IMF cảnh báo nợ công toàn cầu có thể đạt mức kỷ lục vào năm 2029
Trong báo cáo ngân sách chính phủ được công bố ngày 15/4, Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) đưa ra nhận định đáng lo ngại về tình hình nợ công trên toàn cầu. Theo đó, nợ công toàn cầu có khả năng đạt mức tương đương với sản lượng kinh tế thế giới vào năm 2029, sớm hơn một năm so với các dự báo trước đó. Mức nợ này từng chỉ xảy ra sau Thế chiến II, cho thấy sự gia tăng đáng kể trong những năm gần đây.
Kịch bản bất lợi và tác động từ xung đột Trung Đông
IMF dự báo trong kịch bản bất lợi, nợ công có thể đạt 117% GDP toàn cầu vào năm 2029. Tuy nhiên, nếu xung đột ở Trung Đông kéo dài, con số này có thể lên tới 121% GDP. Xung đột này được cho là sẽ tiếp tục gây áp lực lên tài chính chính phủ thông qua nhiều kênh, bao gồm giá lương thực và nhiên liệu cao hơn, điều kiện tài chính thắt chặt hơn, hoạt động kinh tế suy giảm và chi tiêu quốc phòng gia tăng.
IMF nhấn mạnh: "Tác động sẽ ảnh hưởng không tương xứng đến các nền kinh tế mới nổi và đang phát triển", khiến nhiều quốc gia trong nhóm này có nguy cơ chứng kiến mức tăng nợ mạnh mẽ.
Vai trò của các nền kinh tế lớn và biện pháp khắc phục
Hai nền kinh tế lớn nhất thế giới, Mỹ và Trung Quốc, được xem là yếu tố chính khiến nợ toàn cầu tăng từ mức 93,9% GDP vào năm 2025. Cụ thể, nợ công của Mỹ dự kiến đạt 135,5% sản lượng kinh tế hằng năm vào năm 2029, tăng từ 123,9% năm ngoái. Để ngăn chặn đà tăng nợ, các nhà kinh tế của IMF đề xuất cần tăng thuế, loại bỏ các ưu đãi thuế và cắt giảm chi tiêu.
Tình hình nợ công ở các khu vực khác
Nợ công của các nền kinh tế phát triển được dự báo sẽ giảm nhẹ xuống 93,9% GDP vào năm 2029, từ 95,3% GDP vào năm 2025. Anh đã ghi nhận sự cải thiện đáng kể trong thâm hụt ngân sách nhờ tăng thuế, trong khi Canada và Nhật Bản đạt tiến bộ nhờ kiềm chế chi tiêu. Đặc biệt, nợ công của Nhật Bản dự kiến giảm xuống 195,7% GDP vào năm 2029 từ 206,5% GDP năm ngoái, phản ánh sự kết hợp giữa lãi suất thấp và phục hồi tăng trưởng.
Nợ công của các chính phủ khu vực đồng euro được dự báo tăng lên 89% GDP vào năm 2029 từ 87,1% GDP năm ngoái, với cảnh báo các nhà hoạch định chính sách phải đối mặt với lựa chọn khó khăn khi tăng chi tiêu quốc phòng.
Nợ công của các chính phủ ở những nền kinh tế đang phát triển dự kiến tăng lên 60,8% GDP vào năm 2029, từ 57,5% GDP năm ngoái, nhưng nhiều nền kinh tế trong số này có nguy cơ cao nếu xung đột Trung Đông kéo dài.
Bối cảnh rộng hơn và dự báo tăng trưởng
IMF cũng hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu năm 2026 và cảnh báo về những tác động tiêu cực có thể xảy ra do xung đột tại Trung Đông. Điều này cho thấy mối liên hệ chặt chẽ giữa nợ công và tăng trưởng kinh tế, với các yếu tố địa chính trị đóng vai trò then chốt trong viễn cảnh tài chính toàn cầu.
