Lần đầu tiên kể từ quý III/2021, Công ty cổ phần Vàng bạc Đá quý Phú Nhuận (PNJ) lại công bố một quý thua lỗ. Trong quý II/2026, doanh nghiệp này ghi nhận doanh thu thuần 8.484 tỷ đồng, tăng gần 12% so với cùng kỳ, nhưng lỗ sau thuế 283 tỷ đồng, trong khi cùng kỳ năm trước vẫn lãi 437 tỷ đồng.
Nguyên nhân được xác định nằm ở khoản dự phòng tổn thất lên tới 865,5 tỷ đồng liên quan đến làn sóng khách hàng bán lại kim cương. Đây là lần thứ hai PNJ báo lỗ trong lịch sử hoạt động, sau lần đầu tiên vào quý III/2021.
Dự phòng 865,5 tỷ đồng “bẻ gãy” lợi nhuận
Thuyết minh báo cáo tài chính cho thấy chi phí bán hàng và quản lý doanh nghiệp trong quý II đạt hơn 1.819 tỷ đồng, tăng khoảng 760 tỷ đồng so với cùng kỳ. Phần lớn mức tăng đến từ khoản dự phòng tổn thất liên quan sự kiện mua lại kim cương 865,5 tỷ đồng.
Nếu không trích lập khoản dự phòng này, lợi nhuận trước thuế quý II của PNJ có thể đạt khoảng 538,5 tỷ đồng, gần với mức 547 tỷ đồng của cùng kỳ năm 2025. Như vậy, toàn bộ khoản lỗ trong quý đến từ chi phí dự phòng bất thường, không phải từ hoạt động bán hàng cốt lõi.
PNJ cho biết, sau ngày 30/6, thị trường kim cương có diễn biến bất thường tác động đến tâm lý người tiêu dùng, khiến nhu cầu bán lại trang sức kim cương và kim cương rời tăng đáng kể. Số liệu nội bộ cho thấy từ đầu tháng 7 đến ngày phát hành báo cáo tài chính, tỷ lệ giá trị hàng mua lại trên tổng doanh thu ước tính lên tới 237%. Nghĩa là giá trị hàng hóa PNJ mua lại gấp hơn hai lần doanh thu phát sinh trong khoảng thời gian đó.
Điều này khiến nhu cầu vốn lưu động tăng mạnh và ảnh hưởng đến vòng quay vốn ngắn hạn. Công ty cho biết đã chủ động cân đối nguồn vốn, duy trì các nguồn lực tài chính cần thiết và đàm phán kéo dài thời hạn thanh toán cho các giao dịch mua lại trong giai đoạn cao điểm.
Khoản dự phòng 865,5 tỷ đồng được PNJ ước tính dựa trên ba yếu tố: giá trị kim cương mua lại phát sinh sau ngày kết thúc kỳ kế toán; giá trị có thể thu hồi căn cứ diễn biến giá thị trường tại thời điểm đánh giá; và tỷ lệ ước tính thu hồi điều chỉnh theo kinh nghiệm mua lại kim cương trong quá khứ.
Biên lợi nhuận gộp thu hẹp, chi phí tài chính tăng vọt
Ngay cả trước khi tính khoản dự phòng bất thường, hoạt động kinh doanh của PNJ đã chịu sức ép. Giá vốn tăng hơn 16%, nhanh hơn mức tăng gần 12% của doanh thu thuần, kéo lợi nhuận gộp giảm 4% xuống còn 1.563 tỷ đồng. Biên lợi nhuận gộp theo đó thu hẹp từ khoảng 21,5% xuống 18,4%.
Doanh thu tài chính cũng chuyển từ dương 24 tỷ đồng sang âm hơn 28 tỷ đồng, do hoàn nhập lãi dự thu không thực hiện khi doanh nghiệp tất toán trước hạn một số khoản tiền gửi có kỳ hạn. Trong khi đó, chi phí lãi vay tăng 74%, từ 32,7 tỷ đồng lên 56,9 tỷ đồng, đưa tổng chi phí tài chính tăng gần 33% lên 61,5 tỷ đồng.
Ngoài khoản dự phòng liên quan kim cương, PNJ còn nâng dự phòng giảm giá hàng tồn kho từ gần 46 tỷ đồng đầu năm lên 410,4 tỷ đồng vào cuối tháng 6, tăng khoảng 364 tỷ đồng. Theo doanh nghiệp, đây là khoản dự phòng cho hàng hóa hư hỏng, không đạt chất lượng kinh doanh. Báo cáo không nêu rõ số hàng này có liên quan đến sự kiện kim cương hay không.
Sáu tháng đầu năm vẫn có lãi hơn 1.184 tỷ đồng
Dù quý II thua lỗ, lũy kế nửa đầu năm PNJ vẫn đạt doanh thu gần 25.951 tỷ đồng, tăng 49% so với cùng kỳ; lợi nhuận sau thuế đạt hơn 1.184 tỷ đồng, tăng khoảng 6,2%. Dòng tiền thuần từ hoạt động kinh doanh dương gần 1.990 tỷ đồng, trong khi cùng kỳ năm trước âm 108 tỷ đồng.
Tại thời điểm cuối tháng 6, PNJ có gần 609 tỷ đồng tiền và tương đương tiền cùng hơn 3.294 tỷ đồng tiền gửi có kỳ hạn ngắn hạn. Dư nợ vay ngắn hạn giảm từ 4.223 tỷ đồng xuống 3.989 tỷ đồng, cho thấy mức huy động nợ vay không tăng thêm trong bối cảnh cần vốn cho hoạt động mua lại.
Ban điều hành PNJ đánh giá sự kiện mua lại kim cương không ảnh hưởng đến khả năng hoạt động liên tục của doanh nghiệp. Tuy nhiên, công ty cũng thừa nhận sự kiện này có thể tiếp tục tác động đến kết quả kinh doanh quý III và sáu tháng cuối năm 2026. Mức độ ảnh hưởng cụ thể sẽ phụ thuộc vào diễn biến thực tế và các thông tin có được khi lập báo cáo quý tiếp theo.
