Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng 10%/năm giai đoạn 2026-2030, hướng tới nền kinh tế hiện đại
Năm 2025 đánh dấu một năm tăng trưởng rất khả quan của kinh tế Việt Nam, với mức tăng trưởng GDP đạt 8,02%. Bước sang giai đoạn 2026-2030, Chính phủ đặt mục tiêu tốc độ tăng trưởng kinh tế bình quân sẽ đạt 10%/năm trở lên, GDP bình quân đầu người theo đó dự kiến đạt 8.500 USD vào năm 2030. Mục tiêu này hướng tới việc trở thành nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao, với quy mô GDP trong nhóm 30 nền kinh tế hàng đầu thế giới và đứng thứ 3 trong khu vực ASEAN.
Cơ cấu kinh tế và các giải pháp chiến lược
Trong cơ cấu nền kinh tế, tỉ trọng công nghiệp chế biến, chế tạo dự kiến đạt khoảng 28% GDP; tỉ trọng kinh tế số đạt khoảng 30% GDP; tốc độ tăng năng suất lao động đạt khoảng 8,5%/năm; tỉ lệ đô thị hóa đạt trên 50%. Để đạt được các mục tiêu này, việc triển khai hiệu quả các Nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị là rất quan trọng.
TS. Cấn Văn Lực - Chuyên gia kinh tế trưởng BIDV, Thành viên Hội đồng Tư vấn Chính sách của Thủ tướng, nhấn mạnh: "Mô hình phát triển của Việt Nam trong thời gian tới không chỉ nằm ở tăng trưởng kinh tế, mà còn phải hài hòa với ổn định chính trị, bảo vệ môi trường và nâng cao chất lượng quản trị."
Việc triển khai đồng bộ các giải pháp mang tính cấu trúc bao gồm:
- Nâng hạng thị trường chứng khoán theo đúng lộ trình.
- Từng bước vận hành Trung tâm tài chính quốc tế tại TP.HCM và Đà Nẵng.
- Thành lập thị trường carbon.
- Xây dựng trung tâm giao dịch bất động sản.
- Nâng cấp thị trường giao dịch hàng hóa.
Đồng thời, cần chú trọng bình ổn các thị trường then chốt như nhà đất, tỉ giá và vàng để hạn chế rủi ro lan truyền. Bên cạnh mục tiêu tăng trưởng, việc kiên định ổn định kinh tế vĩ mô vẫn là yêu cầu xuyên suốt.
Đa dạng hóa thị trường và phối hợp chính sách
Ông Nguyễn Bá Hùng - Chuyên gia kinh tế trưởng ADB, cho biết: "Năm 2026, tăng trưởng kinh tế toàn cầu được dự báo sẽ vẫn ở mức thấp, kèm theo lạm phát vừa phải nhưng những bất ổn về tài chính và thương mại có thể kéo dài." Trong bối cảnh đó, Việt Nam cần tận dụng các cơ hội đa dạng hoá thị trường xuất khẩu và thu hút dòng vốn quốc tế, đồng thời thận trọng trong việc quản lý biến động tỉ giá hối đoái, lãi suất vay nợ và mặt trái của việc tăng tín dụng quá nhanh.
Phối hợp chính sách tiền tệ và tài khoá là yếu tố rất quan trọng trong giai đoạn tới để duy trì đà tăng trưởng kinh tế. Chính sách tài khóa cần đóng vai trò dẫn dắt bằng cách đẩy nhanh giải ngân đầu tư công và cung cấp hỗ trợ có mục tiêu cho các doanh nghiệp, người lao động cũng như các dịch vụ công. Đồng thời, chính sách tiền tệ có thể duy trì mức hỗ trợ tăng trưởng như hiện nay, trong khi chính sách ổn định vĩ mô cần ưu tiên kiểm soát lạm phát và tỉ giá linh hoạt kịp thời.
Vai trò của khu vực tư nhân và FDI
ĐBQH Nguyễn Quang Huân - Ủy viên Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội, nhận định: "Cùng với vai trò dẫn dắt của khối kinh tế Nhà nước, khi nói đến khả năng đạt mức tăng trưởng cao trong năm 2026, điều không thể bỏ qua là vai trò trung tâm của khu vực tư nhân và doanh nghiệp FDI." Khi nền kinh tế bước vào giai đoạn chuyển đổi sang kinh tế số, tài chính quốc tế và công nghiệp công nghệ cao, chính khu vực tư nhân là nơi thử nghiệm nhanh nhất các mô hình mới.
