Cựu CEO Intel Pat Gelsinger: Phố Wall kìm hãm tham vọng sản xuất chip dài hạn
Pat Gelsinger, cựu Tổng giám đốc điều hành của tập đoàn công nghệ Intel, vừa có những chia sẻ thẳng thắn về những trở ngại trong nhiệm kỳ của mình. Ông chỉ rõ rằng tư duy ngắn hạn của Phố Wall đã trở thành rào cản lớn, kìm hãm tham vọng tái thiết năng lực sản xuất chip bán dẫn tại Hoa Kỳ.
Áp lực từ thị trường tài chính
Thông qua phát ngôn viên Jodi Shelton, Gelsinger lập luận rằng nước Mỹ chưa tạo ra đủ động lực cho các khoản đầu tư dài hạn vào những ngành công nghiệp tiêu tốn nhiều vốn như bán dẫn. "Không một CEO nào có thể sống sót nếu tuyên bố sẽ xây dựng một nhà máy không mang lại lợi nhuận kinh tế trong cả thập kỷ, dù đó là việc đúng đắn", cựu CEO Intel nhấn mạnh.
Gelsinger rời Intel vào tháng 12 năm 2024 sau một nhiệm kỳ đầy thách thức. Trong thời gian ông lãnh đạo, cổ phiếu của tập đoàn này đã giảm hơn 60% từ tháng 2/2021 đến tháng 12/2021. Công ty còn ghi nhận khoản lỗ theo quý lớn nhất trong lịch sử, lên tới 16,6 tỷ USD.
Phản ứng của Phố Wall càng trở nên gay gắt khi ông quyết định cắt giảm cổ tức tới 66%, từ 36,5 cent (tương đương khoảng 9.575 đồng) xuống còn 12,5 cent (khoảng 3.279 đồng) mỗi cổ phiếu. Đây là một phần trong chiến lược "IDM 2.0" nhằm tái đầu tư mạnh mẽ vào mảng đúc chip.
Chỉ trích "kỹ thuật tài chính"
Gelsinger cũng không ngần ngại chỉ trích ban lãnh đạo Intel trước đó. Ông cho rằng trong giai đoạn đó, công ty đã rơi vào trạng thái mà ông gọi là "kỹ thuật tài chính" - ưu tiên hiệu suất cổ phiếu ngắn hạn thông qua việc mua lại cổ phiếu và chi trả cổ tức để làm hài lòng cổ đông.
Theo tính toán của cựu CEO, Intel đã trả lại tổng cộng 70 tỷ USD cho Phố Wall qua nhiều năm nhưng không xây dựng thêm bất kỳ nhà máy sản xuất chip mới nào. Ông nhận định rằng sự tập trung quá mức vào lợi nhuận ngắn hạn đã khiến công ty đánh mất vị thế dẫn đầu về công nghệ.
Bối cảnh đại dịch và sự tụt hậu công nghệ
Về giai đoạn đại dịch COVID-19, Gelsinger chỉ ra rằng nhu cầu máy tính cá nhân bùng nổ đã vô tình che giấu thực trạng tụt hậu nghiêm trọng của Intel về công nghệ tiến trình sản xuất. Công ty đã đi từ vị trí dẫn đầu 2-3 năm so với các đối thủ sang tình trạng lạc hậu 2-3 năm.
Đáng chú ý, Intel không sản xuất được một con chip đúng tiến độ trong 5-6 năm liên tiếp. Dù vậy, Gelsinger vẫn bày tỏ sự tự hào về tiến trình 18A, coi đây là bằng chứng cho thấy chiến lược định hướng kỹ thuật có thể mang lại kết quả trong dài hạn.
Tin tưởng vào chiến lược hiện tại
Cựu CEO Intel cũng tiết lộ thông tin đáng chú ý về mối quan hệ với người kế nhiệm. "Tôi vừa gặp Lip-Bu gần đây và ông ấy nhanh chóng nhắc tôi rằng: chúng tôi chưa thay đổi chiến lược của bạn, Pat", Gelsinger chia sẻ.
Dưới sự lãnh đạo của CEO hiện tại Lip-Bu Tan, Intel đang tập trung chủ yếu vào việc cắt giảm chi phí, nhằm lấy lại niềm tin từ các cổ đông. Các cam kết đầu tư từ NVIDIA và Chính phủ Mỹ cũng đang giúp Phố Wall nhận ra tầm quan trọng của ngành sản xuất chip nội địa.
Tiến trình 18A và 18A-PT của Intel hiện được đánh giá là ngang tầm hoặc gần tầm với các đối thủ cạnh tranh chính. Tuy nhiên, ràng buộc lớn nhất mà tập đoàn này phải đối mặt hiện nay là vấn đề đơn đặt hàng từ khách hàng.
Thách thức và cơ hội phía trước
Lip-Bu Tan đã nói rõ rằng mọi khoản đầu tư thêm vào dây chuyền sản xuất chỉ được thực hiện sau khi có đơn hàng cụ thể. Cho đến nay, vẫn chưa có thông tin công bố chính thức nào về khối lượng đơn hàng từ bên ngoài.
Cơ hội lớn nhất của Intel được xác định ở phân khúc máy chủ doanh nghiệp. Tuy nhiên, tình trạng thiếu năng lực sản xuất vẫn buộc công ty phải tìm đến các giải pháp thay thế như lấy sản lượng từ mảng tiêu dùng hoặc gia công cho TSMC.
Cuộc phỏng vấn với cựu CEO Pat Gelsinger đã làm sáng tỏ những thách thức sâu sắc mà ngành công nghiệp bán dẫn Mỹ đang phải đối mặt, đồng thời cho thấy sự phức tạp trong việc cân bằng giữa áp lực tài chính ngắn hạn và chiến lược đầu tư dài hạn cho tương lai.
