Giá nhiên liệu tăng cao, hãng bay Việt cắt giảm hàng nghìn chuyến mỗi tháng
Áp lực từ việc giá nhiên liệu bay tăng mạnh đang buộc các hãng hàng không Việt Nam phải thực hiện những điều chỉnh lớn trong kế hoạch khai thác. Theo thông tin từ Cục Hàng không Việt Nam, nhiều hãng đã bắt đầu lên kế hoạch cắt giảm đáng kể tần suất và quy mô hoạt động từ tháng 4/2026, với số lượng chuyến bay bị hủy có thể lên tới hàng nghìn mỗi tháng.
Kế hoạch cắt giảm quy mô lớn của các hãng hàng không
Vietnam Airlines dự kiến sẽ cắt giảm khoảng 700-1.700 cặp chuyến bay mỗi tháng trong quý II/2026, tương đương với mức giảm 10-20% tổng số chuyến bay. Mức độ cắt giảm này phụ thuộc vào diễn biến thực tế của giá nhiên liệu. Đối với mạng bay nội địa, tần suất có thể giảm từ 12-26%, trong khi các đường bay quốc tế dự kiến giảm 4-18%, mặc dù hãng vẫn nỗ lực duy trì sự hiện diện tại các thị trường trọng điểm.
Từ ngày 1/4, Vietnam Airlines cũng quyết định dừng khai thác 7 đường bay nội địa bao gồm: Cát Bi - Buôn Ma Thuột, Cát Bi - Cam Ranh, Cát Bi - Phú Quốc, Cát Bi - Cần Thơ, TP.HCM - Vân Đồn, TP.HCM - Rạch Giá và TP.HCM - Điện Biên. Đây là biện pháp nhằm tối ưu hóa hiệu quả khai thác trong bối cảnh chi phí leo thang.
Vietjet Air cũng không nằm ngoài xu hướng này khi dự kiến cắt giảm khoảng 18% tổng sản lượng khai thác trong tháng 4. Cụ thể, mạng bay nội địa sẽ giảm 22% và các chuyến bay quốc tế giảm 11%.
Bamboo Airways lên kế hoạch giảm hơn một nửa quy mô khai thác, từ mức khoảng 35-36 chuyến mỗi ngày xuống còn 15-17 chuyến/ngày kể từ tháng 4. Hãng sẽ tập trung vào các đường bay trục chính và các chặng bay đi/đến Quy Nhơn.
Pacific Airlines có kế hoạch cắt giảm tần suất vào các giai đoạn, ngày khai thác thấp điểm và khung giờ xấu. Dự kiến, hãng sẽ giảm 8-30% tải cung ứng trong quý II/2026, bắt đầu từ tháng 4 và sẽ tiếp tục điều chỉnh dựa trên tình hình thị trường và biến động giá nhiên liệu.
Đề xuất cơ chế phụ thu nhiên liệu ngắn hạn
Trước tình hình này, Cục Hàng không Việt Nam đã đề xuất cho phép áp dụng cơ chế phụ thu nhiên liệu đối với dịch vụ vận chuyển hành khách hàng không nội địa hạng phổ thông cơ bản. Khoản phụ thu này sẽ được tính ngoài mức giá trần vé máy bay nội địa hiện hành và dự kiến áp dụng trong thời gian ngắn, từ ngày 1/4 đến 30/6/2026.
Theo phương án đề xuất, mức phụ thu sẽ được điều chỉnh linh hoạt theo biến động giá nhiên liệu Jet A-1 trên thị trường quốc tế. Giá nhiên liệu cơ sở được xác định ở mức 90 USD/thùng, và ngưỡng bắt đầu áp dụng phụ thu là từ 100 USD/thùng trở lên, với bước điều chỉnh mỗi 10 USD/thùng.
Cục Hàng không cho biết mức phụ thu được tính toán dựa trên chi phí nhiên liệu thực tế phát sinh thêm trên từng nhóm đường bay nội địa theo cự ly vận chuyển. Phần chi phí tăng thêm này dự kiến được chia sẻ giữa doanh nghiệp hàng không và hành khách theo tỷ lệ 50-50, nhằm đảm bảo hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người tiêu dùng.
Với chặng bay có thời gian bay tương đương tuyến Hà Nội - TP.HCM, mức phụ thu nhiên liệu đề xuất khoảng 311.000 đồng mỗi hành khách cho mỗi chặng bay. Mức này được đánh giá là thấp hơn đáng kể so với phụ thu nhiên liệu đang áp dụng tại một số thị trường quốc tế.
Mục tiêu duy trì hoạt động và đảm bảo kết nối
Cục Hàng không Việt Nam nhấn mạnh rằng việc cho phép áp dụng phụ thu nhiên liệu trong thời gian ngắn là cần thiết nhằm giúp các hãng hàng không duy trì hoạt động khai thác, hạn chế việc cắt giảm đường bay và đảm bảo kết nối vận tải hàng không trong nước.
Nếu không có cơ chế bù đắp chi phí phù hợp, các hãng bay có thể buộc phải tiếp tục cắt giảm tần suất khai thác hoặc dừng một số đường bay không hiệu quả. Điều này sẽ ảnh hưởng tiêu cực đến kết nối giao thông và quá trình phục hồi của ngành hàng không sau giai đoạn khó khăn.
Các biện pháp cắt giảm và đề xuất phụ thu được đưa ra trong bối cảnh giá nhiên liệu Jet A-1 tăng mạnh và có thể tiếp tục duy trì ở mức cao trong thời gian tới. Đây là thách thức lớn đối với ngành hàng không Việt Nam, đòi hỏi sự linh hoạt trong điều hành và sự chia sẻ trách nhiệm giữa các bên liên quan.
