Tại tọa đàm “Giải pháp nào kích cầu hàng không - du lịch trong tình hình mới” do Báo Tiền Phong tổ chức sáng ngày 15 tháng 5, ông Đinh Văn Tuấn, Phó Tổng giám đốc Vietnam Airlines kiêm Chủ tịch Hội đồng quản trị Pacific Airlines, đã chia sẻ về những áp lực to lớn mà các hãng bay đang phải đối mặt.
Giá nhiên liệu có thời điểm tăng đến 100%, thậm chí gấp ba lần, tác động mạnh đến chi phí hoạt động, đẩy nhiều hãng hàng không trên thế giới đến bờ vực phá sản. Để thích ứng, ông Tuấn cho biết Vietnam Airlines phải giải bài toán tối ưu hóa chi phí nhằm đảm bảo hoạt động, đồng thời cố gắng không dồn áp lực lên giá vé, giúp người dân có thêm lựa chọn khi tham gia các sản phẩm du lịch.
“Trước tình hình khẩn cấp, chúng tôi đã đưa ra và thực hiện ngay lập tức hàng loạt giải pháp, trong đó có việc tái lập các biện pháp ‘thắt lưng buộc bụng’ từ thời kỳ Covid-19”, ông Tuấn nói. Hãng đã cắt giảm các dự án đầu tư và chi phí vận hành; xin phép bay tắt các đường bay để rút ngắn thời gian vận hành. Về nhân sự, Vietnam Airlines áp dụng chính sách nghỉ không lương và cắt giảm mạnh quỹ lương của ban lãnh đạo: lương chủ tịch giảm 50%, các phó tổng giám đốc giảm 40%, lãnh đạo cấp ban giảm 30%.
Áp lực từ nhiều phía
Ông Dương Hoàng Phúc, Giám đốc Ban Thương mại Vietravel Airlines, cũng cho biết áp lực của ngành hàng không không chỉ nằm ở chi phí nhiên liệu mà còn từ các khoản chi khác như thuê, mua tàu bay, bảo dưỡng kỹ thuật, phụ tùng, hệ thống vận hành và các chi phí khai thác liên quan. Tình trạng hạn chế đội bay trên phạm vi quốc tế đã ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động khai thác. Vietravel Airlines từng phải giảm số lượng tàu bay để đảm bảo hiệu quả vận hành.
Đặc biệt, các hãng phải đối mặt với yêu cầu ngày càng cao từ thị trường. Khách hàng khắt khe hơn về chất lượng dịch vụ và trải nghiệm bay, trong khi giá vé phải duy trì ở mức hợp lý nhất có thể. Điều này tạo nên “bài toán kép” đối với doanh nghiệp hàng không.
Xây dựng gói kích cầu máy bay - lưu trú
Từ góc độ cơ quan quản lý, ông Uông Việt Dũng, Cục trưởng Cục Hàng không Việt Nam, cho hay thống kê cho thấy khoảng 80% khách du lịch quốc tế đến Việt Nam sử dụng đường hàng không; vận tải hàng không cũng là phương thức chủ đạo đối với nhiều điểm đến nội địa; nguồn khách du lịch chiếm tới 70% tổng lượng vận chuyển của các hãng hàng không.
Quý 1/2026, thị trường vận chuyển hàng không Việt Nam tiếp tục đạt tăng trưởng ấn tượng với hơn 24,1 triệu khách, tăng 16,4% so với cùng kỳ năm 2025, trong đó nội địa hơn 10,2 triệu khách tăng 12,6% và quốc tế gần 14 triệu khách tăng 19,4%.
Dù liên kết giữa hàng không và du lịch đã có cải thiện, nhưng theo Cục trưởng Cục Hàng không, “vẫn chưa thực sự đồng bộ và mang tính dài hạn”. Việc phối hợp giữa hãng hàng không, doanh nghiệp lữ hành và địa phương ở nhiều nơi còn mang tính thời vụ, chưa hình thành được nhiều sản phẩm du lịch đặc sắc.
Chi phí khai thác hàng không hiện nay chịu áp lực rất lớn từ giá nhiên liệu, tỷ giá, sự khan hiếm tàu bay và vật tư, cũng như tác động từ các biến động địa chính trị toàn cầu. “Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến giá vé, khả năng kích cầu và năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp”, ông Dũng nêu.
Lãnh đạo Cục Hàng không Việt Nam nhấn mạnh giải pháp tăng cường liên kết thực chất giữa hàng không - du lịch - địa phương, xây dựng các chương trình xúc tiến thị trường quốc tế trọng điểm, phát triển thêm các đường bay mới tới các thị trường tiềm năng.
Cùng quan điểm này, ông Nguyễn Quý Phương, Trưởng phòng Quan hệ quốc tế và Xúc tiến du lịch, Cục Du lịch quốc gia Việt Nam, nhìn nhận bài toán kích cầu du lịch hiện nay không thể chỉ tiếp cận dưới góc độ giảm giá đơn thuần, mà cần được xem xét trong tổng thể chuỗi vận tải - lưu trú - dịch vụ - điểm đến. Trong khi đó, hành vi tiêu dùng du lịch cũng thay đổi nhanh chóng khi du khách ưu tiên các chuyến đi ngắn ngày, tối ưu chi phí và trải nghiệm thực chất.
Đối với các địa bàn phụ thuộc lớn vào hàng không như Phú Quốc, Khánh Hòa, Bình Định, Đà Nẵng hay các khu vực hải đảo xa trung tâm, chi phí vận chuyển tiếp tục ảnh hưởng trực tiếp tới quyết định của khách du lịch.
Do đó, theo ông, cần tăng cường liên kết thực chất giữa hàng không, địa phương và doanh nghiệp du lịch, xây dựng các gói kích cầu tích hợp vé máy bay, lưu trú, tham quan, vui chơi giải trí, đồng thời đa dạng hóa sản phẩm du lịch, đẩy mạnh liên kết vùng, kết nối đa phương thức và thúc đẩy chuyển đổi số để nâng cao sức cạnh tranh của điểm đến.
