Ngân hàng đồng loạt giảm lãi suất tiết kiệm, lãi vay vẫn giảm chậm
Từ ngày 13.4, Ngân hàng Thương mại Cổ phần Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank) chính thức giảm lãi suất tiết kiệm 0,5% đối với kỳ hạn cao nhất 24 tháng, xuống còn 6%/năm. Đáng chú ý, sau điều chỉnh này, toàn bộ biểu lãi suất tiết kiệm của Vietcombank đều được đưa về mức 6%/năm. Tương tự, Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn (Agribank) cũng thông báo hạ lãi suất tiền gửi 0,5%. Không chỉ các ngân hàng lớn, cuối tuần qua, hàng loạt ngân hàng khác cũng công bố giảm lãi suất tiết kiệm, tạo nên một làn sóng điều chỉnh trên thị trường.
Động thái đồng thuận từ cuộc họp với Ngân hàng Nhà nước
Việc đồng loạt giảm lãi suất tiết kiệm của các ngân hàng đã phần nào hạ nhiệt cuộc chạy đua lãi suất khởi động từ cuối năm 2025 và tăng nhiệt vào quý 1/2026. Trong các công bố giảm lãi suất cuối tuần qua, các nhà băng đều cho biết đây là sự đồng thuận sau cuộc họp ngày 9.4 với Ngân hàng Nhà nước. Điều này thể hiện việc ngân hàng đi cùng chủ trương của Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước về kéo giảm mặt bằng lãi suất thị trường, hỗ trợ người dân và doanh nghiệp tiếp cận vốn với chi phí hợp lý trong giai đoạn nền kinh tế đang nỗ lực duy trì đà tăng trưởng.
Lãi suất cho vay giảm nhỏ giọt, thị trường kỳ vọng nhiều hơn
Tuy nhiên, điều thị trường chờ đợi hơn chính là giảm lãi suất cho vay. Khảo sát cho thấy điều này vẫn đang khá hiếm hoi. Một số ngân hàng như Agribank đã tuyên bố giảm lãi suất cho vay, với lãi suất tiết kiệm kỳ hạn 24 tháng được sử dụng làm lãi suất tham chiếu để xác định lãi suất cho vay trung, dài hạn, giảm 0,5%/năm. Nam A Bank công bố hạ lãi suất cho vay đối với khách hàng cá nhân với biên độ giảm đến 3%/năm so với mức hiện hành. Sacombank cũng giảm lãi suất cho vay 0,5% trên nhiều kỳ hạn, đồng thời cho biết báo cáo tài chính năm 2025 ghi nhận biên lãi ròng (NIM) ở mức 2,86%, phản ánh sự chênh lệch hợp lý giữa lãi suất huy động và cho vay.
Vai trò then chốt của nhóm Big 4 ngân hàng
Theo Tiến sĩ Huỳnh Thanh Điền từ Trường Đại học Nguyễn Tất Thành, dư nợ tín dụng của 4 ngân hàng thương mại nhà nước (Vietcombank, Agribank, VietinBank, BIDV - thường gọi là nhóm Big 4) chiếm khoảng một nửa tổng dư nợ của nền kinh tế. Lãi suất của nhóm ngân hàng này luôn ở mức thấp nhất thị trường do họ không chỉ có nhiệm vụ kinh doanh thuần túy mà còn thực hiện nhiệm vụ cung ứng vốn cho nền kinh tế, góp phần thực hiện chính sách tiền tệ. Vì vậy, để kéo giảm mặt bằng lãi suất cho vay, nhóm này phải đi đầu, làm gương.
Áp lực từ chi phí vốn và giải pháp từ chuyên gia
Chuyên gia kinh tế, Phó Giáo sư Tiến sĩ Đinh Trọng Thịnh nhận định: nhiệm vụ cấp thiết hiện nay của Ngân hàng Nhà nước là kéo giảm mặt bằng lãi suất. Với mức lãi suất cho vay phổ biến trên 10%, lên đến 12-13%/năm, các doanh nghiệp đang chịu áp lực lớn về chi phí vốn. Để giảm lãi suất cho vay, ngoài việc hạ lãi suất tiết kiệm, các ngân hàng cần đẩy mạnh giảm chi phí, giảm lợi nhuận để đồng hành cùng doanh nghiệp và người dân. Đồng thời, Ngân hàng Nhà nước cần có chỉ đạo quyết liệt hơn, sử dụng linh hoạt các công cụ chính sách để điều tiết cung tiền hợp lý.
Tiến sĩ Huỳnh Thanh Điền phân tích: "Cái gốc" của việc chạy đua đẩy lãi suất tiết kiệm lên cao thời gian qua là do các ngân hàng bị "căng" về thanh khoản. Việc Ngân hàng Nhà nước thúc đẩy giảm lãi suất tiết kiệm mới chỉ là một phần để giải quyết câu chuyện giảm lãi suất cho vay. Ông đề xuất Ngân hàng Nhà nước cần mạnh dạn giao chỉ tiêu tín dụng (room) cho các ngân hàng, đặc biệt ưu tiên những ngân hàng kiểm soát tốt chi phí và có lãi suất cho vay thấp. Ngoài ra, nhiều ngân hàng vẫn duy trì biên lãi ròng cao từ 3-4% hoặc hơn, với lợi nhuận tăng mạnh hàng năm, do đó chính bản thân các nhà băng cần giảm biên lãi ròng để hỗ trợ giảm lãi suất cho vay.
Một số ngân hàng kết hợp giảm lãi suất với ưu đãi
Bên cạnh việc giảm lãi suất, một số ngân hàng như VPBank công bố giảm lãi suất từ 0,3-0,5%/năm cho kỳ hạn 6-36 tháng, trong khi Ngân hàng số Cake by VPBank giảm lãi suất cao nhất xuống còn 8,7%/năm sau khi cộng thêm ưu đãi. SeABank giảm 0,5%/năm đối với lãi suất các kỳ hạn từ 6 tháng trở lên nhưng vẫn áp dụng chính sách cộng thêm lãi suất 0,2%/năm cho khách hàng có tiền gửi từ 100 triệu đồng trở lên.
Xu hướng tăng trên thị trường liên ngân hàng
Theo công bố của Ngân hàng Nhà nước, trong tuần từ ngày 30.3 đến 3.4, lãi suất bình quân thị trường liên ngân hàng có xu hướng tăng ở hầu hết các kỳ hạn chủ chốt so với tuần trước. Cụ thể, lãi suất bình quân kỳ hạn qua đêm tăng lên 9,05%/năm, kỳ hạn 1 tuần tăng lên 9,36%/năm, và kỳ hạn 1 tháng tăng lên 7,75%/năm. Các giao dịch bằng đồng Việt Nam chủ yếu tập trung vào kỳ hạn qua đêm, chiếm 95% tổng doanh số giao dịch.
