Thị trường hàng hóa duy trì ổn định giữa áp lực giá cả tăng cao
Mặc dù phải đối mặt với áp lực giá cả tăng cao, thị trường hàng hóa trong nước vẫn giữ được sự ổn định tương đối. Điều này là nhờ sự chủ động trong điều hành và kiểm soát của các cơ quan chức năng, cùng với sự chung sức tích cực từ cộng đồng doanh nghiệp. Nhờ đó, nhu cầu tiêu dùng thiết yếu của người dân tiếp tục được đảm bảo một cách hiệu quả.
Áp lực giá cả hiện hữu với CPI tăng mạnh
Theo số liệu từ Cục Thống kê thuộc Bộ Tài chính, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) trong tháng 3 năm 2026 đã ghi nhận mức tăng đáng kể. Cụ thể, CPI tăng 1,23% so với tháng trước và tăng 4,65% so với cùng kỳ năm trước. Đây là mức tăng cao nhất của tháng 3 trong vòng 5 năm gần đây, phản ánh rõ ràng áp lực giá trong ngắn hạn.
Bà Nguyễn Thu Oanh, Trưởng ban Thống kê Dịch vụ và Giá tại Cục Thống kê, Bộ Tài chính, nhận định rằng nguyên nhân chính của tình trạng này là do giá xăng dầu trong nước tăng cao theo xu hướng giá nhiên liệu thế giới. Bên cạnh đó, chi phí nguyên liệu đầu vào và vận chuyển cũng gia tăng đáng kể. Bà Oanh cũng đánh giá cao việc cấp có thẩm quyền xác định thị trường nội địa là “điểm tựa quan trọng”, cho thấy đây không chỉ là phản ứng ngắn hạn mà còn phản ánh sự chuyển dịch trong tư duy phát triển.
Trong nửa đầu quý I năm 2026, thị trường hàng hóa thế giới biến động phức tạp và khó lường. Xung đột leo thang tại khu vực Trung Đông đã ảnh hưởng đến các tuyến vận tải huyết mạch, làm gia tăng rủi ro gián đoạn chuỗi cung ứng toàn cầu. Những yếu tố này tác động lan tỏa đến chi phí sản xuất và tiêu dùng trong nước, gây thêm áp lực lên mặt bằng giá.
Nỗ lực kiểm soát và giám sát thị trường
PGS, TS Nguyễn Văn Thịnh, giảng viên cao cấp tại Trường Đại học Thương mại, nhấn mạnh rằng dù áp lực giá cả vẫn hiện hữu, nhưng sự nhập cuộc thực chất và hiệu quả của các cơ quan chức năng đã mang lại kết quả tích cực. Khi lực lượng quản lý thị trường và các ngành liên quan tăng cường công tác kiểm tra, giám sát, việc chấp hành quy định pháp luật về giá đã được thực hiện nghiêm túc hơn.
Đặc biệt, các hành vi tiêu cực như đầu cơ, găm hàng, tăng giá bất hợp lý hay gian lận thương mại đều được theo dõi chặt chẽ và xử lý nghiêm theo quy định. Điều này góp phần giữ vững kỷ cương thị trường, ngăn chặn tình trạng thiếu hàng hoặc sốt giá, từ đó bảo đảm an sinh xã hội và bảo vệ quyền lợi chính đáng của người tiêu dùng.
Giải pháp đồng loạt để giữ giá ổn định
Bên cạnh nỗ lực của các cơ quan quản lý nhà nước trong việc tăng cường vai trò quản lý và điều tiết vĩ mô, cộng đồng doanh nghiệp cũng đóng góp quan trọng. Nhiều doanh nghiệp cung ứng đã cam kết giữ giá ổn định, trong khi các hệ thống bán lẻ ưu tiên tăng sản lượng thu mua. Những biện pháp này góp phần giảm áp lực chi phí và duy trì mặt bằng giá hàng hóa.
Bà Nguyễn Thị Hằng, một cư dân tại phường Phú Diễn ở Hà Nội, chia sẻ rằng bà thường xuyên mua hàng tại các chợ dân sinh gần nhà. Tuy nhiên, khi xảy ra biến động về giá xăng dầu, bà khá ngỡ ngàng khi thấy nhiều mặt hàng tại chợ lại đắt hơn cả khi mua tại siêu thị. Ví dụ, chanh tươi ở chợ dân sinh có thời điểm lên tới gần 100 nghìn đồng/kg, trong khi tại siêu thị giá chỉ khoảng 60 nghìn đồng cho loại chanh không hạt, tươi ngon và có xuất xứ rõ ràng. Giá của nhiều loại gạo và thực phẩm khác cũng cho thấy xu hướng tương tự.
