Chính phủ giao Bộ Tài chính thẩm định điều chỉnh dự án điện hạt nhân Ninh Thuận 1
Chính phủ vừa chính thức ban hành Nghị quyết số 46/NQ-CP về việc tổ chức thẩm định điều chỉnh chủ trương đầu tư dự án điện hạt nhân Ninh Thuận 1. Đây là bước đi quan trọng trong tiến trình tái khởi động dự án năng lượng hạt nhân đầu tiên của Việt Nam sau gần một thập kỷ tạm dừng.
Bộ Tài chính đảm nhận vai trò chủ trì thẩm định
Theo Nghị quyết mới ban hành, Chính phủ giao Bộ Tài chính tiếp tục chủ trì tổ chức thẩm định Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi điều chỉnh chủ trương đầu tư dự án điện hạt nhân Ninh Thuận 1. Bộ trưởng Bộ Tài chính sẽ giữ vai trò Chủ tịch Hội đồng thẩm định. Nhiệm vụ này trước đó đã được Thủ tướng Chính phủ giao tại Thông báo số 21/TB-VPCP ngày 11/1/2026.
Bộ Tài chính được yêu cầu khẩn trương đề xuất để Thủ tướng Chính phủ quyết định thành lập Hội đồng thẩm định điều chỉnh chủ trương đầu tư dự án theo đúng quy định. Đồng thời, Bộ cần tổ chức thẩm định, hoàn thiện hồ sơ để trình Chính phủ xem xét, quyết định tại Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI vào tháng 4/2026.
Thủ tướng nhấn mạnh tính cấp thiết của dự án
Trước đó, ngày 12/2, chủ trì phiên họp thứ năm của Ban Chỉ đạo xây dựng nhà máy điện hạt nhân, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã nhấn mạnh việc bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia là yêu cầu cấp thiết và là nền tảng, tiền đề quan trọng để phát triển kinh tế. Điều này gắn liền với yêu cầu về chuyển dịch năng lượng theo hướng xanh, sạch, thân thiện môi trường. Do đó, đòi hỏi phải tập trung, đẩy mạnh phát triển các nguồn điện, trong đó có điện hạt nhân.
Theo Thủ tướng, dự án xây dựng nhà máy điện hạt nhân là dự án trọng điểm quốc gia, mang tầm chiến lược với tầm nhìn trăm năm. Vì vậy, các công việc, nhiệm vụ cần được triển khai khẩn trương, với tinh thần trách nhiệm cao nhất. Những nội dung vượt thẩm quyền hoặc phát sinh vướng mắc phải kịp thời báo cáo cấp có thẩm quyền để xem xét, xử lý.
Phân công nhiệm vụ cụ thể cho các bộ, ngành
Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành liên quan trong vòng 2 ngày khẩn trương hoàn thiện báo cáo của Đảng ủy Chính phủ trình cấp có thẩm quyền về:
- Kết quả đàm phán Hiệp định hợp tác xây dựng nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 với phía Nga
- Tình hình triển khai dự án nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 2
Thủ tướng cũng đề nghị Bộ Khoa học và Công nghệ tiếp tục rà soát, xây dựng và hoàn thiện tiêu chuẩn, quy chuẩn, quy trình, quy định liên quan đến dự án nhà máy điện hạt nhân.
Tỉnh Khánh Hòa được giao phối hợp với các bộ, ngành khẩn trương triển khai ngay những nội dung thuộc thẩm quyền, đặc biệt là:
- Công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng
- Bố trí tái định cư cho người dân
Việc thực hiện phải đảm bảo đầy đủ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người dân, với nguyên tắc nơi ở mới có điều kiện sống bằng hoặc tốt hơn nơi ở cũ. Đồng thời, tỉnh cần tăng cường kiểm tra, giám sát trong quá trình triển khai, tránh để xảy ra tham nhũng, tiêu cực và lãng phí.
Lịch sử và ý nghĩa của dự án điện hạt nhân Ninh Thuận
Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận là dự án điện hạt nhân đầu tiên của Việt Nam, gồm hai nhà máy: Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 và Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 2, dự kiến đưa vào vận hành trong giai đoạn 2031–2035. Dự án được Quốc hội phê duyệt lần đầu năm 2009 với tổng công suất 4.000 MW trên diện tích 1.642 ha.
Tuy nhiên, sau nhiều năm chuẩn bị, đến năm 2016, Quốc hội đã quyết định tạm dừng triển khai dự án. Quyết định này được đưa ra trong bối cảnh tổng mức đầu tư dự kiến rất lớn, kinh tế vĩ mô còn nhiều thách thức, đồng thời những lo ngại về an toàn hạt nhân gia tăng sau sự cố Fukushima tại Nhật Bản.
Sau gần một thập kỷ tạm dừng, ngày 25/11/2024, tại Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII, một quyết định mang tính lịch sử đã được đưa ra đó là thống nhất tái khởi động Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận và tiếp tục nghiên cứu chương trình điện hạt nhân của Việt Nam trong dài hạn.
Trong bối cảnh nhu cầu điện năng của Việt Nam tăng trưởng liên tục, quyết định tái khởi động có ý nghĩa quan trọng. Theo Quy hoạch điện VIII, đến năm 2030, công suất nguồn điện cần đạt khoảng 150.000 MW, và có thể lên tới hơn nửa triệu MW vào năm 2050. Với mức tăng trưởng trung bình 10% mỗi năm, nền kinh tế cần một nguồn năng lượng ổn định và bền vững.
