Bước sang năm 2026, công tác giải ngân vốn đầu tư công đối mặt với những thách thức lớn lao, phần nào do tình hình thế giới biến động khó lường. Thêm vào đó, theo Bộ Tài chính, đây là năm chuyển tiếp về thể chế, với nhiều văn bản pháp luật mới có hiệu lực từ ngày 1/1/2026, dẫn đến việc phát sinh những khó khăn và vướng mắc nhất định trong triển khai, ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ giải ngân chung.
Tình Hình Giải Ngân Đầu Năm 2026
Tính đến hết tháng 2/2026, số liệu từ Bộ Tài chính cho thấy, giải ngân vốn kế hoạch năm 2026 mới đạt khoảng 55.740 tỷ đồng, chỉ bằng 5,6% kế hoạch mà Thủ tướng Chính phủ đã giao. Đáng chú ý, trong hai tháng đầu năm, có tới 29 bộ, cơ quan trung ương và 20 địa phương có tỷ lệ giải ngân dưới mức bình quân chung của cả nước. Trong số này, 25 bộ và cơ quan thậm chí có tỷ lệ giải ngân dưới 1% và chưa thực hiện giải ngân.
Chỉ Đạo Quyết Liệt Từ Thủ Tướng Chính Phủ
Trước tình hình này, Thủ tướng Chính phủ đã liên tục đưa ra các chỉ đạo hối thúc quyết liệt nhằm đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công ngay từ đầu năm 2026, đặc biệt tập trung vào các công trình và dự án quan trọng, trọng điểm quốc gia. Năm 2026 là năm đầu tiên của giai đoạn trung hạn 2026-2030, với lượng vốn đầu tư công lớn nhất từ trước đến nay.
Với tinh thần “không để lãng phí một ngày, không chậm trễ trong một tuần, không bỏ lỡ cơ hội trong một tháng, không để bị động cả năm”, Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương đẩy mạnh phân bổ chi tiết kế hoạch vốn ngân sách nhà nước năm 2026 một cách có trọng tâm, trọng điểm, tránh dàn trải và manh mún, đồng thời phải phù hợp với khả năng thực hiện, đảm bảo giải ngân 100% vốn đầu tư công được giao theo kế hoạch.
Ý Nghĩa Chiến Lược Của Giải Ngân Vốn
Hơn một triệu tỷ đồng vốn đầu tư công năm 2026 được tích cực giải ngân chính là một trong những động lực quan trọng cho mục tiêu tăng trưởng kinh tế từ 10% trở lên trong năm nay. Đây được xác định là một nhiệm vụ chính trị trọng tâm, đòi hỏi sự tham gia của tất cả các cấp, các ngành trong lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện để kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc.
Chuyển Biến Tích Cực Tại Các Địa Phương
Dù lượng giải ngân thực tế trong hai tháng đầu năm chưa đạt kỳ vọng, nhưng đến thời điểm kết thúc quý I/2026, đã có những chuyển biến tích cực, đặc biệt tại các bộ, ngành, địa phương có vốn kế hoạch năm 2026 được giao ở mức cao.
Điển hình như tại Hà Nội, các dự án cầu Tứ Liên, cầu Ngọc Hồi, Vành đai 1 đoạn Hoàng Cầu - Voi Phục, và Vành đai 2,5 đang được tích cực triển khai với chủ trương nhất quán là “khối lượng đến đâu, giải ngân đến đó”. Tại Phú Thọ, tiến độ giải ngân vốn đầu tư công cũng đang được nỗ lực đẩy nhanh. Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Phú Thọ Trần Duy Đông nhấn mạnh, địa phương coi công tác giải ngân là nhiệm vụ trọng tâm, với tinh thần “làm việc sớm, vào việc ngay”, không để xảy ra tình trạng chậm trễ.
Kết Luận
Để đưa nền kinh tế đạt tốc độ tăng trưởng trên 10% trong năm 2026, không chỉ dựa vào vốn đầu tư công, mà cần huy động và khơi thông mọi nguồn lực cho phát triển kinh tế-xã hội. Tuy nhiên, việc “giữ nhịp” tiến độ giải ngân đầu tư công - nguồn vốn mồi đặc biệt quan trọng, ở mức cao là yếu tố then chốt để kích thích tăng trưởng theo đúng kịch bản đã đề ra cho một thời kỳ phát triển mới của đất nước.