Dù phải đối mặt với áp lực chi phí đầu vào tăng, các chuỗi bán lẻ hiện đại vẫn phát huy vai trò quan trọng trong việc bình ổn thị trường. Chẳng hạn, tại một số siêu thị thuộc hệ thống GO! trên địa bàn Hà Nội trong những ngày đầu tháng 4, Tập đoàn Central Retail Việt Nam đã triển khai chương trình ưu đãi cho hơn 20.000 mã hàng tiêu dùng nhanh đóng gói, kéo dài đến hết ngày 30/6/2026. Nhờ tối ưu hóa quy trình logistics, tập đoàn này đã tiết giảm đáng kể chi phí trên mỗi đơn vị hàng hóa, từ đó chia sẻ khó khăn cùng người tiêu dùng. Nhiều mặt hàng thuộc nhóm tiêu dùng nhanh, như bánh kẹo và sản phẩm cho trẻ nhỏ, được ưu đãi lên hơn 30%, trong khi nhóm gia vị và nhu yếu phẩm có mức giá được điều chỉnh cạnh tranh.
Ông Nguyễn Minh Tâm, đại diện của WinCommerce – công ty thành viên thuộc Tập đoàn Masan, cho biết trước tác động của giá xăng dầu, các siêu thị đang hướng đến giảm phụ thuộc vào hàng nhập khẩu. Việt Nam là quốc gia có nhiều sản phẩm nội địa và đặc sản vùng miền có thể thay thế, giúp giảm chi phí logistics và chủ động nguồn cung. Nhờ vậy, các mặt hàng thực phẩm tươi sống được đưa về siêu thị mỗi ngày với mức giá tương đối ổn định.
Không chỉ tại các thành phố lớn như Hà Nội hay Thành phố Hồ Chí Minh, ngay tại tỉnh Quảng Ninh, với nguồn cung hàng hóa phong phú, các mặt hàng thiết yếu như rau, củ, thịt, cá đều không có dấu hiệu khan hiếm. Dù có sự điều chỉnh tăng về giá, theo đánh giá của nhiều tiểu thương ở các phường Hạ Long và Cẩm Phả, mức tăng này chưa gây xáo trộn lớn đến thị trường nhờ nguồn cung được duy trì ổn định, đáp ứng nhu cầu tiêu dùng.
Anh Nguyễn Văn Thắng, đại diện chi nhánh Công ty Quỳnh Mai tại tỉnh Quảng Ninh, chia sẻ rằng trong bối cảnh hiện nay, giữ vững thị phần trên địa bàn là mục tiêu rất quan trọng. Ngay từ giữa quý I, công ty đã chủ động rà soát lại quy trình sản xuất, cung ứng và phân phối hàng hóa để tối ưu chi phí, nhằm giữ giá bán ở mức ổn định nhất.
PGS, TS Nguyễn Văn Thịnh đề cao nỗ lực của cộng đồng doanh nghiệp, cho rằng trong bối cảnh giá xăng dầu tiềm ẩn nguy cơ biến động, việc các doanh nghiệp bán lẻ chủ động giảm giá, tăng khuyến mãi và giữ ổn định nguồn hàng đóng vai trò quan trọng. Những hành động này giúp kiểm soát lạm phát và ổn định tâm lý thị trường. Khi giá tại hệ thống siêu thị được duy trì hợp lý, người tiêu dùng sẽ giảm lo ngại về việc tăng giá dây chuyền, từ đó góp phần giữ nhịp tiêu dùng ổn định.
Tổng quan CPI và xu hướng giá cả
Tính chung, CPI quý I năm 2026 tăng 3,51% so với cùng kỳ năm 2025, trong khi lạm phát cơ bản tăng 3,63%. Những con số này cho thấy mặt bằng giá đang có xu hướng nhích lên, dù vẫn nằm trong tầm kiểm soát. Ở khu vực hàng hóa, nhiều nhóm hàng thiết yếu và tiêu dùng nhanh ghi nhận mức tăng khá, chẳng hạn như xăng dầu tăng 23,3%, lương thực và thực phẩm tăng 10,7%, và may mặc tăng 9,3%.
