Việc phân định tỷ lệ và mục đích sử dụng điện trong các trung tâm dữ liệu là điều bất khả thi. Do đó, theo văn bản mới nhất của Bộ Công Thương, các trung tâm dữ liệu này sẽ được áp dụng giá điện sản xuất.
Trung tâm dữ liệu được áp giá điện sản xuất
Bộ Công Thương đã có công văn đề nghị Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) căn cứ quy định tại Thông tư số 60/2025/TT-BCT và nghiên cứu ý kiến của Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) ngày 13/02/2026 để chỉ đạo các Tổng công ty Điện lực thực hiện việc áp dụng giá bán lẻ điện cho trung tâm dữ liệu đúng quy định.
Trước đó, vào ngày 19/3/2026, Cục Điện lực (Bộ Công Thương) đã tổ chức cuộc họp trao đổi về giá điện áp dụng cho trung tâm dữ liệu. Cuộc họp có sự tham gia của đại diện Cục Viễn thông, các doanh nghiệp viễn thông kinh doanh dịch vụ trung tâm dữ liệu, Hiệp hội Internet Việt Nam, EVN và các Tổng công ty Điện lực.
Sau đó, ngày 9/4/2026, Bộ KH&CN đã có văn bản gửi Bộ Công Thương về việc áp dụng giá bán điện cho trung tâm dữ liệu. Theo đó, căn cứ Luật Viễn thông năm 2023 và Luật Công nghiệp công nghệ số năm 2025, hệ thống kỹ thuật của trung tâm dữ liệu đóng vai trò trực tiếp tạo ra và duy trì năng lực cung cấp dịch vụ, tương ứng với hoạt động sản xuất. Do đó, áp dụng giá điện cho sản xuất; còn cơ sở kinh doanh dịch vụ trung tâm dữ liệu của doanh nghiệp thì áp dụng giá điện kinh doanh.
Trong văn bản gửi EVN, Bộ Công Thương đưa ra ý kiến về việc áp dụng giá bán lẻ điện cho trung tâm dữ liệu theo mục đích sử dụng điện, căn cứ quy định tại điểm b khoản 3 Điều 3 Thông tư số 60/2025/TT-BCT. Quy định này nêu rõ bên mua có trách nhiệm khai đúng mục đích sử dụng. Trong trường hợp hai bên mua, bán điện không thỏa thuận được tỷ lệ điện năng sử dụng cho mỗi loại mục đích thì áp dụng giá bán lẻ điện cho mục đích sản xuất đối với hệ thống kỹ thuật của trung tâm dữ liệu, theo ý kiến của Bộ KH&CN. Như vậy, việc phân định tỷ lệ và mục đích sử dụng điện trong các trung tâm dữ liệu là bất khả thi. Vì vậy, theo văn bản này của Bộ Công Thương, các trung tâm dữ liệu sẽ được áp giá điện sản xuất.
Trung tâm dữ liệu là hạ tầng số quốc gia cần được phát triển
Trước đó, các doanh nghiệp như Viettel, VNPT, FPT Telecom, CMC, VNG Data Center đã có văn bản gửi Bộ Công Thương về việc thay đổi cách áp khung giá điện cho các trung tâm dữ liệu theo Thông tư số 60/2025/TT-BCT ngày 2/12/2025 của Bộ Công Thương quy định về thực hiện giá bán điện.
Theo đó, cơ quan điện lực căn cứ Thông tư 60 để xếp hoạt động của trung tâm dữ liệu vào nhóm “cơ sở cung cấp dịch vụ xử lý, lưu trữ và quản lý dữ liệu tập trung”, từ đó áp dụng giá bán điện theo mục đích kinh doanh, thay vì giá bán điện theo mục đích sản xuất (mức giá đã được áp dụng ổn định và thống nhất đối với 100% các trung tâm dữ liệu tại Việt Nam trong suốt thời gian trước đây). Trên thực tế, từ đầu tháng 12/2025, một số trung tâm dữ liệu do doanh nghiệp đầu tư và vận hành (ví dụ trung tâm dữ liệu của CMC) qua 3 kỳ hóa đơn đầu tiên sau khi áp giá, chi phí điện chiếm tỷ trọng lớn nhất trong tổng chi phí vận hành đã tăng trên 50% so với trước đây. Mức tăng đột biến này tạo ra tác động rất lớn đến phương án tài chính, cấu trúc giá dịch vụ, cũng như khả năng duy trì vận hành ổn định và mở rộng đầu tư của các trung tâm dữ liệu, có nguy cơ gây ảnh hưởng lớn đến hạ tầng số quốc gia.
Bộ KH&CN khẳng định, trung tâm dữ liệu là cấu phần quan trọng của hạ tầng số, trực tiếp tạo ra năng lực tính toán, lưu trữ và xử lý dữ liệu cho nền kinh tế ở quy mô công nghiệp, là hạ tầng nền tảng để phát triển và vận hành các hệ thống trí tuệ nhân tạo (AI). Về bản chất, đây là một hoạt động sản xuất, không phải hoạt động thương mại, bán lẻ hay cung ứng dịch vụ tiêu dùng. Điện năng là yếu tố đầu vào cho hoạt động của trung tâm dữ liệu, phục vụ quá trình sản xuất năng lực tính toán, lưu trữ, xử lý dữ liệu, tương tự như điện năng sử dụng trong các cơ sở sản xuất công nghiệp. Ngoài ra, theo khoản 21 Điều 3 Luật Viễn thông, trung tâm dữ liệu là một loại công trình viễn thông, tương tự các công trình nhà trạm viễn thông khác như tổng đài, trạm thu phát sóng di động đang được áp dụng giá điện cho mục đích sản xuất (khoản 9 Điều 7 Thông tư số 60/2025/TT-BCT). Vì vậy, việc doanh nghiệp đề xuất áp dụng giá bán lẻ điện cho mục đích sản xuất đối với trung tâm dữ liệu là có cơ sở thực tiễn và pháp lý.
Tại thời điểm đó, ông Nguyễn Trung Chính, Chủ tịch CMC, đã đưa ra kế hoạch đầu tư các trung tâm dữ liệu với tổng công suất 120–150 MW trong 5 năm tới. Ông cho rằng khả năng cạnh tranh của Việt Nam phụ thuộc mạnh vào chi phí điện, yếu tố cấu thành lớn nhất trong bài toán trung tâm dữ liệu. Tuy nhiên, Chủ tịch CMC bày tỏ quan ngại trước khả năng xếp điện trung tâm dữ liệu vào nhóm giá điện dịch vụ thương mại, vì có thể làm chi phí tăng mạnh và suy giảm sức hấp dẫn khi cạnh tranh thu hút khách hàng lớn từ các thị trường như Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc. Theo ông, trung tâm dữ liệu nên được xem là hạ tầng nền tảng của nền kinh tế số, cần cơ chế giá điện hợp lý và ổn định để doanh nghiệp có thể chốt các hợp đồng dài hạn.
