Thị trường tiền tệ vừa ghi nhận một diễn biến đáng chú ý khi mặt bằng lãi suất huy động tại các ngân hàng thương mại đồng loạt hạ nhiệt sau chỉ đạo quyết liệt từ Ngân hàng Nhà nước (NHNN). Cụ thể, chỉ trong vòng một tháng, lãi suất tiết kiệm kỳ hạn từ 6 tháng trở lên đã giảm từ 0,1 đến 0,5 điểm phần trăm, đánh dấu sự điều chỉnh đáng kể trên toàn hệ thống. Tuy nhiên, không phải tất cả các kỳ hạn đều giảm, khi nhóm kỳ hạn ngắn vẫn được neo ở mức trần quy định, và thậm chí xuất hiện một trường hợp tăng lãi suất bất ngờ.
Hàng chục ngân hàng điều chỉnh giảm lãi suất
Cuộc họp định hướng giữa lãnh đạo NHNN và các tổ chức tín dụng vào ngày 9/4 được xem là bước ngoặt quan trọng trong việc điều chỉnh lãi suất đầu năm 2026. Ngay sau đó, làn sóng hạ nhiệt lãi suất huy động đã lan rộng tới hơn 30 ngân hàng, với mức giảm phổ biến khoảng 0,5 điểm phần trăm. Các ngân hàng thương mại cổ phần và quốc doanh như Techcombank, ACB, VietABank, PVcomBank, OCB, Vietcombank, BIDV, VietinBank và Agribank đều nằm trong danh sách điều chỉnh giảm.
Trước đó, lãi suất huy động đã leo thang đáng kể. Ông Nguyễn Đức Vinh, Tổng giám đốc VPBank, cho biết tại Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2026 rằng lãi suất huy động trên thị trường đã chạm mức cao nhất trong vòng 3 năm qua tại hầu hết các ngân hàng. Nguyên nhân được Chủ tịch HĐQT VPBank Ngô Chí Dũng lý giải là do tăng trưởng tín dụng toàn ngành năm 2025 đạt khoảng 19%, trong khi huy động chỉ ở mức 15-16%, tạo ra độ chênh thanh khoản kéo dài.
Lãi suất kỳ hạn 6 tháng giảm mạnh
Tính chung trong tháng 4, hơn 30 ngân hàng đã giảm lãi suất huy động từ 0,1 đến 0,5%/năm, tập trung chủ yếu ở các kỳ hạn từ 6 tháng trở lên. Sau điều chỉnh, lãi suất tiết kiệm bình quân toàn hệ thống dao động quanh ngưỡng 6-7%/năm. Đáng chú ý, mức lãi suất 7%/năm cho kỳ hạn 6 tháng không còn phổ biến. Theo thống kê đến chiều 8/5, chỉ còn 2 ngân hàng niêm yết lãi suất huy động trực tuyến vượt ngưỡng 7%/năm cho kỳ hạn này, đó là MBV (7,2%/năm) và ACB (7,1%/năm). Hai ngân hàng này cũng là những đơn vị duy nhất áp dụng mức lãi suất cao cho toàn bộ các kỳ hạn từ 6 tháng trở lên.
Tiếp theo là LPBank và PGBank, cùng niêm yết 6,9%/năm cho kỳ hạn 6 tháng và áp dụng đồng đều cho các kỳ hạn từ 7 đến 11 tháng. Trong nhóm quốc doanh, Agribank, VietinBank và Vietcombank cùng niêm yết 6,6%/năm cho kỳ hạn 6 và 9 tháng.
Kỳ hạn dài giảm sâu nhưng có ngoại lệ
Ở nhóm kỳ hạn 12 tháng trở lên, áp lực giảm lãi suất thể hiện rõ ràng nhất. Đầu tháng 4, có tới 8 ngân hàng đưa ra mức từ 7%/năm trở lên cho kỳ hạn 12 tháng, thậm chí chạm mốc 7,5%/năm. Đến nay, chỉ còn 5 ngân hàng duy trì ngưỡng 7%/năm, gồm ACB (7,3%/năm), LPBank (7-7,1%/năm), MBV (7,2%/năm), PGBank và VIB (7%/năm). Sau khoảng một tháng, lãi suất tiết kiệm kỳ hạn 12 tháng đã giảm khoảng 0,3-0,5 điểm phần trăm trên toàn thị trường.
