Chính Phủ Thông Qua Cơ Chế Điều Hành Giá Xăng Dầu Linh Hoạt Trước Tình Hình Biến Động
Theo Nghị quyết 36 vừa được ban hành, Chính phủ đã chính thức cho phép áp dụng cơ chế điều hành giá xăng dầu linh hoạt trong bối cảnh giá thế giới biến động mạnh. Cụ thể, nếu giá cơ sở tăng từ 7% trở lên, giá xăng dầu trong nước có thể được điều chỉnh ngay sau đó một ngày, thay vì phải chờ đợi theo chu kỳ 7 ngày như trước đây.
Quy Trình Điều Hành Và Công Bố Giá Mới
Việc điều hành giá và công bố giá sẽ do Bộ Công thương chủ trì, phối hợp chặt chẽ với Bộ Tài chính thực hiện. Trường hợp giá cơ sở tăng dưới 7%, cơ chế điều hành vẫn tuân thủ theo quy định hiện hành tại Nghị định 80/2023, với liên Bộ Công thương - Tài chính điều hành giá định kỳ 7 ngày một lần vào thứ Năm hàng tuần.
Giá bán lẻ có thể tăng, giảm hoặc được giữ nguyên nếu cần thiết, với mức giá mới có hiệu lực từ 15 giờ ở ngày điều hành. Dựa vào các yếu tố cấu thành giá cơ sở và ý kiến của Bộ Tài chính gửi trước 12 giờ ngày điều hành, Bộ Công thương sẽ công bố giá cơ sở và giá bán lẻ xăng dầu.
Bối Cảnh Thị Trường Xăng Dầu Biến Động Mạnh
Nghị quyết được Chính phủ đưa ra trong bối cảnh thị trường xăng dầu trong nước biến động mạnh sau các xung đột tại khu vực Trung Đông. Nhiều nơi đã ngừng sản xuất khí hóa lòng, đóng cửa mỏ khí đốt và mỏ lọc dầu. Bên cạnh đó, hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz - tuyến vận tải dầu quan trọng của toàn cầu - gần như tê liệt khi hơn 10% đội tàu container toàn cầu bị kẹt tại đây.
Việc điều chỉnh giá trong nước linh hoạt hơn có thể giúp giảm độ trễ trong điều hành. Hiện tại, giá bán lẻ xăng dầu được điều chỉnh theo chu kỳ 7 ngày một lần, trong khi giá thế giới những ngày gần đây biến động từng ngày, thậm chí từng giờ, gây ra nhiều bất cập.
Nguy Cơ Thiếu Hụt Nguồn Cung Và Tác Động Đến Thị Trường
Giá xăng dầu thế giới tiếp tục tăng cao so với giá trong nước, cao hơn mức 7%. Theo một số doanh nghiệp đầu mối xăng dầu, khi giá trong nước không theo kịp diễn biến giá thế giới, điều này đẩy nhà nhập khẩu vào tình trạng lỗ, giảm động lực nhập hàng, dẫn tới nguy cơ thiếu hụt nguồn cung. Lúc này, nguy cơ đứt gãy nguồn cung là rất lớn.
Trên thị trường, số cửa hàng treo biển hết dầu, giới hạn lượng xăng bán ra đã xuất hiện tại nhiều nơi. Tại Thành phố Hồ Chí Minh, một cây xăng trên đường Tân Quý, phường Tân Phú treo bảng "hết dầu", xăng bán giới hạn 50.000 đồng đối với xe gắn máy và 300.000 đồng đối với xe ô tô cho một lần đổ. Tại Quảng Trị, Thành phố Huế, một số cửa hàng xăng dầu không treo bảng nhưng bán giới hạn cho khách vào đổ theo mức 50.000 - 300.000 đồng cho một lần mua xăng dầu.
Hậu Quả Từ Những Biến Động Trước Đây
Trước đây, vào năm 2022, nhiều cửa hàng bán lẻ xăng dầu phải tạm đóng cửa do thua lỗ, khiến áp lực dồn lên hệ thống doanh nghiệp nhà nước và gây mất cân đối cục bộ nguồn cung trên thị trường. Tình trạng này đã để lại bài học kinh nghiệm về sự cần thiết của một cơ chế điều hành linh hoạt hơn.
Dự Báo Giá Xăng Dầu Sau Khi Có Nghị Quyết
Sau khi Nghị quyết 36 được ban hành, trên các diễn đàn xăng dầu đã xuất hiện thông báo dự kiến thay đổi giá bán lẻ xăng dầu từ ngày 7 tháng 3 theo hướng giá xăng RON95 tăng 4.700 đồng/lít và giá dầu diesel tăng 7.200 đồng/lít. Điều này phản ánh sự điều chỉnh nhanh chóng để bám sát diễn biến thị trường thế giới.
