Tuyên Quang 2025: Chuyển dịch mạnh mẽ sang kinhuyển tế nông nghiệp bền vững
Năm 2025 đánh dấu một cột mốc quan trọng đối với tỉnh Tuyên Quang, khi vừa là năm đầu tiên sau quá trình sáp nhập và tái cơ cấu bộ máy chính quyền địa phương, vừa là năm cuối cùng triển khai Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh nhiệm kỳ 2020–2025. Trong bối cảnh thuận lợi và thách thức đan xen, UBND tỉnh đã linh hoạt điều hành, thúc đẩy sự chuyển dịch rõ rệt từ tư duy "sản xuất nông nghiệp" truyền thống sang mô hình "kinh tế nông nghiệp" hiện đại.
Thành tựu nổi bật trong sản xuất nông, lâm, thủy sản
Theo báo cáo mới nhất, giá trị sản xuất nông, lâm nghiệp và thủy sản của Tuyên Quang năm 2025 đạt 21.405 tỷ đồng, tăng 5,4% so với năm 2024. Tỉnh đã hình thành các vùng chuyên canh quy mô lớn, với 9.389 hecta cam và hơn 27.500 hecta chè, đồng thời đẩy mạnh sản xuất sạch với hơn 4.200 hecta đạt tiêu chuẩn VietGAP và hữu cơ.
Lâm nghiệp tiếp tục khẳng định vị thế trụ cột khi diện tích rừng được cấp chứng chỉ quản lý bền vững FSC đạt 96.582 hecta, đứng đầu cả nước. Tỷ lệ che phủ rừng duy trì trên 62,2%, góp phần bảo vệ môi trường và tạo nguồn thu ổn định từ dịch vụ môi trường rừng, đạt 407,8 tỷ đồng trong năm.
Động lực từ chương trình OCOP và mở rộng thị trường
Chương trình OCOP đã tạo thêm động lực phát triển cho nông sản địa phương, với 456 sản phẩm được công nhận, trong đó có 2 sản phẩm đạt 5 sao cấp quốc gia, tiêu biểu là chè Shan tuyết Hồng Thái. Việc đưa sản phẩm lên sàn thương mại điện tử và cấp 149 mã số vùng trồng, bao gồm 25 mã phục vụ xuất khẩu sang EU và Trung Quốc, đã mở rộng đáng kể thị trường tiêu thụ.
Cây chè được xác định là một trong những cây trồng chủ lực, góp phần thúc đẩy phát triển nông nghiệp bền vững trên địa bàn. Các chính sách hỗ trợ sản xuất và tạo sinh kế tiếp tục phát huy hiệu quả, giúp giảm tỷ lệ hộ nghèo của tỉnh xuống còn 18,83%, giảm 3,7% so với năm 2024, khẳng định định hướng phát triển gắn với mục tiêu an sinh xã hội.
Khó khăn và thách thức trong năm 2025
Tuy nhiên, năm 2025 cũng ghi nhận nhiều khó khăn khi thiên tai gây thiệt hại hơn 5.246 tỷ đồng, và dịch tả lợn châu Phi bùng phát trên diện rộng, buộc tiêu hủy gần 200.000 con lợn, ảnh hưởng nghiêm trọng đến ngành chăn nuôi. Công tác quản lý đất đai đang được đẩy mạnh theo hướng hiện đại hóa, nhưng việc triển khai đề án quản lý đất có nguồn gốc từ nông, lâm trường quốc doanh còn chậm do vướng mắc pháp lý.
Định hướng phát triển năm 2026 và sự hỗ trợ từ Trung ương
Bước sang năm 2026, Tuyên Quang đặt mục tiêu nâng cao chất lượng tăng trưởng thông qua Đề án phát triển nông nghiệp bền vững gắn với kinh tế xanh và chuyển đổi số. Tỉnh phấn đấu duy trì sản lượng lương thực trên 750.000 tấn, trồng mới 13.700 hecta rừng, giảm thêm 3,5% tỷ lệ hộ nghèo, đồng thời tăng đàn trâu 5% và đàn lợn 3%.
Để thực hiện các mục tiêu này, UBND tỉnh đã đề xuất Bộ Nông nghiệp và Môi trường hỗ trợ hơn 1.660 tỷ đồng cho các dự án cấp bách, tập trung vào kè chống sạt lở sông Lô, sông Gâm, nâng cấp hồ chứa đa mục tiêu và hạ tầng quan trắc môi trường. Tỉnh cũng kỳ vọng đầu tư vào hai cơ sở sản xuất giống thủy sản hiện đại và dự án bảo tồn, phát triển bò H'Mông chất lượng cao.
Trong cuộc làm việc gần đây, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trần Đức Thắng đánh giá cao kết quả đạt được của Tuyên Quang trong giai đoạn 2021–2025, đặc biệt là năm 2025 khi tăng trưởng GRDP đạt 8,01% dù đối mặt với nhiều khó khăn sau sáp nhập tỉnh. Ông nhấn mạnh yêu cầu phát triển bền vững, cho rằng chỉ khi người dân thoát nghèo và có thu nhập ổn định, địa phương mới có nền tảng phát triển lâu dài.
Bộ trưởng cũng khuyến nghị địa phương chủ động cập nhật quy trình kỹ thuật, giống mới và mô hình sản xuất tiên tiến. Nếu tổ chức tốt việc khảo sát khí hậu, thổ nhưỡng và quy hoạch sản xuất tập trung, tỉnh có thể hình thành các vùng chăn nuôi, nuôi trồng thủy sản quy mô lớn, tạo việc làm cho hàng nghìn lao động với thu nhập trên 10 triệu đồng mỗi tháng.
Về các kiến nghị cụ thể, Bộ cơ bản thống nhất với đề xuất của địa phương, ưu tiên đưa các dự án kè, cải tạo và nâng cấp hồ chứa vào kế hoạch đầu tư sớm, đồng thời xem xét bố trí nguồn lực cho các dự án khẩn cấp sau thiên tai. Bộ cũng cam kết hỗ trợ xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai, nhằm hoàn thành mục tiêu quốc gia vào năm 2026 theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ.
Bên cạnh đó, việc triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi với tổng vốn khoảng 100.000 tỷ đồng, lồng ghép cùng các chương trình xây dựng nông thôn mới và giảm nghèo bền vững, sẽ tạo thêm nguồn lực quan trọng cho Tuyên Quang. Nguồn vốn được phân bổ trực tiếp, tỉnh chủ động sử dụng theo mục tiêu được phê duyệt, trong khi Bộ giữ vai trò hướng dẫn, kiểm tra và đôn đốc.
Bộ trưởng Trần Đức Thắng nhấn mạnh yêu cầu cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư, thu hút doanh nghiệp và nhà đầu tư, bởi nguồn lực từ Trung ương chỉ mang tính hỗ trợ, không thể thay thế nội lực và sự tham gia của khu vực tư nhân.
Với sự chuẩn bị kỹ lưỡng từ kịch bản phát triển, giải pháp điều hành đến các dự án động lực, Tuyên Quang đang bước vào năm 2026 với tâm thế chủ động. Định hướng xây dựng nền nông nghiệp hiện đại, bền vững dựa trên chuyển đổi số và phát huy bản sắc địa phương được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng vững chắc cho tăng trưởng dài hạn, nâng cao đời sống người dân.
