Giá dầu thế giới tăng sốc, thị trường tài chính chao đảo
Theo Reuters, thị trường năng lượng toàn cầu vừa trải qua một trong những phiên tăng giá dầu thô mạnh mẽ nhất trong nhiều thập kỷ, chủ yếu do lo ngại gia tăng về sự gián đoạn nguồn cung tại khu vực Trung Đông. Vào ngày 9/3, giá dầu Brent giao kỳ hạn đã tăng 24,96 USD, tương đương mức tăng 27%, lên 117,65 USD/thùng. Đồng thời, dầu thô WTI của Mỹ cũng ghi nhận mức tăng 25,72 USD, tương đương 28,3%, đạt 116,62 USD/thùng. Trong phiên giao dịch, dầu WTI thậm chí có lúc vọt lên 119,48 USD/thùng, tăng 31,4%, trong khi dầu Brent chạm mốc 119,50 USD/thùng, tăng khoảng 29%.
Nguyên nhân từ căng thẳng Trung Đông
Đợt tăng giá đột biến này xuất phát từ việc một số nhà sản xuất dầu lớn ở Trung Đông, như Iraq và Kuwait, đã cắt giảm sản lượng, làm dấy lên mối lo ngại về tình trạng thiếu hụt nguồn cung toàn cầu. Bối cảnh xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran leo thang đã khiến thị trường năng lượng nóng lên từ tuần trước, với giá Brent tăng 27% và WTI tăng 35,6%. Tình hình chiến sự tại Trung Đông đặc biệt tác động mạnh đến eo biển Hormuz, một tuyến vận chuyển chiến lược nơi khoảng một phần năm lượng dầu thế giới đi qua. Rủi ro an ninh gia tăng đã làm chậm hoạt động vận tải dầu bằng tàu chở dầu, gây gián đoạn chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu, trong đó các nước châu Á phụ thuộc nhiều vào dầu Trung Đông được đánh giá là dễ tổn thương nhất.
Giá vàng giảm mạnh do đồng USD tăng giá
Trong khi đó, giá vàng, tài sản trú ẩn truyền thống, lại giảm mạnh khi đồng USD tăng giá và lợi suất trái phiếu đi lên. Giá vàng giao ngay giảm 1,5% xuống còn 5.091,02 USD/ounce, sau khi có thời điểm giảm hơn 2% đầu phiên. Giá vàng kỳ hạn Mỹ giao tháng 4 cũng giảm 1,2% xuống 5.097,40 USD/ounce. Đồng USD đã tăng lên mức cao nhất trong hơn ba tháng, khiến vàng thỏi trở nên đắt hơn đối với những người nắm giữ các loại tiền tệ khác. Theo Tim Waterer, nhà phân tích thị trường trưởng tại KCM Trade, giá vàng suy yếu bất chấp biến động địa chính trị do giá dầu ở mức ba chữ số đang đẩy đồng USD tăng mạnh và làm dấy lên lo ngại lạm phát. Điều này khiến kỳ vọng về việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sớm cắt giảm lãi suất suy giảm.
Thị trường chứng khoán sụp đổ
Cú sốc giá dầu nhanh chóng lan sang thị trường tài chính, khiến chứng khoán châu Á lao dốc mạnh. Nhà đầu tư lo ngại chi phí năng lượng tăng cao sẽ kéo theo lạm phát và lãi suất duy trì ở mức cao. Tại Nhật Bản, chỉ số Nikkei giảm hơn 7% sau khi đã mất 5,5% trong tuần trước. Thị trường chứng khoán Hàn Quốc giảm 8,2%, nối tiếp mức giảm hơn 10% của tuần trước. Chỉ số blue-chip CSI300 của Trung Quốc cũng giảm 1,7%. Áp lực bán tháo lan sang các thị trường phương Tây, với hợp đồng tương lai S&P 500 giảm 2% và hợp đồng tương lai Nasdaq giảm 2,3%. Tại châu Âu, hợp đồng tương lai EUROSTOXX 50 và DAX cùng giảm 3,2%, còn hợp đồng tương lai FTSE giảm 1,4%.
Triển vọng và dự báo
Theo công cụ FedWatch của CME Group, giới đầu tư hiện dự báo Fed sẽ giữ nguyên lãi suất trong cuộc họp kéo dài hai ngày kết thúc vào ngày 18/3. Xác suất Fed tiếp tục giữ nguyên lãi suất trong tháng 6 đã tăng từ dưới 43% vào tuần trước lên hơn 51%. Căng thẳng địa chính trị tiếp tục gia tăng khi Iran chỉ định Mojtaba Khamenei, con trai của lãnh tụ tối cao Ali Khamenei, kế nhiệm vị trí lãnh đạo tối cao, cho thấy phe cứng rắn vẫn kiểm soát chặt quyền lực tại Tehran. Theo Helima Croft, trưởng bộ phận chiến lược hàng hóa toàn cầu tại RBC Capital Markets, thị trường đang phải đối mặt với cú sốc nguồn cung dầu nghiêm trọng nhất kể từ những năm 1970. Khi chưa rõ cuộc xung đột sẽ kéo dài trong bao lâu, nhà đầu tư buộc phải chuẩn bị cho khả năng giá năng lượng duy trì ở mức cao trong thời gian dài, kéo theo nguy cơ lạm phát quay trở lại trên phạm vi toàn cầu.
