Sáng ngày 11 tháng 6, tại Trung tâm Triển lãm Quốc tế ICE ở Hà Nội, hai sự kiện lớn là Triển lãm quốc tế lần thứ 6 về Công nghiệp hỗ trợ và Chế biến chế tạo Việt Nam (VIMEXPO 2026) và Triển lãm quốc tế lần thứ 19 về ô tô, xe máy và phương tiện giao thông vận tải (Vietnam Autoexpo 2026) đã chính thức khai mạc.
Vai trò cầu nối cho doanh nghiệp Việt
Phát biểu tại lễ khai mạc, ông Phạm Văn Quân, Phó Cục trưởng Cục Công nghiệp, Bộ Công Thương, nhấn mạnh rằng trong bối cảnh Chính phủ và cộng đồng doanh nghiệp đang thúc đẩy phát triển kinh tế theo định hướng “Kết nối để phát triển”, việc tổ chức đồng thời VIMEXPO và Vietnam Autoexpo có ý nghĩa đặc biệt. Sự kiện này phát huy vai trò cầu nối giữa doanh nghiệp Việt Nam với doanh nghiệp nước ngoài, các tập đoàn đa quốc gia, cũng như các đơn vị hoạt động trong lĩnh vực chế biến chế tạo và công nghiệp hỗ trợ ô tô.
Thu hẹp khoảng cách công nghệ
Theo các chuyên gia, một trong những rào cản lớn nhất khiến doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ trong nước chưa thể tham gia sâu vào chuỗi cung ứng toàn cầu là khoảng cách về công nghệ và năng lực quản trị. Ông Cha Ji Ho, Phó Tổng Giám đốc phụ trách Trung tâm Mua hàng Samsung Việt Nam, nhận định VIMEXPO không chỉ là một triển lãm thương mại mà còn là diễn đàn hợp tác thực chất, nơi năng lực kỹ thuật của doanh nghiệp Việt Nam gặp gỡ nhu cầu của các tập đoàn toàn cầu. Trong nhiều năm qua, Samsung đã phối hợp với Bộ Công Thương triển khai nhiều chương trình tư vấn cải tiến doanh nghiệp và phát triển nhà máy thông minh nhằm nâng cao năng lực cho doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ Việt Nam. Ông Cha Ji Ho cho biết: “Mục tiêu xuyên suốt của các chương trình này là giúp doanh nghiệp Việt Nam từng bước đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế, mở rộng cơ hội tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu.” Ông cũng cam kết sẽ tiếp tục phối hợp với các cơ quan chức năng để hệ thống hóa quy trình tìm kiếm, đánh giá, bồi dưỡng, kiểm chứng và kết nối chuỗi cung ứng, từ đó hỗ trợ các doanh nghiệp Việt Nam có tiềm năng trở thành những đối tác có năng lực cạnh tranh thực sự.
Chuyển đổi số là yêu cầu then chốt
Từ góc nhìn doanh nghiệp trong nước, bà Phạm Như Ý, Giám đốc điều hành Công ty cổ phần Vitech TC Global, cho rằng yếu tố quan trọng nhất để doanh nghiệp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng của các tập đoàn FDI là tinh thần học hỏi và làm chủ công nghệ. Sau hơn 20 năm làm việc trong ngành công nghiệp hỗ trợ, bà Như Ý nhận định công nghệ luôn thay đổi rất nhanh, đòi hỏi doanh nghiệp phải liên tục cập nhật kiến thức và đổi mới quy trình sản xuất. Để đáp ứng yêu cầu khắt khe của khách hàng quốc tế, doanh nghiệp đã xây dựng hệ thống kiểm soát chất lượng chặt chẽ từ nguyên vật liệu đầu vào đến sản phẩm cuối cùng, đồng thời đẩy mạnh số hóa toàn bộ quá trình quản lý nhằm bảo đảm khả năng truy xuất và kiểm soát chất lượng. Bà Như Ý chia sẻ: “Chúng tôi tuyệt đối không thỏa hiệp với chất lượng. Đó là cách doanh nghiệp xây dựng uy tín và duy trì vị thế trong chuỗi cung ứng suốt nhiều năm qua.”
Nếu trước đây chuyển đổi số được xem là xu hướng thì nay đã trở thành điều kiện tiên quyết để doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh. Ông Vũ Đức Nguyên, Quản lý sản phẩm Công ty VINIS Việt Nam, đơn vị cung cấp các giải pháp phần mềm công nghiệp cho nhiều doanh nghiệp lớn như VinFast, THACO và các doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ, cho biết nhu cầu số hóa nhà máy và tối ưu hóa quy trình sản xuất đang gia tăng mạnh mẽ. Theo ông Nguyên, để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao từ các nhà sản xuất lớn, doanh nghiệp cần xây dựng hệ sinh thái công nghệ đồng bộ từ khâu thiết kế sản phẩm, mô phỏng, gia công đến quản lý sản xuất. Ông nhấn mạnh: “Chuyển đổi số không còn là câu chuyện của tương lai mà là yêu cầu của hiện tại. Chỉ khi làm chủ công nghệ, doanh nghiệp mới có thể nâng cao năng suất, kiểm soát chất lượng, giảm chi phí và tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.” Các giải pháp mô phỏng và thiết kế hiện đại còn giúp doanh nghiệp tối ưu vật liệu, tiết kiệm năng lượng, giảm phát thải và nâng cao hiệu quả sản xuất, phù hợp với xu thế phát triển xanh đang được các tập đoàn quốc tế đặc biệt quan tâm.
Mở rộng cơ hội nội địa hóa
Bên cạnh chuyển giao công nghệ, việc gia tăng tỷ lệ nội địa hóa cũng được xem là động lực quan trọng thúc đẩy phát triển công nghiệp hỗ trợ. Bà Nguyễn Thị Thu Huyền, Phó Tổng Giám đốc Toyota Việt Nam, cho biết thúc đẩy sản xuất trong nước và nâng cao năng lực doanh nghiệp Việt Nam luôn là mục tiêu trọng tâm của Toyota nhằm đóng góp vào tăng trưởng kinh tế bền vững, thúc đẩy chuyển giao công nghệ và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Đáng chú ý, Toyota đang triển khai kế hoạch xây dựng dây chuyền sản xuất xe Hybrid Electric đầu tiên tại Việt Nam. Đây được kỳ vọng sẽ mở ra nhiều cơ hội mới cho doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ trong nước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị ngành ô tô.
Theo các chuyên gia, sự xuất hiện của những dự án công nghệ cao cùng xu hướng dịch chuyển chuỗi cung ứng toàn cầu đang tạo ra cơ hội lớn cho doanh nghiệp Việt Nam. Tuy nhiên, để tận dụng cơ hội đó, doanh nghiệp cần đầu tư mạnh mẽ hơn cho công nghệ, nhân lực chất lượng cao, chuyển đổi số và quản trị hiện đại.
