Hơn 30 doanh nghiệp kinh doanh vàng, kim cương tại Thành phố Hồ Chí Minh đã tạm ngừng hoạt động kể từ đầu tháng 7, đánh dấu một đợt biến động chưa từng có trên thị trường kim hoàn. Nguyên nhân chính là làn sóng đóng cửa hàng loạt sau vụ án buôn lậu kim cương xuyên quốc gia, kết hợp với khó khăn tài chính và dòng tiền căng thẳng.
Khảo sát từ Hội Mỹ nghệ Kim hoàn Đá quý TPHCM
Theo ông Nguyễn Văn Dưng, Chủ tịch Hội Mỹ nghệ Kim hoàn Đá quý TPHCM, khảo sát sơ bộ của Hội cho thấy từ đầu tháng 7 đến nay đã có hơn 30 doanh nghiệp vàng, kim cương, đá quý trên địa bàn thành phố tạm ngừng hoạt động. Ông Dưng nhấn mạnh: "Con số thực tế có thể còn cao hơn bởi nhiều doanh nghiệp trong lĩnh vực này không phải là hội viên, không trực thuộc Hội nên chưa được thống kê đầy đủ."
Bối cảnh vụ buôn lậu kim cương xuyên quốc gia
Trước đó, cơ quan công an đã khởi tố các chủ thương hiệu kinh doanh vàng và kim cương nổi tiếng gồm Kim Lý, Ngọc Châu Âu và Ngọc Tâm trong vụ án buôn lậu kim cương xuyên quốc gia. Sau diễn biến này, hàng loạt cửa hàng của các thương hiệu trên đồng loạt đóng cửa. Nhiều tiệm kinh doanh kim cương khác cũng nhanh chóng treo thông báo tạm ngừng hoạt động với lý do sửa chữa, nâng cấp hệ thống.
Ảnh hưởng lan rộng tại các khu vực kinh doanh
Ghi nhận của phóng viên Tiền Phong cho thấy, làn sóng đóng cửa đang lan rộng tại nhiều khu vực trọng điểm. Tại chợ An Đông và Trung tâm thương mại An Đông Plaza (phường An Đông), hàng loạt ki-ốt kinh doanh vàng, kim cương cửa cuốn đóng kín, nhiều quầy trùm mền, không thông báo lý do cũng như thời điểm hoạt động trở lại. Một số nơi còn bố trí bảo vệ hoặc nhân viên theo dõi người qua lại và hạn chế chụp ảnh.
Không chỉ khu vực chợ An Đông, tại các tuyến phố kinh doanh vàng bạc ở quận 5 như Nhiêu Tâm, Nghĩa Thục, Bùi Hữu Nghĩa; khu vực chợ Bến Thành, đường Lê Thánh Tôn (phường Bến Thành) cùng nhiều tuyến đường chuyên doanh vàng, trang sức như An Dương Vương, Trần Hưng Đạo, Võ Văn Tần… cũng ghi nhận hàng loạt cửa hàng vàng, kim cương đóng cửa, giải thể hoặc phá sản.
Nguyên nhân từ áp lực tài chính và khách hàng bán lại
Theo ông Nguyễn Văn Dưng, nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ tình hình kinh doanh khó khăn, áp lực dòng tiền ngày càng lớn. Lượng khách mang trang sức đến bán lại tăng mạnh khiến nhiều doanh nghiệp không còn đủ khả năng thanh khoản, buộc phải đóng cửa hoặc tạm dừng kinh doanh. Một tiểu thương tại chợ An Đông cho biết, trước đây cũng có một số tiệm vàng nghỉ bán do kinh doanh ế ẩm hoặc chịu tác động từ việc cơ quan chức năng siết chặt hoạt động mua bán vàng. Tuy nhiên, tình trạng nhiều cửa hàng cùng lúc đóng cửa chỉ mới xuất hiện sau khi chủ của một số doanh nghiệp vàng, kim cương lớn bị khởi tố. Theo tiểu thương, không ít khách hàng từng mua trang sức tại các cửa hàng đã đóng cửa nay quay lại bán hoặc bảo hành sản phẩm, nhưng không thể liên lạc được với chủ cơ sở.
Giải pháp bảo vệ người tiêu dùng
Luật gia Phan Thị Việt Thu, nguyên Chủ tịch Hội Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng TPHCM, đề xuất: "Để bảo vệ quyền lợi người mua và nâng cao tính minh bạch của thị trường, cơ quan chức năng cần tăng cường thanh tra, kiểm tra đột xuất các cơ sở kinh doanh; kiểm soát chặt chứng thư kiểm định, đẩy mạnh truy xuất nguồn gốc sản phẩm và xử lý nghiêm các hành vi làm giả, gian lận thương mại."
