Diễn đàn Venture Forum 2026 với chủ đề "Bức tranh M&A Việt Nam: Những động lực dẫn dắt làn sóng mới" do Quỹ đầu tư công nghệ VinVentures cùng Sở Khoa học - Công nghệ TP.HCM, Lotte Ventures và Impact Square tổ chức đã diễn ra tại TP.HCM.
Bốn giai đoạn phát triển của thị trường M&A Việt Nam
Bà Lê Hàn Tuệ Lâm, Giám đốc điều hành VinVentures, Vingroup, cho biết thị trường M&A Việt Nam đã trải qua 4 giai đoạn từ 2007 đến 2025, mỗi giai đoạn được mở ra bởi chính sách và định hình bởi cấu trúc thị trường. Đỉnh cao là năm 2017 với giá trị M&A đạt 13,4 tỉ USD. Giai đoạn 2018-2022 là thời kỳ điều chỉnh khi dòng vốn và giá trị giao dịch thấp. Đến 2023-2025, thị trường phục hồi với 367 giao dịch, tổng vốn 8,72 tỉ USD vào năm 2025. Dù giá trị thấp hơn năm 2017, cơ cấu thị trường đã thay đổi, người mua nội địa chiếm 35% tổng giá trị giao dịch.
Điều kiện thị trường thuận lợi hơn
Hiện nay, ba nguồn cung xuất hiện trong năm 2026 gồm: thoái vốn doanh nghiệp nhà nước khoảng 2 tỉ USD; thoát vốn các quỹ đầu tư tư nhân khoảng 3,5 tỉ USD; startup đạt trị giá 1,8 tỉ USD (như Highland, Long Châu...). Nguồn cung đa dạng, ổn định hơn so với chu kỳ trước. Việc nâng hạng thị trường chứng khoán giúp nâng cao sự hiện diện của Việt Nam trên thị trường quốc tế, tạo điều kiện cho IPO và tăng sự cân nhắc của nhà đầu tư quốc tế. CEO VinVentures nhận định rằng các nền tảng tốt hơn, tài chính tốt hơn, tín nhiệm tín dụng cao hơn và lộ trình đầu tư cao hơn, cho thấy Việt Nam đang tham gia thị trường này một cách vững chắc hơn trước.
Động lực mới: Dòng vốn nội và ngành nghề mới
Bà Lê Hàn Tuệ Lâm nhấn mạnh rằng trước đây mọi người thường cho rằng động lực cho thị trường M&A là dòng vốn ngoại, nhưng gần đây dòng vốn nội đang có sức hút tích cực, không chỉ ở các thương vụ vài triệu USD mà còn vài chục triệu USD hay vài trăm triệu USD trong tương lai gần. Bên cạnh đó, làn sóng ngành nghề mới như kỹ thuật và hạ tầng công nghệ sẽ thay thế các ngành truyền thống như bất động sản, bán lẻ. Các chính sách từ Chính phủ cũng được nhà đầu tư kỳ vọng sẽ tạo ra nhiều thay đổi tích cực.
Thị trường hiện tại có nhiều "làn gió mới" từ đầu tư nước ngoài, sự quan tâm của Chính phủ và các chính sách hỗ trợ. Tuy nhiên, mỗi doanh nghiệp cần giải bài toán riêng để tận dụng cơ hội. Công nghệ hỗ trợ nhiều và chính sách giúp doanh nghiệp tiếp cận vốn dễ dàng hơn. Bà Lâm nhấn mạnh rằng các quỹ đầu tư mạo hiểm và tập đoàn lớn nước ngoài đều đánh giá cao sức hút của doanh nghiệp Việt Nam, nhưng yếu tố quản trị chuyên nghiệp, minh bạch và khách quan ngày càng được chú trọng thay vì chỉ doanh thu, lợi nhuận.
Vai trò của TP.HCM trong hệ sinh thái đổi mới sáng tạo
Ông Trần Trọng Tuyên, Phó giám đốc Sở Khoa học - Công nghệ TP.HCM, cho rằng Venture Forum 2026 diễn ra trong bối cảnh Việt Nam và TP.HCM bước vào giai đoạn phát triển mới, dựa trên khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Huy động nguồn lực xã hội thông qua đầu tư mạo hiểm và M&A là yếu tố quan trọng để thúc đẩy doanh nghiệp công nghệ tăng trưởng nhanh. Thành phố đã đưa Trung tâm Khởi nghiệp sáng tạo vào hoạt động, ra mắt Trung tâm Tài chính Quốc tế TP.HCM, và thành lập Quỹ đầu tư mạo hiểm TP.HCM với vốn khởi điểm 500 tỉ đồng, hướng tới 5.000 tỉ đồng vào năm 2035. Những nỗ lực này đã giúp TP.HCM lần đầu tiên lọt vào Top 100 hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo năng động nhất toàn cầu, đứng thứ 98 theo Báo cáo Chỉ số Hệ sinh thái Khởi nghiệp toàn cầu của StartupBlink công bố tháng 5/2026.
