Khuyến nông quốc gia đạt thành tích ấn tượng năm 2025, thúc đẩy nông nghiệp bền vững
Ông Lê Quốc Thanh, Giám đốc Trung tâm Khuyến nông quốc gia thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường, cho biết trong năm 2025, thông qua các chương trình và dự án khuyến nông trung ương, nhiều tiến bộ kỹ thuật và công nghệ đã được chuyển giao vào sản xuất. Điều này đã góp phần nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm, hiệu quả kinh tế, đồng thời bảo đảm an toàn thực phẩm, bảo vệ môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu, hướng tới mục tiêu phát triển nông nghiệp bền vững.
Hoạt động khuyến nông trồng trọt-lâm nghiệp tập trung nâng cao chuỗi giá trị
Trong lĩnh vực trồng trọt và lâm nghiệp, hoạt động khuyến nông năm 2025 đã tập trung vào việc nâng cao hiệu quả chuỗi giá trị của các ngành hàng chủ lực. Cụ thể, đã có 197 mô hình khuyến nông được triển khai với quy mô lên đến 2,9 nghìn ha tại 269 điểm trình diễn, thu hút sự tham gia trực tiếp của 5.923 hộ nông dân. Nhờ đó, năng suất và chất lượng sản phẩm được cải thiện đáng kể, thúc đẩy việc tổ chức lại sản xuất gắn liền với xây dựng và phát triển các vùng nguyên liệu phục vụ cho tiêu dùng, chế biến và xuất khẩu.
Theo ông Hoàng Tuyển Phương, Trưởng phòng Khuyến nông Trồng trọt và Lâm nghiệp tại Trung tâm Khuyến nông quốc gia, nhiều mô hình và dự án sản xuất gắn kết với liên kết tiêu thụ sản phẩm đã từng bước mang lại hiệu quả kinh tế tích cực. Ví dụ điển hình bao gồm:
- Mô hình sản xuất khoai tây nguyên liệu tại Tây Nguyên: Với quy mô 34 ha, năng suất trung bình đạt 25 tấn/ha, cao hơn 10,7% so với sản xuất ngoài mô hình, và hiệu quả kinh tế tăng 27,1%.
- Mô hình sản xuất chè hữu cơ tại Lâm Đồng: Quy mô 10 ha với 10 hộ tham gia, năng suất trung bình đạt 29,21 tấn/ha.
- Mô hình rải vụ và thâm canh bưởi theo VietGAP tại Tuyên Quang và Phú Thọ: Quy mô 20 ha, sản lượng thu hoạch trung bình từ 30 đến 33,5 tấn/ha, tăng 16% đến 18,5%, và hiệu quả kinh tế tăng 32% đến 34% so với sản xuất truyền thống.
Vai trò nòng cốt của các tổ khuyến nông cộng đồng
Trong quá trình thực hiện các mô hình và dự án, các tổ khuyến nông cộng đồng đã phát huy vai trò quan trọng như lực lượng nòng cốt, "cánh tay nối dài" và trở thành "điểm cuối" tiếp xúc trực tiếp với nông dân tại các thôn, bản, ấp, làng nghề và hợp tác xã. Hiện nay, trên toàn quốc đã thành lập 5.187 tổ với 47.493 thành viên tham gia.
Hệ thống khuyến nông cộng đồng không chỉ đa dạng hóa chức năng từ chuyển giao khoa học kỹ thuật sang cung cấp thông tin, hướng dẫn kỹ năng quản lý, kinh doanh, phát triển thị trường và bảo vệ môi trường, mà còn giúp nông dân ở các vùng nguyên liệu tổ chức lại sản xuất theo mô hình tổ hợp tác và hợp tác xã. Điều này tạo điều kiện thuận lợi cho việc liên kết với doanh nghiệp, đảm bảo sản xuất theo quy trình, tiêu chuẩn và chất lượng đáp ứng yêu cầu thị trường.
Một ví dụ cụ thể là Hợp tác xã Nông nghiệp Công nghệ cao Xanh Cao Nguyên tại Đắk Lắk. Đại diện hợp tác xã cho biết, việc tổ chức sản xuất chanh leo theo hướng tập trung và an toàn đã nâng cao chất lượng sản phẩm, đáp ứng nhu cầu thị trường trong nước và xuất khẩu. Hợp tác xã đã cùng với khuyến nông cộng đồng xây dựng các mô hình trình diễn chanh leo bền vững, đạt năng suất từ 25 đến 30 tấn/ha/năm, giảm chi phí vật tư từ 15 đến 20% so với phương thức truyền thống, và mang lại thu nhập bình quân từ 300 đến 420 triệu đồng/ha/năm.
Định hướng phát triển và nâng cao năng lực trong tương lai
Ông Hoàng Văn Hồng, Phó Giám đốc Trung tâm Khuyến nông quốc gia, nhấn mạnh rằng khuyến nông hiện nay đóng vai trò là cầu nối quan trọng giữa các nhà khoa học, nhà quản lý và người dân, giúp nông dân tiếp cận tri thức, công nghệ, thị trường và nguồn lực. Đặc biệt, khuyến nông cộng đồng kết nối hệ thống khuyến nông với doanh nghiệp và hợp tác xã, hỗ trợ người dân ứng dụng kỹ thuật vào sản xuất, cải thiện sinh kế, tăng thu nhập, và góp phần xây dựng nền nông nghiệp hiệu quả, bền vững theo hướng nông nghiệp sinh thái, nông thôn hiện đại và nông dân văn minh.
Để phát huy vai trò này trong thời gian tới, các tổ khuyến nông cộng đồng cần bám sát thực tiễn, kịp thời hỗ trợ nông dân giải quyết khó khăn trong sản xuất và tiêu thụ nông sản, đồng thời tổ chức liên kết chuỗi giá trị. Bên cạnh đó, cần tiếp tục đổi mới phương thức hoạt động theo hướng đa giá trị và đa chức năng, nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ thông qua tập huấn, đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng chuyên môn, quản lý, ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số.
Mặt khác, các địa phương cũng cần xác định tổ khuyến nông cộng đồng là tổ chức tự nguyện có vai trò nòng cốt, trực tiếp bám sát cơ sở, và trở thành cầu nối giữa nông dân với chính quyền, doanh nghiệp và hợp tác xã, nhằm thúc đẩy sự phát triển toàn diện của ngành nông nghiệp.
