Doanh nghiệp thời trang và bán lẻ đối mặt áp lực tăng giá do chi phí nhiên liệu leo thang
Trong bối cảnh chi phí nhiên liệu biến động mạnh, các doanh nghiệp thuộc lĩnh vực thời trang và bán lẻ đang phải đối mặt với những thách thức lớn trong việc duy trì hoạt động và kiểm soát giá thành. Bà Nguyễn Thị Hoa, Phó Giám đốc Công ty TNHH D.Suit Việt Nam, một thương hiệu thời trang nam nổi tiếng, chia sẻ rằng mỗi ngày doanh nghiệp của bà phải thực hiện nhiều chuyến vận chuyển từ xưởng may đến hệ thống cửa hàng và giao sản phẩm cho khách hàng. Sự biến động của giá nhiên liệu đã khiến các đơn vị vận chuyển điều chỉnh phụ phí, tạo ra gánh nặng chi phí đáng kể.
Đối với ngành công nghiệp tiêu dùng như thời trang, việc tăng giá trong thời điểm này được ví như "tự bắn vào chân mình", bà Hoa nhấn mạnh. Do đó, doanh nghiệp đã chủ động rà soát các khâu vận hành, tối ưu hóa tuyến giao hàng và điều phối kho bãi để hạn chế tác động đến giá thành. Biến động chi phí nhiên liệu không chỉ ảnh hưởng đến vận chuyển mà còn có thể lan sang nhiều khâu trong chuỗi sản xuất, từ nguyên phụ liệu đến chi phí vận hành các xưởng may.
"Chúng tôi ưu tiên tối ưu vận hành trước khi nghĩ đến việc điều chỉnh giá bán. Mục tiêu là giữ giá ổn định để duy trì lượng khách hàng và sức cạnh tranh trên thị trường", bà Hoa khẳng định. Cách tiếp cận này phản ánh nỗ lực của doanh nghiệp trong việc cân bằng giữa chi phí đầu vào và khả năng chi trả của người tiêu dùng.
Áp lực từ chi phí logistics trong ngành bán lẻ
Trong lĩnh vực bán lẻ, ông Nguyễn Minh Tâm, Giám đốc thu mua Công ty CP Dịch vụ thương mại tổng hợp WinCommerce, cho biết chi phí logistics và vận chuyển hàng hóa có xu hướng tăng mạnh. Điều này đặc biệt nghiêm trọng đối với các mặt hàng vận chuyển đường dài hoặc yêu cầu điều kiện bảo quản lạnh như thực phẩm tươi sống. Một số nhóm hàng phụ thuộc vào nguyên liệu nhập khẩu, chẳng hạn như thực phẩm, hàng tiêu dùng nhanh và nông sản, đang chịu áp lực lớn hơn nữa.
Nhiều nhà cung cấp đã bắt đầu đề cập đến khả năng điều chỉnh giá bán trong thời gian tới, đặc biệt là với các nhóm hàng như thực phẩm tươi sống, gia vị, trái cây, thịt và thủy sản nhập khẩu. Mức điều chỉnh có thể dao động từ 5% đến 20% tùy theo từng nhóm hàng và nguồn cung nguyên liệu. Trước tình hình này, các doanh nghiệp bán lẻ đã chủ động làm việc với nhà cung cấp để tìm kiếm giải pháp duy trì mức giá hợp lý.
Đồng thời, các hệ thống siêu thị và cửa hàng đang tăng cường triển khai nhiều chương trình khuyến mãi đối với các mặt hàng thiết yếu. Mục đích là để hỗ trợ sức mua của người tiêu dùng và chia sẻ một phần áp lực chi phí, qua đó giảm bớt gánh nặng tài chính cho cả hai bên.
Nguy cơ gián đoạn nguồn cung và phản ứng của doanh nghiệp
Bà Lý Kim Chi, Chủ tịch Hiệp hội Lương thực Thực phẩm Thành phố Hồ Chí Minh, cảnh báo rằng áp lực từ phía nhà cung cấp đang gia tăng khi khoảng 70-80% đã đề nghị điều chỉnh giá bán do chi phí đầu vào tăng mạnh. Các yếu tố như giá xăng dầu, nguyên vật liệu và vận chuyển đều đóng góp vào tình trạng này. Đã xuất hiện hiện tượng một số nhà cung cấp tạm ngừng giao hàng để chờ điều chỉnh giá, và nếu không có giải pháp kịp thời, nguy cơ gián đoạn nguồn cung hoàn toàn có thể xảy ra.
Trong bối cảnh khó khăn chung, các doanh nghiệp đã chủ động thích ứng bằng nhiều biện pháp. Nhiều hệ thống phân phối đang nỗ lực trì hoãn việc tăng giá thông qua việc tăng lượng hàng dự trữ và đàm phán với nhà cung cấp để kiểm soát mức điều chỉnh ở ngưỡng thấp nhất. Một số nhà bán lẻ thậm chí chấp nhận chia sẻ một phần chi phí chỉ để duy trì lượng khách hàng trung thành, dẫn đến tình trạng nhiều mặt hàng trong siêu thị vẫn chưa tăng giá bán.
