dựa trên luật lệ quốc tế. Như vậy, cái kết tốt đẹp trong quan hệ hợp tác thương mại giữa EU và Australia đã "đơm hoa, kết trái" ngay đầu năm 2026, hứa hẹn mang lại lợi ích lâu dài cho cả hai bên.
