Thị trường kim cương tại Việt Nam đang trải qua giai đoạn khó khăn chưa từng có khi hàng loạt nghi vấn về nguồn gốc kim cương tự nhiên và nhân tạo khiến nhiều cửa hàng phải đóng cửa hoặc tạm ngừng hoạt động. Theo ghi nhận, tại các thành phố lớn như Hà Nội và TP.HCM, nhiều cửa hàng kinh doanh kim cương đã treo biển 'cho thuê mặt bằng' hoặc 'đóng cửa vì lý do cá nhân'. Nguyên nhân chính được cho là do sự hoang mang của người tiêu dùng trước thông tin về kim cương nhân tạo được bán tràn lan trên thị trường với giá rẻ, gây khó khăn cho việc phân biệt với kim cương tự nhiên.
Nghi vấn về kim cương nhân tạo làm sụt giảm niềm tin
Theo các chuyên gia, kim cương nhân tạo (lab-grown diamond) có cấu trúc hóa học và vật lý tương tự kim cương tự nhiên, nhưng giá chỉ bằng một phần nhỏ. Điều này khiến nhiều người tiêu dùng lo sợ mua phải hàng giả hoặc hàng kém chất lượng. Một chủ cửa hàng tại quận 1, TP.HCM cho biết: 'Doanh thu của tôi giảm tới 60% trong quý vừa qua. Khách hàng đến xem nhưng rất ít người dám mua vì sợ không phân biệt được thật giả. Nhiều người còn yêu cầu giấy kiểm định từ các tổ chức uy tín, nhưng chi phí kiểm định cũng không hề rẻ.'
Hàng loạt cửa hàng đóng cửa vì ế ẩm
Không chỉ các cửa hàng nhỏ lẻ, ngay cả các thương hiệu lớn cũng chịu ảnh hưởng nặng nề. Theo thống kê sơ bộ, trong 6 tháng đầu năm 2024, đã có ít nhất 15 cửa hàng kim cương tại Hà Nội và TP.HCM phải đóng cửa hoặc chuyển đổi mô hình kinh doanh. Một số cửa hàng chuyển sang bán trang sức vàng bạc thông thường, trong khi số khác chấp nhận giảm giá sâu để thanh lý hàng tồn. Tình trạng này kéo dài khiến thị trường kim cương trở nên ảm đạm.
Nguyên nhân từ sự thiếu minh bạch và quản lý lỏng lẻo
Nhiều chuyên gia cho rằng nguyên nhân cốt lõi là do sự thiếu minh bạch trong việc công bố nguồn gốc kim cương. Hiện nay, Việt Nam chưa có quy định bắt buộc về việc dán nhãn phân biệt kim cương tự nhiên và nhân tạo. Điều này tạo kẽ hở cho các đối tượng lợi dụng bán kim cương nhân tạo với giá kim cương tự nhiên. 'Người tiêu dùng cần được bảo vệ bằng các quy định rõ ràng. Nếu không, thị trường sẽ tiếp tục suy giảm,' một chuyên gia trong ngành nhận định.
Tác động đến toàn ngành trang sức
Sự chao đảo của thị trường kim cương không chỉ ảnh hưởng đến các cửa hàng chuyên doanh mà còn lan rộng sang các cửa hàng trang sức nói chung. Nhiều tiệm vàng bạc đá quý cũng chứng kiến lượng khách giảm sút vì tâm lý e ngại. Một số cửa hàng trang sức lớn đã phải giảm giá mạnh các sản phẩm có gắn kim cương, thậm chí có nơi giảm tới 30-40% để thu hút khách. Tuy nhiên, biện pháp này chỉ mang tính tạm thời.
Giải pháp nào cho thị trường?
Để khôi phục niềm tin, các chuyên gia kiến nghị cần có sự vào cuộc của cơ quan quản lý nhà nước trong việc xây dựng tiêu chuẩn kiểm định và công bố thông tin minh bạch. Bên cạnh đó, các doanh nghiệp cần chủ động cung cấp giấy chứng nhận nguồn gốc từ các tổ chức uy tín quốc tế như GIA (Gemological Institute of America) hoặc IGI (International Gemological Institute). 'Khách hàng ngày càng thông thái, họ sẽ chỉ mua khi có sự đảm bảo rõ ràng,' một chủ doanh nghiệp chia sẻ. Thị trường kim cương Việt Nam đang đứng trước thách thức lớn, nhưng nếu có sự điều chỉnh kịp thời, vẫn có thể vượt qua khủng hoảng.
