Vai trò đầu tàu của các tập đoàn kinh tế trong 40 năm Đổi mới
Trong bối cảnh kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI vừa bầu ra lãnh đạo Nhà nước và Chính phủ nhiệm kỳ mới, Tạp chí Nhà đầu tư, cơ quan của Hiệp hội Doanh nghiệp đầu tư nước ngoài, đã tổ chức Hội thảo "40 năm Đổi Mới: Vai trò dẫn dắt của các tập đoàn kinh tế". Sự kiện này tạo diễn đàn để các nhà hoạch định chính sách, chuyên gia và cộng đồng doanh nhân cùng nhìn lại chặng đường 40 năm Đổi mới, đánh giá vai trò dẫn dắt của các tập đoàn kinh tế.
Khẳng định vị thế xương sống của nền kinh tế
Nhà báo Phạm Đức Sơn, Tổng biên tập Tạp chí Nhà đầu tư, phát biểu đề dẫn hội thảo, nhấn mạnh tầm quan trọng của sự kiện trong thời điểm đặc biệt này. Ông Nguyễn Ngọc Cảnh, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước, khái quát lại chặng đường 40 năm Đổi mới, với vai trò "đầu tàu" của các tập đoàn kinh tế. Ông khẳng định: "Dù là doanh nghiệp nhà nước giữ vai trò chủ đạo hay khu vực kinh tế tư nhân là động lực quan trọng, các tập đoàn kinh tế thời gian qua luôn khẳng định vị thế là xương sống và lực lượng dẫn dắt của nền kinh tế".
Các tập đoàn này không chỉ đóng góp tỷ trọng lớn vào GDP và thu ngân sách Nhà nước, tạo ra hàng triệu việc làm, mà còn trực tiếp triển khai các công trình, dự án trọng điểm quốc gia. Họ xây dựng và đưa thương hiệu của các ngành sản xuất, dịch vụ, thương mại Việt Nam vươn tầm quốc tế, qua đó ngày càng củng cố năng lực tự chủ của nền kinh tế.
Phát triển vượt bậc của ngành ngân hàng
Ông Nguyễn Ngọc Cảnh cũng trình bày về sự phát triển của ngành ngân hàng, cho biết ngành này đã có bước phát triển vượt bậc, hoàn thành tốt các nhiệm vụ được giao. Ngân hàng góp phần cùng Chính phủ và cả hệ thống chính trị vượt qua khó khăn, thách thức, thực hiện hiệu quả các mục tiêu phát triển kinh tế-xã hội trong từng thời kỳ.
Đến nay, có 127 tổ chức tín dụng với tổng tài sản gần 28,9 triệu tỷ đồng, tăng gần 2.000 lần sau gần 40 năm. Nhiều ngân hàng đã đạt quy mô lớn và có thứ hạng cao trên thị trường quốc tế, phản ánh sự trưởng thành và hội nhập sâu rộng của hệ thống tài chính Việt Nam.
Thành tựu và thách thức từ cộng đồng doanh nghiệp
Ông Đậu Anh Tuấn, Phó Tổng Thư ký Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam, dẫn chứng những số liệu đáng lưu ý: Theo Fortune Southeast Asia 500, Việt Nam có 76 công ty nằm trong top 500 doanh nghiệp lớn nhất Đông Nam Á. Ông nhận định: "Đây không phải kết quả của sự may mắn hay ưu đãi chính sách đặc biệt nào mà là sản phẩm của ý chí, năng lực và sự dấn thân của một thế hệ doanh nhân Việt Nam".
Sau 40 năm đổi mới, Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng cao trong giai đoạn 2026-2031, với bình quân GDP đạt hơn 10%. Ông Nguyễn Đức Hiển, Phó Trưởng ban Chính sách, Chiến lược Trung ương, cho biết để đạt được mục tiêu này, tổng vốn đầu tư toàn xã hội cần 38,5 triệu tỷ đồng, phần vốn Nhà nước khoảng 8,51 triệu tỷ, phần còn lại cần huy động từ khu vực tư nhân và đầu tư nước ngoài.
Giải pháp gia tăng nguồn lực cho tập đoàn kinh tế
Ông Hiển gợi mở giải pháp để phát triển kinh tế tư nhân cũng như các tập đoàn kinh tế: "Để gắn với mục tiêu tăng trưởng 2 con số, cần sớm hoàn thiện các toàn bộ các cơ chế chính sách trong đó có cơ chế đặt hàng, định mức… để khơi thông nguồn lực tư nhân".
Tiến sĩ Bùi Thanh Minh, Phó Giám đốc Văn phòng Ban nghiên cứu phát triển kinh tế tư nhân (Ban IV), chỉ ra rằng việc phát triển thị trường vốn trong nước phải được xem là một đột phá chiến lược để giải quyết nguồn lực cho doanh nghiệp trưởng thành. Điều thiết yếu là phải hình thành được cấu trúc tài chính đa tầng, bao gồm:
- Thị trường trái phiếu
- Thị trường chứng khoán
- Thị trường trái phiếu doanh nghiệp
- Các quỹ đầu tư tư nhân, quỹ đầu tư mạo hiểm
- Quỹ đầu tư cho khoa học công nghệ, chuyển đổi số và công nghiệp chiến lược
Đồng quan điểm, ông Nguyễn Quang Thuân, Chủ tịch Hội đồng quản trị FiinGroup, nhấn mạnh cần làm sao mỗi đồng vốn tạo ra nhiều giá trị hơn. Ông đề xuất cải cách mạnh mẽ hơn nữa thị trường vốn, phát triển thị trường trái phiếu doanh nghiệp vào chiều sâu, để nhiều doanh nghiệp ngoài ngân hàng tham gia hơn và sản phẩm chứng khoán nợ; chào bán đại chúng; thành lập các quỹ đầu tư quốc gia hỗ trợ trực tiếp cho mục tiêu huy động vốn cho tăng trưởng kinh tế cao.
Mở rộng tiếp cận nguồn vốn quốc tế
Phó giáo sư, Tiến sĩ Phạm Mạnh Hùng, Phó Viện trưởng Viện nghiên cứu khoa học, Học viện Ngân hàng, chỉ ra trong bối cảnh thị trường vốn trong nước còn hạn chế về quy mô và chiều sâu, việc mở rộng tiếp cận nguồn vốn quốc tế là giải pháp quan trọng giúp các tập đoàn kinh tế huy động nguồn lực lớn với chi phí hợp lý.
Về phía ngân hàng, ông Nguyễn Ngọc Cảnh - Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước cho biết, Ngân hàng Nhà nước cam kết tiếp tục điều hành linh hoạt chính sách tiền tệ, tín dụng và ngoại hối; bảo đảm kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô và cung ứng đủ vốn cho nền kinh tế, góp phần đưa đất nước bước vào kỷ nguyên mới - kỷ nguyên hùng cường và thịnh vượng.
