Ông Trump Áp Thuế Nhập Khẩu Bổ Sung 10%: Chi Tiết Và Tác Động Toàn Cầu
Ngày 20/2, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ký sắc lệnh áp mức thuế nhập khẩu bổ sung 10%, có hiệu lực từ 0h01 ngày 24/2 (giờ Mỹ) và kéo dài trong 150 ngày. Động thái này được đưa ra nhằm đáp trả phán quyết cùng ngày của Tòa án Tối cao Mỹ, khi cơ quan này bác bỏ chính sách thuế nhập khẩu dựa trên Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA).
Phạm Vi Áp Dụng Và Các Trường Hợp Miễn Trừ
Mức thuế bổ sung 10% được áp dụng cho tất cả hàng hóa nhập vào Mỹ, nhưng có nhiều ngoại lệ quan trọng. Theo sắc lệnh, để bảo vệ nền kinh tế lớn nhất thế giới, một số nhóm hàng được miễn trừ bao gồm: khoáng sản quan trọng, kim loại tiền tệ, vàng thỏi, năng lượng, và tài nguyên không thể sản xuất đủ tại Mỹ. Ngoài ra, các mặt hàng như thịt bò, cà chua, cam, dược phẩm, đồ điện tử, xe cộ và thiết bị hàng không vũ trụ cũng không chịu áp thêm thuế.
Về xuất xứ, thuế 10% mới không áp dụng với hàng hóa từ Canada và Mexico, những quốc gia đang tuân thủ Hiệp định thương mại Mỹ - Mexico - Canada (USMCA). Hàng dệt may từ 6 nước gồm Costa Rica, Cộng hòa Dominica, El Salvador, Guatemala, Honduras và Nicaragua cũng được miễn trừ theo Hiệp định Thương mại Tự do Cộng hòa Dominican - Trung Mỹ.
Cơ Sở Pháp Lý Và Tác Động Đến Các Quốc Gia
Ông Trump viện dẫn thẩm quyền theo Điều 122 của Đạo luật Thương mại năm 1974, cho phép Tổng thống giải quyết các vấn đề thanh toán quốc tế bằng phụ thu và hạn chế nhập khẩu. Một quan chức Nhà Trắng tiết lộ với CNBC rằng, thuế toàn cầu 10% mới thực chất thay thế các mức áp theo IEEPA bị Tòa án Tối cao vô hiệu hóa, điều này có thể khiến thuế nhập khẩu với một số nước thấp hơn.
Ví dụ, với Trung Quốc - quốc gia từng chịu hai đợt thuế 10% dựa trên IEEPA năm ngoái, bên cạnh mức 25% hiện hành, việc thay bằng thuế toàn cầu 10% mới sẽ kéo tổng thuế nhập khẩu áp lên nhiều hàng hóa từ 45% xuống còn 35%.
Kế Hoạch Dài Hạn Và Phản Ứng Từ Chính Quyền
Ông Trump cũng tuyên bố sẽ áp đặt thêm các mức thuế mới theo Điều 301 của Đạo luật Thương mại đối với các hành vi thương mại không công bằng. Dù mức thuế 10% chỉ có thời hạn 5 tháng, ông khẳng định thời gian này đủ để hoàn thành các cuộc điều tra bổ sung. Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer cho biết chi tiết về các cuộc điều tra mới sẽ được tiết lộ trong những ngày tới, khẳng định chúng có tính pháp lý vững chắc.
Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent nhận định, mức thuế 10% mới cùng với thuế theo Điều 301 và Điều 232 sẽ giúp tổng doanh thu thuế quan của Mỹ năm nay gần như không thay đổi. Nhà Trắng khẳng định thuế quan tiếp tục là công cụ then chốt trong chính sách của Tổng thống Trump nhằm bảo vệ doanh nghiệp và người lao động Mỹ, thúc đẩy sản xuất trong nước và tăng lương.
