Tuyên bố 'đánh bại' lạm phát của ông Trump đối mặt với thực tế trái ngược
Trong các bài phát biểu kinh tế gần đây, Tổng thống Mỹ Donald Trump liên tục khẳng định ông đã "đánh bại" lạm phát và đưa giá cả đi xuống, coi đây là thành tựu trung tâm của nhiệm kỳ. Tuy nhiên, phân tích độc lập từ Reuters cho thấy thực tế hoàn toàn trái ngược, với chi phí sinh hoạt vẫn bào mòn thu nhập của hàng triệu hộ gia đình Mỹ.
Thông điệp lạc quan và dữ liệu kinh tế thực tế
Kể từ tháng 12/2025, trong 5 bài phát biểu tập trung vào kinh tế, ông Trump nhắc lại tuyên bố lạm phát đã được kiểm soát hoặc "giảm mạnh" gần 20 lần, đồng thời nói rằng giá cả đang đi xuống gần 30 lần. Tuy nhiên, lạm phát tại Mỹ trong năm qua vẫn dao động quanh mức gần 3%, dù thấp hơn giai đoạn đỉnh điểm sau đại dịch nhưng vẫn đủ cao để duy trì áp lực lên ngân sách hộ gia đình.
Giá nhiều mặt hàng thiết yếu tiếp tục tăng, với giá thịt bò xay tăng khoảng 18% so với cùng kỳ năm trước và giá cà phê xay tăng tới gần 30%. Với nhiều hộ gia đình, cảm nhận về chi phí sinh hoạt không hề phù hợp với thông điệp "giá cả đang giảm" mà tổng thống liên tục nhấn mạnh.
Rủi ro chính trị trước thềm bầu cử
Các chiến lược gia đảng Cộng hòa cảnh báo rằng thông điệp trái chiều của ông Trump về vấn đề được cử tri quan tâm hàng đầu - chi phí sinh hoạt - có thể tạo ra rủi ro chính trị trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11, khi quyền kiểm soát Quốc hội sẽ được quyết định. Nhiều cuộc thăm dò cho thấy cử tri Mỹ vẫn không hài lòng với cách Nhà Trắng xử lý các vấn đề kinh tế.
Một chiến lược gia đảng này nhận định: "Ông ấy không thể tiếp tục đưa ra những tuyên bố rõ ràng là không phù hợp với thực tế, đặc biệt khi điều đó gây bất lợi cho các ứng viên Cộng hòa tại những khu vực cạnh tranh gay gắt." Phân tích của Reuters cho thấy trong khoảng 5 giờ diễn thuyết được rà soát, ông Trump dành gần 2 giờ để nói về hơn 20 chủ đề khác nhau không liên quan trực tiếp đến lạm phát hay giá cả, làm loãng lập luận kinh tế vốn được xem là trụ cột trong chiến dịch vận động.
Số liệu và giải pháp không đủ thuyết phục
Về mặt số liệu, chính quyền ông Trump có cơ sở để nói rằng lạm phát đã hạ nhiệt so với trước, với tỷ lệ giảm từ khoảng 3% xuống gần 2,7% kể từ khi ông nhậm chức. Tuy nhiên, các nhà kinh tế nhấn mạnh rằng lạm phát giảm không có nghĩa là giá cả giảm, mà chỉ là tốc độ tăng giá chậm lại. Trong năm 2025, chi phí thực phẩm vẫn tăng hơn 3%, trong khi thu nhập theo giờ trung bình chỉ tăng khoảng 1,1% và tỷ lệ thất nghiệp nhích lên 4,4%.
Ông Trump cũng đưa ra nhiều giải pháp nhằm giảm gánh nặng chi phí sinh hoạt, bao gồm các gói cắt giảm thuế, đề xuất xóa thuế đối với tiền tip, và kế hoạch hạ lãi suất thế chấp. Tuy nhiên, nhiều nhà kinh tế cho rằng phần lớn các biện pháp này khó tạo ra tác động đáng kể trong ngắn hạn, trước thời điểm bầu cử tháng 11, và một số đề xuất thậm chí có thể gây tác dụng ngược.
Phản ứng của cử tri và bài học từ quá khứ
Theo khảo sát Reuters/Ipsos cuối tháng 1, chỉ khoảng 35% người Mỹ tán thành cách ông Trump điều hành nền kinh tế, tăng nhẹ so với tháng trước nhưng vẫn thấp hơn đáng kể so với mức 42% khi ông mới nhậm chức. Các cựu quan chức kinh tế nhận định ông Trump đang đối mặt với nguy cơ lặp lại sai lầm mà chính quyền ông Joe Biden từng mắc phải: Nhấn mạnh các chỉ số kinh tế tích cực trong khi không thừa nhận đầy đủ cảm nhận tiêu cực của người dân về giá cả.
Một cựu quan chức nhận định: "Nỗi đau kinh tế của cử tri là điều mà bất kỳ tổng thống nào cũng cần thừa nhận và chia sẻ, đặc biệt trong một năm bầu cử." Chiến lược này từng khiến đảng Dân chủ phải trả giá trong những kỳ bầu cử trước, và nay có thể trở thành thách thức lớn cho ông Trump và đảng Cộng hòa.
