Israel dự kiến bán hệ thống phòng không Spyder cho Romania với trị giá khoảng 2,3 tỷ USD, đánh dấu hợp đồng lớn nhất trong lịch sử của công ty Rafael Advanced Defense Systems (RADS). Thông báo ngày 28/6 từ RADS cho biết thỏa thuận khung toàn diện bao gồm cung cấp bệ phóng, tên lửa đánh chặn, hệ thống radar, chương trình huấn luyện và hỗ trợ hậu cần. Đơn đặt hàng đầu tiên đã được ký kết vào tuần trước, với việc giao hàng dự kiến bắt đầu trong vòng 36 tháng kể từ ngày ký.
Bối cảnh căng thẳng an ninh ở Đông Âu
Thương vụ diễn ra trong bối cảnh căng thẳng leo thang ở châu Âu do cuộc xung đột Nga - Ukraine, gây ra nhiều thách thức an ninh cho các thành viên NATO ở Đông Âu. Romania, một quốc gia thành viên NATO, đã hứng chịu một số vụ rơi UAV trên lãnh thổ của mình. Gần đây nhất, vào đầu tháng 6, một UAV phát nổ tại thành phố cảng Constanța. Khoảng một tuần trước đó, một UAV khác được cho là của Nga đã đâm vào một tòa nhà dân cư ở thành phố Galați, gần biên giới Ukraine.
Chi tiết hệ thống Spyder
Spyder là hệ thống phòng không di động tiên tiến, phát triển dựa trên tên lửa không đối không của Rafael: tên lửa Derby dẫn đường bằng radar, và tên lửa Python 4 và Python 5 tầm nhiệt. Hệ thống kết hợp radar MMR do Israel Aerospace Industries sản xuất. Theo nhà sản xuất, Spyder có khả năng phóng đồng thời tối đa 4 tên lửa đánh chặn, tầm bắn tối đa 40km và độ cao đánh chặn tối đa 12km.
Khả năng vượt trội của Spyder
Giới chuyên gia đánh giá cao hệ thống phòng không Israel này ở ba điểm chính. Thứ nhất, nhờ khả năng tác chiến mạng trung tâm, Spyder có thể vận hành trong mọi điều kiện thời tiết, cơ động tự hành cao, chuyển cấp chiến đấu nhanh và ngắm bắn nhiều mục tiêu cùng lúc. Hệ thống ứng dụng công nghệ truyền dữ liệu vô tuyến tự động qua băng sóng VHF/UHF, được mã hóa và kháng nhiễu giữa các xe trong tổ hợp và với các bộ phận khác của hệ thống phòng không hợp nhất từ khoảng cách 100km. Đây là yếu tố quan trọng đảm bảo mạng lưới thông tin chỉ huy kịp thời, chính xác, bí mật và an toàn.
Thứ hai, Spyder đáp ứng tiêu chí cơ động lực lượng và chuyển hóa thế trận để tạo lưới lửa phòng không liên hoàn, có chiều sâu và vững chắc. Thứ ba, hệ thống có tính năng chống chế áp điện tử, đối phó hiệu quả trong các khâu tác chiến phòng không từ trinh sát, phát hiện mục tiêu đến đảm bảo thông tin chỉ huy và chỉ huy xạ kích. Radar trinh sát và chỉ thị mục tiêu của Spyder rất khó bị phát hiện và chế áp. Khí tài trinh sát quang điện tử Toplite trang bị trên từng xe bệ phóng làm kênh trinh sát dự phòng khi radar bị nhiễu hoặc phá hủy. Hệ thống thông tin chỉ huy được thiết kế vận hành thông suốt trong môi trường bị chế áp điện tử. Đạn tên lửa miễn nhiễm với gây nhiễu điện tử, với đầu tự dẫn ảnh nhiệt hồng ngoại 2 băng sóng và đầu tự dẫn radar chủ động.
Hợp tác công nghiệp và sản xuất địa phương
Rafael cho biết việc triển khai hệ thống Spyder sẽ "đạt được khả năng hoạt động ban đầu dựa trên sự hợp tác công nghiệp rộng rãi và sản xuất tại địa phương ở Romania". Thương vụ này được thực hiện sau khi Rafael thắng gói thầu của Bộ Quốc phòng Romania về các hệ thống phòng không có khả năng đánh chặn UAV, tên lửa hành trình, đạn dược dẫn đường, máy bay và trực thăng.