Nhu cầu về giải pháp đồng bộ và hỗ trợ từ chính sách
Bà Chi nhấn mạnh rằng việc giữ ổn định mặt bằng giá không thể chỉ dựa vào nỗ lực riêng lẻ của doanh nghiệp hay hệ thống phân phối. Thay vào đó, cần có các giải pháp đồng bộ để kiểm soát chi phí đầu vào, từ đó tạo nền tảng ổn định thị trường một cách bền vững. Khi giá hàng hóa tăng, người tiêu dùng có xu hướng thắt chặt chi tiêu, kéo theo nhu cầu suy giảm, đặt doanh nghiệp vào thế khó: không tăng giá sẽ khó duy trì sản xuất, còn tăng giá nhanh thì việc tiêu thụ trở nên khó khăn.
TS Mạc Quốc Anh, Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Hà Nội, đồng tình với quan điểm này. Ông cho biết các doanh nghiệp nhỏ và vừa thường phải chấp nhận giảm lợi nhuận hoặc thu hẹp quy mô sản xuất để duy trì hoạt động. Biến động mạnh của giá năng lượng cũng làm gia tăng rủi ro trong việc lập kế hoạch sản xuất và kinh doanh, khiến nhiều doanh nghiệp gặp khó khăn trong dự toán chi phí và ký kết hợp đồng dài hạn.
Trong bối cảnh đó, cộng đồng doanh nghiệp kỳ vọng vào các chính sách hỗ trợ được thiết kế để tạo ra "bộ đệm" nhằm giảm bớt cú sốc chi phí cho nền kinh tế. TS Mạc Quốc Anh đề xuất rằng cơ chế điều chỉnh thuế cần linh hoạt hơn, có thể giảm tạm thời trong giai đoạn giá dầu tăng cao và điều chỉnh trở lại khi thị trường ổn định. Ngoài ra, Chính phủ cần xem xét các biện pháp hỗ trợ thông qua việc điều hành linh hoạt giá nhiên liệu, phí vận tải và một số loại phí liên quan đến logistics.
Động thái từ cấp cao và đề xuất từ doanh nghiệp
Gần đây, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú đã ký ban hành Kết luận số 14 của Bộ Chính trị về bảo đảm nguồn cung và ổn định giá nhiên liệu trong tình hình mới. Kết luận yêu cầu các cơ quan liên quan chủ động triển khai giải pháp điều hành nhằm hạn chế biến động tăng giá nguyên liệu, nhiên liệu trong nước, tránh tác động tiêu cực đến hoạt động sản xuất, kinh doanh và đời sống người dân.
Ngân hàng Nhà nước Việt Nam cũng được kỳ vọng sẽ tạo thêm động lực bằng cách chỉ đạo các tổ chức tín dụng mở rộng khả năng tiếp cận vốn, xem xét cơ chế giãn nợ và giảm lãi suất cho vay đối với các doanh nghiệp xuất khẩu bị ảnh hưởng bởi chi phí đầu vào tăng. Các bộ, ngành được khuyến khích đẩy mạnh hoạt động xúc tiến thương mại và hỗ trợ doanh nghiệp tìm kiếm thị trường thay thế.
Từ góc độ thực tiễn, đại diện WinCommerce đề xuất một số giải pháp nhằm góp phần cân đối cung cầu và hỗ trợ phát triển thị trường bán lẻ. Trước hết, cần tiếp tục đẩy mạnh các chương trình kết nối cung cầu giữa địa phương, nhà sản xuất và hệ thống phân phối. Điều này sẽ tạo điều kiện để sản phẩm nội địa và đặc sản vùng miền tiếp cận hệ thống bán lẻ hiện đại một cách thuận lợi hơn.
Doanh nghiệp nhỏ và hợp tác xã rất cần cơ chế hỗ trợ trong khâu kiểm nghiệm và đánh giá chất lượng sản phẩm, giúp rút ngắn thời gian hoàn thiện hồ sơ và đưa hàng hóa vào hệ thống phân phối nhanh chóng. Tăng cường chia sẻ thông tin và dự báo thị trường giữa cơ quan quản lý và các hệ thống phân phối sẽ giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong việc xây dựng kế hoạch nguồn hàng khi thị trường có biến động.
"Với vai trò là hệ thống bán lẻ phục vụ hàng triệu lượt khách hàng mỗi ngày, WinCommerce sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với cơ quan quản lý, nhà sản xuất và các đối tác trong chuỗi cung ứng nhằm bảo đảm nguồn cung hàng hóa ổn định, góp phần giữ vững nhịp cung ứng cho thị trường", ông Nguyễn Minh Tâm khẳng định. Những nỗ lực này cho thấy sự quyết tâm của doanh nghiệp trong việc vượt qua thách thức và duy trì sự ổn định cho thị trường tiêu dùng.
