Trong bối cảnh thị trường Trung Quốc ngày càng yêu cầu khắt khe về chất lượng, các chuyên gia cho rằng nông sản Việt Nam muốn giữ vững thị phần tại đây buộc phải nâng cao chất lượng sản phẩm.
Thách thức từ thị trường Trung Quốc
Theo số liệu từ Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, kim ngạch xuất khẩu nông sản của Việt Nam sang Trung Quốc trong năm 2023 đạt khoảng 11,5 tỷ USD, chiếm 23% tổng kim ngạch xuất khẩu nông sản cả nước. Tuy nhiên, thị trường này đang có xu hướng siết chặt các tiêu chuẩn về an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc và chất lượng.
Ông Nguyễn Quốc Toản, Cục trưởng Cục Chế biến và Phát triển thị trường nông sản, nhấn mạnh: "Trung Quốc đang áp dụng nhiều quy định mới, đặc biệt là về dư lượng thuốc bảo vệ thực vật và kiểm dịch thực vật. Nếu không đáp ứng, nông sản Việt Nam sẽ bị trả về hoặc mất thị trường."
Chất lượng là chìa khóa
Để giữ vững thị trường, các doanh nghiệp và nông dân cần tập trung vào sản xuất theo tiêu chuẩn GlobalGAP, VietGAP, hữu cơ. Việc xây dựng vùng nguyên liệu đạt chuẩn, áp dụng công nghệ sau thu hoạch và đảm bảo truy xuất nguồn gốc là yếu tố sống còn.
Bà Nguyễn Thị Hồng, một chuyên gia thương mại, cho biết: "Nông sản Việt Nam có lợi thế về vị trí địa lý và chi phí vận chuyển, nhưng nếu không cải thiện chất lượng, chúng ta sẽ thua ngay trên sân nhà. Các nước như Thái Lan, Chile đã đầu tư mạnh vào chất lượng để chiếm lĩnh thị trường Trung Quốc."
Giải pháp cụ thể
Các chuyên gia đề xuất cần tăng cường kiểm tra, giám sát chất lượng từ khâu sản xuất đến xuất khẩu. Đồng thời, đẩy mạnh xúc tiến thương mại, ký kết các nghị định thư về kiểm dịch thực vật với Trung Quốc để tạo điều kiện thuận lợi cho xuất khẩu.
Ông Trần Văn Công, Giám đốc một doanh nghiệp xuất khẩu trái cây, chia sẻ: "Chúng tôi đã đầu tư hệ thống xử lý lạnh và đóng gói đạt chuẩn, giúp giảm tỷ lệ hàng bị trả về từ 5% xuống còn 1%. Chất lượng là cách duy nhất để tồn tại."
Theo kế hoạch, năm 2024, Việt Nam đặt mục tiêu xuất khẩu nông sản sang Trung Quốc đạt 12 tỷ USD, nhưng điều này chỉ khả thi nếu chất lượng được đảm bảo.
