Ngân Hàng Trung Ương Không Từ Bỏ Vàng: Bán Ra Chỉ Vì Nhu Cầu Thanh Khoản
Dữ liệu thị trường gần đây cho thấy các ngân hàng trung ương trên toàn cầu không hề từ bỏ vàng như một tài sản dự trữ chiến lược. Thực tế, những động thái bán vàng xảy ra chủ yếu trong bối cảnh một số quốc gia đang phải đối mặt với áp lực tiền tệ lớn, đây không phải là xu hướng từ bỏ dự trữ vàng chung. Bà Jan Skoyles tại GoldCore nhận định: "Vàng là tài sản vẫn giữ được giá trị đủ tốt để có thể bán ra khi cần tiền mặt".
Nhu Cầu Mua Vàng Vẫn Là Trụ Cột Chính
Nhu cầu mua vàng của ngân hàng trung ương được xem là một trong những "trụ cột" chính thúc đẩy xu hướng tăng giá vàng trong những năm gần đây. Yếu tố này đã giúp giá vàng tăng đều đặn từ năm 2022 và liên tục lập các đỉnh mới. Cụ thể, giá vàng đạt mức cao kỷ lục 5.626,80 USD/ounce vào ngày 29/1 năm nay.
Theo báo cáo từ Hội đồng Vàng Thế giới, các ngân hàng trung ương đã mua hơn 1.000 tấn vàng mỗi năm trong giai đoạn từ năm 2022 đến 2024, con số này gấp đôi mức bình quân của thập kỷ trước. Mặc dù năm 2025, lượng mua có giảm nhẹ nhưng vẫn ở mức cao, đạt 863 tấn, cho thấy nhu cầu này mang tính ổn định và dài hạn.
Biến Động Ngắn Hạn Do Xung Đột Và Áp Lực Tiền Tệ
Tuy nhiên, cuộc xung đột tại Trung Đông từ cuối tháng 2 đã làm thay đổi cục diện ngắn hạn của thị trường vàng. Theo Dow Jones Market Data, hợp đồng vàng giao dịch sôi động nhất đã giảm gần 11% trong tháng 3, đây là mức giảm mạnh nhất kể từ tháng 6/2013. Giá vàng giao tháng 6 chốt ở mức 4.679,70 USD/ounce vào ngày 2/4, thấp hơn gần 17% so với đỉnh trong tháng 1.
Trong bối cảnh giá dầu tăng mạnh, lạm phát gia tăng và bất ổn kinh tế, vàng không còn là kênh trú ẩn hiệu quả nhất trong ngắn hạn. Thay vào đó, vàng đang đóng vai trò là nguồn thanh khoản quan trọng. Khi giá dầu tăng, các nền kinh tế nhập khẩu năng lượng cần nhiều USD hơn để thanh toán, dẫn đến nhiều khu vực như châu Âu, Thổ Nhĩ Kỳ, Nhật Bản và Ấn Độ cùng lúc phải tìm kiếm thanh khoản USD.
- Đồng euro đã giảm 7% so với USD kể từ khi xung đột bắt đầu.
- Đồng lira của Thổ Nhĩ Kỳ đã 11 lần liên tiếp chạm đáy mới.
Trong tình huống này, các quốc gia thường bán tài sản dự trữ phi USD có tính thanh khoản cao nhất, và đó chính là vàng. Bà Skoyles giải thích: "Không phải họ mất niềm tin vào vàng. Mà vì họ chỉ cần tiền mặt".
Không Nên Suy Luận Xu Hướng Dài Hạn Từ Hoạt Động Bán Ngắn Hạn
Ông Edmund Moy, cựu giám đốc Sở đúc tiền Mỹ thuộc Bộ Tài chính, cho rằng không nên suy luận xu hướng dài hạn từ hoạt động bán vàng của một số ngân hàng trung ương. Mỗi quốc gia có lý do riêng, và hiện chỉ có một số ít ngân hàng trung ương bán vàng hoặc có kế hoạch bán trong ngắn hạn. Nhìn chung, các ngân hàng trung ương vẫn là bên mua ròng.
- Tại Ba Lan, ngân hàng trung ương nước này đề xuất bán lượng vàng dự trữ để huy động khoảng 13 tỷ USD dùng cho chi tiêu quốc phòng. Dù chỉ là đề xuất, điều này đã thu hút sự chú ý của thị trường vì Ba Lan là quốc gia mua nhiều vàng nhất trong 2 năm qua.
- Nga bán vàng dự trữ kể từ năm 2025 để chi tiêu cho cuộc chiến tại Ukraine, thu về khoảng 2,4 tỷ USD và nắm giữ lượng vàng thấp nhất trong 40 năm.
- Thổ Nhĩ Kỳ cũng đã rút khoảng 60 tấn vàng dự trữ, tương đương khoảng 8 tỷ USD, để bảo vệ đồng lira.
Triển Vọng Dài Hạn Vẫn Tích Cực
Dù giá vàng có giảm trong ngắn hạn, triển vọng dài hạn của vàng vẫn được đánh giá tích cực. Trong 5 năm qua, vàng đã chuyển từ tài sản bổ trợ thành tài sản cốt lõi trong danh mục của nhà đầu tư giàu có và các tổ chức lớn. Các yếu tố hỗ trợ dài hạn vẫn còn nguyên giá trị, bao gồm:
- Nợ toàn cầu tăng mạnh.
- Tiền tệ mất giá.
- Xu hướng giảm phụ thuộc vào USD.
- Nhu cầu ổn định từ ngân hàng trung ương.
- Bất ổn địa chính trị tiếp diễn.
Theo phân tích từ MarketWatch và Anh Dũng, vàng vẫn duy trì vị thế quan trọng trong hệ thống tài chính toàn cầu, với các ngân hàng trung ương tiếp tục coi đây là tài sản chiến lược cho dự trữ dài hạn.
