Iran cảnh báo có thể đóng cửa 'tất cả các hành lang xuất khẩu khác có lợi cho Mỹ và đồng minh', sau khi nước này tuyên bố đóng eo biển Hormuz và Washington tái áp đặt phong tỏa hải quân đối với các cảng Iran. 'Việc xuất khẩu năng lượng trong khu vực hoặc được chia sẻ cho tất cả, hoặc bị từ chối đối với tất cả', Hãng thông tấn nhà nước Iran IRNA ngày 15.7 dẫn tuyên bố của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC).
Đe dọa mở rộng phong tỏa đến Bab el-Mandeb
Các nhà phân tích cho rằng Iran đang phát tín hiệu có thể nhờ lực lượng Houthi ở Yemen để gây sức ép tại eo biển Bab el-Mandeb, cửa ngõ nối biển Đỏ với vịnh Aden. Đây là tuyến vận tải quan trọng đối với xuất khẩu dầu của Ả Rập Xê Út và dòng chảy hàng hóa toàn cầu, theo Reuters.
Một thành viên cấp cao Houthi ngày 14.7 cảnh báo lực lượng này sẵn sàng đóng Bab el-Mandeb nếu Ả Rập Xê Út tiếp tục tấn công Yemen, theo Press TV. Quan chức này cho rằng động thái đó có thể đẩy giá dầu lên 200 USD/thùng.
Căng thẳng Yemen leo thang
Căng thẳng tại Yemen gia tăng sau khi Houthi phóng tên lửa vào Ả Rập Xê Út, cáo buộc Riyadh không kích một sân bay do lực lượng này kiểm soát hôm 13.7. Diễn biến này có thể làm lung lay thỏa thuận ngừng bắn kéo dài 4 năm giữa Ả Rập Xê Út và Houthi.
Houthi từng cho thấy khả năng gây gián đoạn thương mại toàn cầu tại Bab el-Mandeb. Sau khi xung đột Gaza bùng phát vào tháng 10.2023, nhóm này đã nhiều lần tấn công tàu thương mại ở biển Đỏ, tuyên bố nhắm vào các tàu có liên hệ với Israel để ủng hộ người Palestine.
Mỹ không kích Iran, IRGC đáp trả
Lời đe dọa mới được đưa ra một ngày sau khi quân đội Mỹ thông báo mở loạt cuộc tấn công nhằm tiếp tục làm suy yếu năng lực của Iran trong việc tấn công tàu thương mại tại eo biển Hormuz. Mỹ cáo buộc Tehran đã tấn công 7 tàu thương mại trong tuần qua, khiến gần chục thuyền viên thiệt mạng, mất tích hoặc bị thương.
Bộ Tư lệnh trung tâm Mỹ (CENTCOM) cho biết lực lượng Mỹ tối 14.7 đã tấn công hàng chục mục tiêu quân sự gần eo biển Hormuz và dọc các khu vực ven biển Iran. Trong khi đó, IRGC ngày 15.7 khẳng định eo biển Hormuz sẽ tiếp tục đóng cửa cho đến khi 'sự tàn phá của Mỹ chấm dứt'.
Phía Iran cũng tuyên bố đã tấn công các cơ sở được mô tả là trung tâm chỉ huy, hậu cần, nhiên liệu và thiết bị quân sự thuộc Hạm đội 5 của Mỹ tại Bahrain, nhằm đáp trả các đợt không kích mới nhất của Washington.
IRGC cho hay thêm rằng họ đã phá hủy một cơ sở hậu cần của Mỹ tại Mina Abdullah (Kuwait), đồng thời tấn công các nhà chứa máy bay tại căn cứ Mỹ tại Azraq (Jordan). Theo Iran, một số cuộc tấn công của Mỹ được tiến hành từ các căn cứ trên lãnh thổ Jordan.
Truyền thông nhà nước Kuwait đưa tin một đám cháy tại địa điểm bị Iran tấn công đã được khống chế, song chưa rõ đây có phải cơ sở được IRGC nhắc tới hay không. Trong khi đó, hệ thống phòng không Jordan đã đánh chặn và bắn hạ 3 tên lửa đạn đạo bay vào không phận nước này từ Iran rạng sáng 15.7.
Mỹ khẳng định vai trò then chốt
Cùng ngày, Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright nhấn mạnh quân đội Mỹ là 'yếu tố then chốt' để bảo đảm dòng chảy năng lượng từ vùng Vịnh. 'Bất kể điều gì xảy ra với Iran, chúng ta phải bảo đảm dầu, khí đốt và các sản phẩm quan trọng có thể được vận chuyển ra khỏi vịnh Ba Tư', ông Wright nói với CNBC.
