Ông Nguyễn Thành Nam, Phó cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước, nhận định rằng trong bối cảnh kinh tế thế giới diễn biến phức tạp, xuất khẩu và sản xuất trong nước chịu nhiều tác động, thị trường nội địa vẫn là động lực quan trọng cho tăng trưởng kinh tế, là điểm tựa giúp doanh nghiệp duy trì sản xuất và mở rộng đầu ra cho hàng hóa Việt Nam.
Hiện nay, quy mô thị trường bán lẻ Việt Nam đạt khoảng 270 tỉ USD; doanh thu bán lẻ hàng hóa đạt khoảng 5,3 triệu tỉ đồng, chiếm hơn 76% tổng mức bán lẻ. Thương mại điện tử tiếp tục tăng trưởng trên 20% mỗi năm, với quy mô năm 2025 ước đạt khoảng 23 tỉ USD. Tuy nhiên, những con số này thay đổi và tăng liên tục.
Ông Nam nhấn mạnh: "Những con số trên cho thấy dư địa phát triển của thị trường trong nước còn rất lớn, đặc biệt là lĩnh vực thương mại điện tử. Tuy nhiên, sức mua của thị trường chưa phục hồi đồng đều; khả năng hấp thụ của thị trường nội địa vẫn chưa tương xứng với quy mô dân số gần 102,6 triệu người."
Nghị quyết 88 thúc đẩy thị trường nội địa
Trong bối cảnh đó, thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, Bộ Công thương đã chủ trì tham mưu ban hành Nghị quyết số 88 về thúc đẩy phát triển thị trường trong nước, kích cầu tiêu dùng và đẩy mạnh cuộc vận động “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam”. Ông Nam cho rằng đây là nghị quyết quan trọng nhằm phát huy vai trò của thị trường nội địa như một động lực tăng trưởng chiến lược của nền kinh tế.
Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước sẽ phối hợp với các bộ, ngành, địa phương, hiệp hội ngành hàng và cộng đồng doanh nghiệp để triển khai các nhiệm vụ trọng tâm như: đẩy mạnh kích cầu tiêu dùng và phát triển thị trường nội địa theo hướng thực chất, hiệu quả. Đặc biệt là chương trình livestream bán hàng và các chương trình mua sắm trực tuyến nhằm tạo động lực mới cho tiêu dùng nội địa. Ông Nam cho biết: “Đích thân Cục trưởng của chúng tôi cũng tham gia livestream giới thiệu hàng hóa hỗ trợ doanh nghiệp tiêu thụ sản phẩm từ Bến Tre đến Sơn La, Hà Nội”.
Phát triển hạ tầng và chuyển đổi số
Các nhiệm vụ khác bao gồm: phát triển hạ tầng thương mại, logistics và hệ thống phân phối hiện đại; thúc đẩy chuyển đổi số và phát triển thương mại điện tử; tăng cường quản lý thị trường và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng; xây dựng và triển khai các chương trình, đề án lớn tạo dư địa tăng trưởng mới cho thị trường trong nước. Trong đó có Đề án phát triển thị trường giao dịch hàng hóa phái sinh tại Việt Nam, bao gồm các mô hình sàn giao dịch chuyên ngành. Cùng với đó là đề án phát triển mô hình outlet tại Việt Nam, hiện đang trong quá trình hoàn thiện dự thảo. Mô hình outlet được định hướng phát triển thành các trung tâm mua sắm hiện đại kết hợp du lịch và tiêu dùng trải nghiệm, phục vụ cả khách trong nước lẫn khách quốc tế; là giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng hệ thống phân phối, xử lý hàng tồn kho, hàng theo mùa vụ và giúp người tiêu dùng tiếp cận hàng hóa chất lượng với mức giá hợp lý.
Chống hàng giả và thương mại điện tử
Ông Nam cũng thông tin về tình hình triển khai công tác đấu tranh chống buôn lậu, hàng giả, hàng không rõ xuất xứ, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. Từ ngày 1.3 đến nay, lực lượng quản lý thị trường đã kiểm tra gần 37.800 vụ việc, phát hiện 35.139 vụ vi phạm.
Đáng chú ý, ông Nam cảnh báo tình trạng hàng giả hiện nay đã thay đổi rất nhiều. Trước kia chủ yếu là hàng “nhái” thương hiệu, thì nay xuất hiện tình trạng “giả chính hàng của họ”. Nhiều cơ sở sử dụng bao bì in ấn tinh vi, thậm chí đẹp hơn hàng chính hãng, đồng thời tự công bố thành phần sản phẩm. Sau khi kiểm tra, nếu chất lượng thực tế thấp hơn 70% so với công bố thì được xác định là hàng giả.
Các mặt hàng bị làm giả rất đa dạng, từ sữa, dầu ăn, thực phẩm chức năng đến cả đồ chay. Đáng lo ngại là nhiều sản phẩm được làm giả ngay trong chuỗi sản xuất mang danh nghĩa chính hãng. "Khó khăn lớn nhất hiện nay là hoạt động buôn bán hàng giả trên nền tảng thương mại điện tử. Công tác quản lý lĩnh vực này đòi hỏi phương thức đồng bộ và cách tiếp cận mới trong bối cảnh quy mô thương mại điện tử đạt khoảng 20 - 30 tỉ USD mỗi năm và tiếp tục tăng trưởng rất nhanh. Trong khi đó, các sàn thương mại điện tử hiện nay giúp việc bán hàng trở nên dễ dàng hơn rất nhiều. Với sự hỗ trợ của AI, chi phí vận hành giảm mạnh, việc mở gian hàng và tiếp cận người mua diễn ra nhanh chóng. Tuy nhiên, tốc độ phát triển quá nhanh cũng khiến công tác kiểm soát, phát hiện và xử lý hàng giả gặp nhiều khó khăn", ông Nam thông tin.