Khu vực tư nhân và FDI còn có điểm chung quan trọng là cả hai đều phản ứng rất nhạy với môi trường thể chế. Khi chính sách thông thoáng, họ tăng tốc đầu tư; khi thể chế rối rắm, đầu tư bị ngắt quãng. Việt Nam đang đi đúng hướng khi phát triển trung tâm tài chính quốc tế, sandbox tài chính - ngân hàng và mở rộng không gian cho kinh tế số.
Phát triển các động lực tăng trưởng mới
TS. Lê Duy Bình - Giám đốc điều hành Economica Việt Nam, cho rằng: "Để đạt được tốc độ tăng trưởng cao và bền vững trong năm 2026, Việt Nam cần vừa duy trì, vừa làm mới các động lực tăng trưởng truyền thống, đồng thời phát triển mạnh các động lực tăng trưởng mới." Trước hết, với các động lực truyền thống, như xuất khẩu, đầu tư và tiêu dùng trong nước, chúng ta cần chuyển từ tăng trưởng theo chiều rộng sang tăng trưởng về chất lượng.
Song song với việc làm mới các động lực cũ, Việt Nam cần tăng tốc phát triển các động lực tăng trưởng mới, như kinh tế số, kinh tế xanh và kinh tế tuần hoàn. Đây là những lĩnh vực có tiềm năng lớn, vừa giúp nâng cao năng suất, vừa góp phần thực hiện các cam kết quốc tế về phát triển bền vững và giảm phát thải.
Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao
Bà Phạm Thị Hồng Yến - ĐBQH hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội, chỉ ra: "Một thách thức mang tính trung và dài hạn là chất lượng nguồn nhân lực và năng suất lao động." Việt Nam đang bước vào giai đoạn già hóa dân số nhanh, trong khi lực lượng lao động có kỹ năng số, công nghệ cao và năng lực quản trị đổi mới sáng tạo còn thiếu.
Sự thiếu hụt nhân lực chất lượng cao trong các lĩnh vực then chốt như công nghệ số, năng lượng tái tạo, bán dẫn nếu không được khắc phục kịp thời sẽ trở thành điểm nghẽn đối với tăng trưởng nhanh và bền vững. Do đó, để đạt mục tiêu tăng trưởng từ 10% trở lên, Việt Nam phải vừa tăng tốc, vừa nâng cao chất lượng tăng trưởng, dựa trên những trụ cột vững chắc.
Biến lợi thế sáp nhập thành động lực tăng trưởng
Ông Lê Trung Hiếu - Phó Cục trưởng Cục Thống kê (Bộ Tài chính), cho biết: "Năm 2025, một số địa phương có tốc độ tăng trưởng khá và cao, tiếp tục giữ vai trò động lực, đóng góp lớn vào tăng trưởng chung của cả nước." Đơn cử như Hà Nội, TP.HCM, Hải Phòng, Đồng Nai và Bắc Ninh (sau sáp nhập) giữ vai trò trụ cột của nền kinh tế khi đóng góp tới 55,4% vào tăng trưởng GDP cả nước năm 2025.
Hải Phòng là một trong số ít địa phương đạt tốc độ tăng trưởng GRDP 2 con số với mức tăng 11,81%, đóng góp 8,58% vào tăng trưởng chung của cả nước. Từ kết quả tăng trưởng GRDP năm 2025 của 34 tỉnh, thành phố đã phản ánh xu hướng phục hồi tích cực, đồng thời cho thấy, việc sắp xếp lại đơn vị hành chính và cải cách thể chế là bước đi đúng hướng.
Để đạt được mục tiêu tăng trưởng 2 con số trong năm 2026, các địa phương cần huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực cho phát triển kinh tế, đồng thời, tập trung phát huy tối đa nguồn lực tại chỗ thông qua cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư, kinh doanh, hỗ trợ doanh nghiệp trong nước mở rộng sản xuất và nâng cao năng lực cạnh tranh.
