Theo quy định mới về khung giờ cao điểm, thấp điểm và giờ bình thường của hệ thống điện quốc gia, nhiều người băn khoăn liệu giá điện sinh hoạt có thay đổi hay không. Cơ quan quản lý cho biết quy định này nhằm thay đổi hành vi sử dụng điện của các tổ chức, doanh nghiệp để giảm tải cho hệ thống vào giờ cao điểm.
Giá điện sinh hoạt không bị ảnh hưởng
Các chuyên gia nhận định giá điện sinh hoạt của người dân sẽ không thay đổi, vì khung giờ thấp điểm, cao điểm và giờ bình thường chỉ áp dụng cho khách hàng sản xuất, kinh doanh. Các quy định về khung giờ sử dụng điện sẽ áp dụng theo từng cấp điện áp khác nhau. Đối với nhóm khách hàng hành chính sự nghiệp, giá điện áp dụng theo cấp điện áp. Trong khi đó, nhóm hộ sinh hoạt vẫn áp dụng giá bán lẻ theo bậc thang hoặc công tơ thẻ trả trước. Do đó, giá điện sinh hoạt không bị thay đổi.
Tác động đến doanh nghiệp
TS Ngô Tuấn Kiệt, nguyên Viện trưởng Viện Khoa học Năng lượng, cho biết việc thay đổi khung giờ cao điểm, thấp điểm sẽ tác động chủ yếu đến doanh nghiệp, khu công nghiệp và nhà máy sản xuất sử dụng nhiều điện. Trước đây, giờ cao điểm có hai khung: 9h30-11h30 và 19h-21h. Vào thời điểm đó, ban ngày nắng nên doanh nghiệp sử dụng điện mặt trời, không phải lo tiết chế. Tuy nhiên, giờ cao điểm hiện nay chuyển sang buổi tối từ 17h30 đến 22h30, áp dụng từ thứ Hai đến thứ Bảy. Điều này thúc đẩy doanh nghiệp phải sử dụng pin lưu trữ để chuyển đổi điện mặt trời ban ngày sang sử dụng vào cao điểm buổi tối, đòi hỏi đầu tư thêm cho hệ thống lưu trữ. Ông Kiệt nhấn mạnh điều này sẽ giúp tiết kiệm cho hệ thống điện quốc gia.
TS Kiệt dẫn ví dụ: tại các khu công nghiệp, nhà máy thường làm hai ca từ 6h đến 23h để khai thác tối đa công suất. Trước đây, giờ cao điểm buổi tối chỉ có 3 giờ, nay tăng lên 5 giờ với giá điện đắt hơn, buộc doanh nghiệp phải sắp xếp lại giờ sản xuất để giảm chi phí.
Ông Trịnh Quốc Vũ, Phó Cục trưởng Cục Điện lực (Bộ Công Thương), khẳng định khách hàng dân dụng không chịu ảnh hưởng, vẫn tính giá điện theo khung bậc thang. Còn cơ sở sản xuất có thể điều chỉnh kế hoạch, sử dụng thiết bị tốn nhiều điện năng vào khung giờ khác ngoài giờ cao điểm. Ông Vũ cho rằng đây là tín hiệu để khách hàng điều chỉnh hành vi sử dụng điện tiết kiệm, giúp giảm tải cho hệ thống.
Mục tiêu của quy định mới
Việc áp dụng khung giờ tính giá điện tác động đến những khách hàng dùng công tơ ba giá. Mục đích là phản ánh chi phí sản xuất và kinh doanh điện, vì vào giờ cao điểm, Trung tâm Điều độ hệ thống điện Quốc gia phải huy động điện từ các nhà máy đắt tiền như tuabin khí, diesel, LNG. Giờ bình thường và thấp điểm có nhu cầu thấp hơn, huy động được nhà máy giá rẻ.
