Ngân hàng giới hạn chuyển tiền nhanh dưới 500 triệu đồng/lần, khách hàng đối mặt với nhiều bất tiện
Ngân hàng TMCP Xuất nhập khẩu Việt Nam (Eximbank) vừa thông báo một quy định mới, có hiệu lực từ ngày 21.4, theo đó các giao dịch chuyển khoản liên ngân hàng có giá trị từ 500 triệu đồng trở lên sẽ chỉ được xử lý theo luồng chuyển khoản thường. Điều này đồng nghĩa với việc hệ thống ngân hàng trực tuyến của Eximbank sẽ không tự động chia nhỏ hoặc tách giao dịch để xử lý qua Napas 247 như trước đây. Nếu khách hàng có nhu cầu chuyển tiền nhanh, họ buộc phải chủ động thực hiện nhiều giao dịch riêng biệt, mỗi giao dịch có giá trị dưới 500 triệu đồng.
Nhiều ngân hàng đồng loạt áp dụng quy định tương tự
Trước Eximbank, một số ngân hàng khác như VPBank và TPBank cũng đã đưa ra thông báo tương tự. Chẳng hạn, tại VPBank, khi khách hàng thực hiện chuyển khoản liên ngân hàng với số tiền từ 500 triệu đồng trở lên, hệ thống sẽ tự động chuyển sang luồng xử lý thường, với thời gian hoàn tất ít nhất là 4 giờ. Nếu giao dịch được thực hiện ngoài giờ hành chính, tiền sẽ chỉ đến tay người nhận vào ngày làm việc kế tiếp. Các ngân hàng giải thích rằng việc dừng tính năng tự động chia nhỏ lệnh chuyển khoản này nhằm tuân thủ quy định tại Thông tư 40/2024 của Ngân hàng Nhà nước (NHNN) về hoạt động cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán, cùng các văn bản liên quan đã được sửa đổi, bổ sung.
Hậu quả trực tiếp là nếu khách hàng chuyển khoản trực tuyến với số tiền trên 500 triệu đồng/lần, người nhận sẽ không thể nhận được tiền ngay lập tức như trước. Thay vào đó, họ phải chờ ít nhất 4 giờ, hoặc thậm chí lâu hơn nếu giao dịch được thực hiện vào cuối ngày, ngày nghỉ, hoặc cuối tuần. Ví dụ, một giao dịch chuyển khoản trên 500 triệu đồng vào chiều thứ Sáu có thể khiến người nhận phải đợi đến thứ Hai tuần sau mới nhận được tiền.
Khách hàng buộc phải chia nhỏ giao dịch, tăng thao tác xác thực
Trên thực tế, nhiều ngân hàng khác như Vietcombank cũng đã âm thầm áp dụng hạn mức tương tự. Trên ứng dụng ngân hàng di động (app) của Vietcombank, hạn mức tối đa cho cá nhân chuyển tiền nhanh qua tài khoản hoặc thẻ thường được ghi ở mức 499,99 triệu đồng/lần, hoặc tối đa 500 triệu đồng/lần trong một số trường hợp. Điều này buộc khách hàng phải chủ động chia nhỏ các giao dịch lớn thành nhiều lần, mỗi lần dưới 500 triệu đồng, để được xử lý tức thời.
Tuy nhiên, mỗi giao dịch nhỏ này đều yêu cầu thao tác xác thực sinh trắc học (như quét khuôn mặt hoặc vân tay) theo quy định, khác biệt hoàn toàn so với trước đây khi hầu hết ngân hàng có tính năng tự động tách lệnh chuyển tiền. Tính năng cũ cho phép chia một giao dịch lớn thành nhiều món nhỏ mà chỉ cần một lần xác thực sinh trắc học duy nhất, giúp tiền được chuyển ngay lập tức qua luồng chuyển mạch của Napas, bất kể thời gian trong ngày hay ngày nghỉ.
Mục tiêu bảo mật và phòng ngừa rủi ro
Theo đánh giá chung từ các ngân hàng, việc hạn chế chuyển khoản nhanh với các giao dịch từ 500 triệu đồng trở lên nhằm mục tiêu kiểm soát dòng tiền, tăng cường tính minh bạch, đồng thời hạn chế rủi ro và ngăn chặn các vụ lừa đảo liên quan đến tài khoản lớn, vốn đã xảy ra thường xuyên trong thời gian gần đây. Các chuyên gia tài chính chỉ ra rằng, dù gây bất tiện, quy định này là cần thiết để bảo vệ người dùng trong bối cảnh lừa đảo trực tuyến ngày càng tinh vi.