Tuy nhiên, ngày 8/5 chứng kiến một diễn biến đảo chiều đáng chú ý. Saigonbank trở thành ngân hàng đầu tiên thay đổi biểu lãi suất trong tháng 5, khi nâng lãi suất tiết kiệm online kỳ hạn 13 tháng từ 7%/năm lên 7,9%/năm, trở thành mức cao nhất trên thị trường hiện tại. Đây cũng là ngân hàng đầu tiên tăng lãi suất tiền gửi kể từ ngày 9/4. Tuy nhiên, xu hướng tăng này không được áp dụng đồng đều. Saigonbank điều chỉnh lãi suất tiền gửi online kỳ hạn 7-11 tháng giảm 0,2 điểm % xuống còn 6,2%/năm, và cắt giảm mạnh 0,5 điểm % cho các kỳ hạn 18-36 tháng về quanh 6,1-6,5%/năm. Chỉ trong chưa đầy một tháng, qua hai lần điều chỉnh, lãi suất kỳ hạn 24-36 tháng của Saigonbank đã giảm tổng cộng 1 điểm %, mức giảm khá mạnh so với mặt bằng chung.
Kỳ hạn ngắn neo ở mức trần
Trong khi các kỳ hạn dài giảm lãi suất, kỳ hạn 1-5 tháng gần như được giữ nguyên ở mức kịch trần. Mức lãi suất 4,75%/năm, tức mức trần theo quy định của NHNN đối với tiền gửi kỳ hạn từ 1 đến dưới 6 tháng, đang được áp dụng rất phổ biến. Đầu năm 2026, chỉ có 9 ngân hàng niêm yết mức tối đa này cho kỳ hạn 1 tháng và 13 ngân hàng cho kỳ hạn 5 tháng, thì đến nay con số đó đã tăng lên lần lượt là 15 và 20 ngân hàng.
Danh sách các ngân hàng đang áp lãi suất kịch trần cho kỳ hạn 1-5 tháng gồm Agribank, BIDV, Vietcombank, VietinBank, ACB, BaoViet Bank, BVBank, MSB, OCB, PGBank, PVcomBank, Sacombank, Saigonbank, VIB và VPBank. Tuy nhiên, vẫn còn một số ít ngân hàng niêm yết lãi suất huy động online dưới 4%/năm cho kỳ hạn ngắn, bao gồm SCB, GPBank, KienlongBank, ABBank và SeABank.
Dự báo từ các chuyên gia
Trong báo cáo tăng trưởng kinh tế Việt Nam quý I vừa công bố, các chuyên gia thuộc Ngân hàng UOB nhận định NHNN nhiều khả năng sẽ giữ nguyên các mức lãi suất điều hành, bao gồm lãi suất tái cấp vốn ở mức 4,5%, thay vì sử dụng công cụ tiền tệ. Trọng tâm ứng phó sẽ nghiêng về phía chính sách tài khóa và các biện pháp điều hành giá. Phía HSBC Việt Nam cũng đưa ra góc nhìn tương đồng. Ông Vũ Bình Minh, Giám đốc Kinh doanh vốn và tiền tệ, Khối Thị trường vốn và Dịch vụ Chứng khoán, HSBC Việt Nam, kỳ vọng NHNN tiếp tục giữ ổn định mức lãi suất điều hành.
Từ phía các ngân hàng thương mại trong nước, Tổng giám đốc VPBank dự báo xu hướng lãi suất cao có thể kéo dài thêm một thời gian, và chỉ bắt đầu giảm dần vào quý II hoặc quý III/2026.