Bộ Công Thương muốn phản ánh rõ chi phí qua ba mức khung giờ. Khách hàng muốn giảm chi phí phải có kế hoạch sử dụng điện vào giờ không cao điểm. Tuy nhiên, trong khung giờ cao điểm từ 19-21h, người dân vẫn phải sử dụng điện cho nhu cầu thiết yếu.
Giá điện khung giờ cao điểm lên tới 5.422 đồng/kWh
Theo Quyết định số 1279/QĐ-BCT ngày 9/5/2025, biểu giá điện bán lẻ theo khung giờ áp dụng cho khách hàng sản xuất và kinh doanh, phụ thuộc vào cấp điện áp. Cụ thể:
- Điện kinh doanh cấp điện áp từ 22 kV trở lên: giờ thấp điểm 1.609 đồng/kWh, giờ bình thường 2.887 đồng/kWh, giờ cao điểm 5.025 đồng/kWh.
- Điện kinh doanh cấp điện áp từ 6 kV đến dưới 22 kV: giờ thấp điểm 1.829 đồng/kWh, giờ bình thường 3.108 đồng/kWh, giờ cao điểm 5.202 đồng/kWh.
- Điện kinh doanh cấp điện áp dưới 6 kV: giờ thấp điểm 1.918 đồng/kWh, giờ bình thường 3.152 đồng/kWh, giờ cao điểm 5.422 đồng/kWh.
- Điện sản xuất cấp điện áp từ 110 kV trở lên: giờ thấp điểm 1.146 đồng/kWh, giờ bình thường 1.811 đồng/kWh, giờ cao điểm 3.266 đồng/kWh.
- Điện sản xuất cấp điện áp từ 22 kV đến dưới 110 kV: giờ thấp điểm 1.190 đồng/kWh, giờ bình thường 1.833 đồng/kWh, giờ cao điểm 3.398 đồng/kWh.
- Điện sản xuất cấp điện áp từ 6 kV đến dưới 22 kV: giờ thấp điểm 1.234 đồng/kWh, giờ bình thường 1.899 đồng/kWh, giờ cao điểm 3.508 đồng/kWh.
- Điện sản xuất cấp điện áp dưới 6 kV: giờ thấp điểm 1.300 đồng/kWh, giờ bình thường 1.987 đồng/kWh, giờ cao điểm 3.640 đồng/kWh.
Như vậy, khách hàng sản xuất và kinh doanh sử dụng điện vào giờ cao điểm sẽ chịu mức giá từ 3.266 - 5.422 đồng/kWh tùy cấp điện áp, trong khi giờ thấp điểm chỉ từ 1.146 - 1.609 đồng/kWh.
Thay đổi hành vi sử dụng, hóa đơn điện có thể giảm
Bộ Công Thương cho biết từ năm 2019, sự gia tăng nguồn điện mặt trời đã thay đổi biểu đồ công suất, việc điều chỉnh khung giờ là cần thiết. Cơ chế giá điện theo khung giờ khuyến khích khách hàng điều chỉnh hành vi tiêu thụ, giảm sử dụng giờ cao điểm, chuyển dịch sang giờ thấp điểm, giúp làm phẳng biểu đồ phụ tải, giảm chênh lệch công suất, nâng cao hiệu quả khai thác nguồn điện. Với tỷ lệ năng lượng tái tạo lớn, thiết kế khung giờ cao điểm lệch khỏi thời điểm phát cao của năng lượng tái tạo tạo động lực phát triển thiết bị lưu trữ.
EVN cho rằng tổng số giờ các khung không thay đổi, không gây xáo trộn lớn. Nếu khách hàng điều chỉnh thời gian sử dụng phù hợp, chi phí tiền điện sẽ không thay đổi. Theo quyết định mới, khung giờ cao điểm áp dụng từ thứ Hai đến thứ Bảy, 17h30-22h30 (5 giờ/ngày), Chủ nhật không áp dụng giờ cao điểm. Khung giờ bình thường từ thứ Hai đến thứ Bảy: 6h-17h30 và 22h30-24h; Chủ nhật: 6h-24h. Khung giờ thấp điểm: 0h-6h hàng ngày.