Phản ứng trái chiều từ khách hàng và chuyên gia
Mặc dù hiểu rõ mục đích bảo mật của NHNN, nhiều khách hàng vẫn cảm thấy bất tiện. Chị Thanh An (quận Tân Bình, TP.HCM) chia sẻ: "Trước đây, khi mua nhà, tôi chuyển khoản cọc 1 tỉ đồng chỉ với một lần thanh toán online. Nhưng gần đây, tôi phải chia thành 3 lần, mỗi lần đều phải xác thực bằng khuôn mặt, đôi khi phải làm đi làm lại cả chục lần. Để chuyển xong 1 tỉ đồng, tôi mất gần cả giờ đồng hồ." Chị cho rằng, các app ngân hàng đều có tính năng cho phép khách hàng tự cài đặt hạn mức chuyển tiền theo nhu cầu, vì vậy việc giới hạn cứng ở mức dưới 500 triệu đồng/lần là không linh hoạt.
Chuyên gia tài chính, TS Nguyễn Trí Hiếu, nhận định rằng hạn mức dưới 500 triệu đồng/lần là quá thấp, đặc biệt trong bối cảnh các cá nhân tham gia nhiều hoạt động kinh doanh online. Ông đề xuất nâng hạn mức này lên có thể đến 2 tỉ đồng/lần, đồng thời nhấn mạnh rằng các biện pháp bảo mật hiện đại như hệ thống SIMO đã giúp ngăn chặn hiệu quả nhiều giao dịch lừa đảo.
Ngược lại, TS Đinh Thế Hiển, Viện trưởng Viện Nghiên cứu tin học và kinh tế ứng dụng, lại ủng hộ quy định này. Ông cho rằng, dù công nghệ ngân hàng phát triển mạnh, lừa đảo trực tuyến vẫn gia tăng, và nhiều người dân, đặc biệt là người lớn tuổi, vẫn dễ bị tổn thương. "Quy định này sẽ gây bất tiện cho một số người, làm chậm tốc độ thanh toán nhưng cũng là cần thiết trên mặt bằng chung. Tuy nhiên, quy định có thể thay đổi sau một thời gian nữa, khi công nghệ số thay đổi mạnh hơn, cũng như ý thức đảm bảo an toàn bảo mật của người dân nói chung gia tăng", TS Hiển chia sẻ.
Xu hướng toàn cầu và giải pháp tương lai
Chuyên gia bảo mật Ngô Minh Hiếu đồng tình rằng đây là một biện pháp tốt, dù gây bất tiện trong ngắn hạn. Ông ví dụ như tại Anh, ngân hàng có thể trì hoãn thanh toán đáng ngờ thêm 72 giờ để kiểm tra và áp dụng cơ chế đối chiếu tên người nhận. Ông Hiếu đề xuất một cách tiếp cận linh hoạt hơn: kiểm soát theo mức độ rủi ro, chẳng hạn áp dụng xác thực mạnh hơn và cảnh báo rõ ràng hơn cho các giao dịch lớn, với người nhận mới, hoặc có dấu hiệu bất thường, trong khi vẫn cho phép cơ chế thuận tiện hơn cho những khách hàng đã định danh tốt và có lịch sử giao dịch an toàn.
Theo báo cáo từ NHNN, tính đến ngày 12.4, hệ thống SIMO đã phát đi hơn 3,7 triệu cảnh báo về các tài khoản nhận tiền đáng ngờ, giúp 1,2 triệu lượt khách hàng tạm dừng hoặc hủy bỏ giao dịch, với tổng số tiền gần 4.170 tỉ đồng. Đến hết quý 1/2026, hệ thống thanh toán điện tử liên ngân hàng đã xử lý giá trị giao dịch khổng lồ, đạt gần 130 triệu tỉ đồng, tăng trưởng hơn 70% so với cùng kỳ năm trước, cho thấy sự phát triển nhanh chóng của thanh toán trực tuyến tại Việt Nam.
