Châu Âu đang đối mặt với một thách thức cấp bách: thay thế các hệ thống vũ khí do Mỹ sản xuất, khi Washington có thể giảm cam kết an ninh với NATO. Một báo cáo mới từ Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) cảnh báo rằng việc này đòi hỏi đầu tư hàng trăm tỷ euro và có thể mất nhiều thập kỷ.
Báo cáo CSIS: Châu Âu phụ thuộc nặng nề vào khí tài Mỹ
Theo báo cáo của CSIS, các nước châu Âu hiện sở hữu khoảng 1.500 máy bay chiến đấu do Mỹ sản xuất, bao gồm F-16, F-35 và F-18. Ngoài ra, họ còn vận hành hơn 1.000 hệ thống phòng không Patriot, hàng trăm trực thăng tấn công Apache và nhiều loại vũ khí khác. Việc thay thế toàn bộ số này bằng các hệ thống châu Âu sẽ tốn ước tính khoảng 300 tỷ euro và kéo dài ít nhất 15-20 năm.
Tác động từ chính sách của Mỹ
Báo cáo được đưa ra trong bối cảnh cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump từng đe dọa rút Mỹ khỏi NATO và yêu cầu các đồng minh tăng chi tiêu quốc phòng. Dù Tổng thống Joe Biden đã tái khẳng định cam kết với NATO, nhưng những bất ổn chính trị tại Mỹ khiến châu Âu lo ngại về sự phụ thuộc lâu dài. Theo ông Seth Jones, Giám đốc Chương trình An ninh Quốc tế tại CSIS, châu Âu cần xây dựng năng lực tự chủ để đối phó với mọi kịch bản.
Giải pháp: Tăng cường hợp tác quốc phòng nội khối
Báo cáo khuyến nghị các nước châu Âu tăng cường hợp tác trong lĩnh vực quốc phòng, đặc biệt là thông qua các dự án chung như Máy bay chiến đấu tương lai (FCAS) và Hệ thống phòng không tầm xa châu Âu (TWISTER). Ngoài ra, việc đầu tư vào nghiên cứu và phát triển công nghệ quân sự cũng là ưu tiên hàng đầu. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng việc thay thế hoàn toàn khí tài Mỹ là bất khả thi trong ngắn hạn, do sự khác biệt về công nghệ và chi phí.
Phản ứng từ các nước châu Âu
Đức và Pháp đã bày tỏ ủng hộ việc tăng cường tự chủ quốc phòng, nhưng các nước Đông Âu như Ba Lan và các nước Baltic vẫn muốn duy trì sự hiện diện quân sự của Mỹ. Theo một quan chức NATO giấu tên, châu Âu cần cân bằng giữa hợp tác xuyên Đại Tây Dương và xây dựng năng lực nội khối.
Kết luận
Thách thức thay thế khí tài Mỹ là một bài toán khó cho châu Âu, đòi hỏi nguồn lực tài chính khổng lồ và sự đồng thuận chính trị. Trong bối cảnh an ninh toàn cầu biến động, việc giảm phụ thuộc vào Mỹ trở nên cấp bách hơn bao giờ hết.
