Trong Talkshow "Giá vàng và cuộc chiến Trung Đông" trên kênh Tài chính & Kinh doanh, ông Nguyễn Minh Tuấn, Giám đốc điều hành kiêm đồng sáng lập Cộng đồng Cố vấn tài chính Việt Nam (VWA), Tổng Giám đốc AFA Capital, đã có những phân tích sâu sắc về diễn biến giá vàng. Ông nhấn mạnh cần tách bạch giá vàng thế giới và trong nước khi phân tích.
Các yếu tố tác động đến giá vàng
Theo mô hình của Hội đồng Vàng Thế giới, giá vàng chịu tác động bởi 5 nhóm yếu tố: 2 yếu tố thuận chiều (động lực thị trường, rủi ro) và 3 yếu tố nghịch chiều (lãi suất, tỷ giá, tăng trưởng). Ông Tuấn cho biết, trong giai đoạn từ nay đến 2026-2027, rủi ro địa chính trị vẫn là biến số lớn, nhưng lãi suất và tỷ giá mới là yếu tố cần theo dõi sát.
Diễn biến "ngược logic"
Thực tế gần đây cho thấy giá vàng có phần "ngược logic": xung đột leo thang, giá dầu tăng nhưng vàng lại giảm và ngược lại. Điều này phản ánh rủi ro đã được thị trường "chiết khấu" trước, khiến chi phí vốn và dòng tiền trở thành lực chi phối chính. Dữ liệu cho thấy mô hình dự báo giá vàng đi xuống, nhưng mức giảm thực tế còn mạnh hơn, trong đó lãi suất và kỳ vọng lạm phát đóng góp khoảng 4% mức giảm, trong khi động lực dòng tiền chiếm tới 7,6%.
Không thể chỉ dựa vào rủi ro địa chính trị
Ông Tuấn nhấn mạnh, khi thị trường đã "quen" với bất ổn, vai trò dẫn dắt sẽ chuyển sang lãi suất, tỷ giá và dòng tiền. Theo Hội đồng Vàng Thế giới, trong các phân tích theo tuần hoặc tháng, lãi suất thường là yếu tố chi phối do vàng không tạo ra lợi tức và chịu ảnh hưởng trực tiếp từ chi phí vốn.
Mối quan hệ giữa giá dầu và giá vàng
Phân tích tương quan 10 năm cho thấy giá dầu và giá vàng có xu hướng nghịch chiều trong ngắn hạn (1-3 tháng): giá dầu tăng làm gia tăng lạm phát và áp lực tăng lãi suất, qua đó làm giảm sức hấp dẫn của vàng.
Dự báo giá vàng giai đoạn 2026-2027
Để dự báo giá vàng, chuyên gia cho rằng cần tập trung vào chính sách tiền tệ của Mỹ, đặc biệt là khả năng kiểm soát lạm phát và định hướng lãi suất của Fed. Yếu tố nhân sự, như khả năng xuất hiện Chủ tịch Fed mới, cũng có thể ảnh hưởng đến chính sách.
Kịch bản giá vàng giảm 5,7%
Theo kịch bản của IMF, nếu xung đột kéo dài, giá dầu có thể đạt trung bình 100 USD năm 2026 và giảm về 75 USD năm 2027. Với kịch bản này, áp lực lạm phát và lãi suất tăng có thể khiến giá vàng chịu áp lực giảm. Lãi suất chính sách có thể tăng thêm khoảng 50 điểm cơ bản, làm gia tăng chi phí nắm giữ vàng.
Theo mô hình của Hội đồng Vàng Thế giới, giá vàng đã tăng trên 20% mỗi năm trong giai đoạn 2024-2025, dự kiến tiếp tục tăng nhưng chậm lại khoảng 5% trong năm 2026, trước khi có thể giảm trung bình 5,7% vào năm 2027 (biên độ từ -10,1% đến -1,3%) và phục hồi trở lại trong năm 2028.
Lời khuyên cho nhà đầu tư
Ông Tuấn gợi ý nhà đầu tư có thể tạm dừng mua mới trong ngắn hạn, chờ nhịp điều chỉnh để gia tăng tỷ trọng, tùy theo mục tiêu và cấu trúc danh mục. Về dài hạn, vàng vẫn duy trì lợi suất trung bình khoảng 4,8-5%/năm tính theo USD trong chu kỳ 10-30 năm, cho thấy vai trò nhất định trong phân bổ tài sản.
Nguyên nhân điều chỉnh
"Lý do giá vàng có thể điều chỉnh trong 2026-2027 chủ yếu đến từ các yếu tố vĩ mô quen thuộc, gồm tăng trưởng kinh tế, rủi ro và chi phí cơ hội (lãi suất, tỷ giá). Trong đó, động lực thị trường, đặc biệt là dòng tiền được dự báo đóng vai trò chi phối, thể hiện qua xu hướng 'động lượng bán'", ông Tuấn nhấn mạnh. Nguồn cung này có thể đến từ các ngân hàng trung ương, sau giai đoạn mua ròng mạnh 2024-2025, xu hướng có thể đảo chiều sang bán ròng từ 2027.
Thị trường vàng Việt Nam
Chuyển sang thị trường Việt Nam, vấn đề lớn nhất hiện nay là chênh lệch giá với thế giới. Mức chênh lệch phổ biến khoảng 17-20 triệu đồng/lượng, tương đương hơn 10%. Trước đây, chênh lệch chỉ khoảng 2-5 triệu đồng/lượng đã được xem là đáng kể. Điều này tạo ra hai rủi ro chính cho nhà đầu tư trong nước:
- Rủi ro thị trường: Giá vàng thế giới có thể giảm do giá dầu tăng, kéo theo áp lực lạm phát và lãi suất cao. Theo Hội đồng Vàng Thế giới, mức điều chỉnh có thể khoảng -5% trong năm 2027.
- Rủi ro chênh lệch giá: Ngoài biến động quốc tế, nhà đầu tư Việt Nam còn chịu thêm mức chênh lệch hơn 10% so với giá thế giới. Nếu giá vàng toàn cầu giảm, rủi ro "kép" sẽ xuất hiện: vừa giảm theo xu hướng chung, vừa có khả năng thu hẹp chênh lệch trong nước.
"Thực tế cho thấy, đã có những giai đoạn giá vàng trong nước và thế giới gần như tương đồng. Tuy nhiên, thời gian gần đây, khoảng cách này nới rộng đáng kể, làm gia tăng rủi ro cho người nắm giữ vàng tại Việt Nam", ông Tuấn kết luận.
