IMF cảnh báo kinhảo quan về tác động kinh tế từ cuộc chiến Trung Đông
Trước thềm Hội nghị mùa Xuân của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) và Ngân hàng Thế giới (WB), Tổng Giám đốc IMF Kristalina Georgieva đã đưa ra những cảnh báo nghiêm túc về triển vọng kinh tế toàn cầu. Bà nhấn mạnh rằng, ngay cả trong kịch bản tốt nhất với lệnh ngừng bắn 2 tuần mới được Mỹ và Iran công bố, nền kinh tế thế giới sẽ không thể trở lại trạng thái ban đầu một cách suôn sẻ và trọn vẹn.
Những thách thức đa chiều từ cuộc xung đột
Trong bài phát biểu, bà Georgieva liệt kê hàng loạt thách thức mà thế giới đang phải đối mặt. Từ các hành động phá hủy cơ sở hạ tầng trọng yếu ở khu vực Trung Đông đến tình trạng gián đoạn nguồn cung ở nhiều nơi khác, bà cho rằng nền kinh tế toàn cầu khó có thể đạt được "vị thế tốt hơn nhiều" như dự báo trước đó. Điều này xảy ra bất chấp sức khỏe kinh tế trong những tháng gần đây nhờ chi tiêu mạnh mẽ cho Trí tuệ nhân tạo (AI).
Một trong những điểm đáng lo ngại là tình trạng thiếu nhiên liệu nghiêm trọng đang ảnh hưởng đến khu vực châu Á-Thái Bình Dương. Nguyên nhân chính là việc đóng cửa tổ hợp khí thiên nhiên hóa lỏng (LNG) lớn nhất thế giới tại Qatar sau cuộc tấn công của Iran hồi giữa tháng 3. Bà Georgieva ghi nhận rằng khoảng 80% lượng LNG từ cơ sở này được xuất khẩu tới các quốc gia và vùng lãnh thổ ở châu Á-Thái Bình Dương. Theo ước tính, có thể sẽ mất từ 3 đến 5 năm để khôi phục tổ hợp LNG của Qatar về công suất đầy đủ.
Tác động lan tỏa và dự báo ảm đạm
Tổng Giám đốc IMF cho rằng các tác động lan tỏa từ cuộc chiến sẽ không chỉ bao gồm chiều hướng suy giảm nguồn năng lượng và vật liệu công nghiệp thiết yếu, mà còn làm gia tăng nguy cơ đẩy thêm 45 triệu người vào cảnh đói nghèo. Bà nhận định: "Tăng trưởng sẽ chậm lại, ngay cả khi nền hòa bình mới được duy trì một cách bền vững".
IMF dự kiến sẽ hạ dự báo kinh tế toàn cầu trong báo cáo được công bố vào tuần tới, mặc dù bà Georgieva không nêu ra con số cụ thể. Hồi tháng 1, IMF dự báo tăng trưởng kinh tế thế giới năm nay ở mức 3,3%, cao hơn so với con số 3,1% trong báo cáo Quý IV/2025, với lý do đầu tư vào AI tăng mạnh và căng thẳng thương mại hạ nhiệt.
Lạm phát và những hệ lụy kinh tế
Cuộc xung đột tại Trung Đông đã đẩy giá dầu vượt ngưỡng 100 USD/thùng và khiến giá xăng tại Mỹ vượt mức 4 USD/gallon. Sau cú sốc lạm phát hậu đại dịch Covid-19, cuộc chiến này có thể dẫn đến một đợt tăng giá mới, lãi suất cao hơn và tăng trưởng kinh tế chậm lại. Người đứng đầu IMF dự báo chiều hướng tăng giá đối với các yếu tố đầu vào then chốt sẽ lan sang nhiều hàng hóa tiêu dùng, từ đó làm gia tăng lạm phát.
Bà Georgieva cảnh báo rằng nếu kỳ vọng lạm phát có nguy cơ "mất neo" và dẫn đến một vòng xoáy lạm phát tốn kém, thì các ngân hàng trung ương nên can thiệp mạnh mẽ thông qua biện pháp tăng lãi suất.
An ninh năng lượng và tầm nhìn tương lai
IMF đã giảm nhẹ việc nhấn mạnh các sáng kiến năng lượng xanh kể từ khi Tổng thống Donald Trump trở lại Nhà Trắng vào năm ngoái. Tuy nhiên, bà Georgieva khẳng định những cú sốc về giá dầu đã nêu bật sự cần thiết phải suy nghĩ rộng hơn về an ninh năng lượng. Bà cho rằng: "Khi thế giới phản ứng, điều quan trọng là chúng ta phải duy trì nỗ lực chung về hiệu quả năng lượng và đa dạng hóa các nguồn năng lượng".
Theo kế hoạch, IMF sẽ công bố dự báo kinh tế cho một số kịch bản liên quan đến hậu quả của cuộc xung đột tại Trung Đông khi phát hành báo cáo dự báo vào ngày 14/4 tới. Những phân tích này sẽ cung cấp cái nhìn sâu sắc hơn về cách thức mà các nền kinh tế toàn cầu có thể ứng phó với những thách thức phức tạp hiện nay.
