BYD Mất Thị Phần Trước Đối Thủ Trong Nước Khi Thị Trường Xe Điện Trung Quốc Giảm Sút
Theo báo cáo từ CNBC, trong hai tháng đầu năm 2026, BYD đã để mất thị phần đáng kể vào tay các đối thủ cạnh tranh trong nước, trong bối cảnh nhu cầu chung của thị trường xe điện tại Trung Quốc có dấu hiệu giảm sút rõ rệt. Điều này phản ánh một sự chuyển dịch lớn trong ngành công nghiệp ô tô điện của quốc gia này.
Doanh Số Giảm Mạnh Và Sự Trỗi Dậy Của Đối Thủ
Cụ thể, tổng doanh số của BYD trong tháng 1 và tháng 2 năm 2026 đã giảm khoảng 36% so với cùng kỳ năm trước. Con số này đã được điều chỉnh để tính đến sự sụt giảm doanh số theo mùa do kỳ nghỉ Tết Nguyên đán kéo dài hai tuần vào giữa tháng 2, nhưng vẫn cho thấy một xu hướng đáng lo ngại.
Trái ngược với đà giảm của BYD, doanh số hai tháng đầu năm của nhiều nhà sản xuất xe điện khác tại Trung Quốc nhìn chung đều tăng. Leapmotor ghi nhận doanh số 60.126 chiếc, tăng 19% so với cùng kỳ năm ngoái, trong khi Xiaomi đã bán được hơn 59.000 chiếc, đạt mức tăng trưởng ấn tượng 48%.
Đáng chú ý, theo tính toán của CNBC, doanh số bán hàng kết hợp của Nio và Zeekr (thuộc Geely) trong hai tháng đầu năm đã tăng lần lượt là 77% và khoảng 84% so với cùng kỳ năm trước. Tuy nhiên, không phải tất cả các hãng đều có kết quả tích cực: Xpeng ghi nhận mức sụt giảm mạnh nhất với doanh số chỉ đạt 35.267 chiếc, tương đương mức giảm khoảng 42%, và Li Auto cũng ghi nhận mức giảm nhẹ gần 4%.
Thị Trường Xe Điện Trung Quốc Đang Cân Bằng Hơn
Ngoài yếu tố mùa vụ, việc khoảng cách doanh số giữa BYD và các đối thủ ngày càng thu hẹp cho thấy thị trường xe điện Trung Quốc đang dần trở nên cân bằng hơn. Các sản phẩm cạnh tranh ngày càng hấp dẫn người tiêu dùng, dẫn đến sự phân chia thị phần rõ rệt hơn.
Leon Cheng, trưởng bộ phận nghiên cứu ngành di chuyển tại công ty tư vấn quản trị YCP, nhận định: "Lợi thế của BYD là có thật, nhưng đang thu hẹp dần. Khả năng bị đảo ngược hoàn toàn trong ngắn hạn là thấp, tuy nhiên xu hướng thị phần nội địa đang bị thu hẹp."
Trong giai đoạn 2024-2025, BYD chiếm khoảng 26-34% thị phần xe năng lượng mới tại Trung Quốc. Tuy nhiên, các hãng như Geely hay Leapmotor đang dần giành được thị phần, đặc biệt khi họ tấn công trực tiếp vào phân khúc tầm trung - vốn là thế mạnh của BYD.
Cạnh Tranh Khốc Liệt Và Chiến Lược Mới
Các nhà sản xuất xe điện của Trung Quốc đã tìm cách làm suy yếu vị thế thống trị của BYD bằng cách tích hợp tối đa giá trị vào sản phẩm của mình, đồng thời vẫn duy trì mức giá cạnh tranh - một hiện tượng cạnh tranh khốc liệt trong ngành, thường được gọi là "involution".
Chiếc SUV YU7 mới của Xiaomi là mẫu xe ô tô bán chạy nhất Trung Quốc trong tháng 1, với số lượng bán ra gấp hơn hai lần so với Tesla Model Y. Ngoài ra, việc tái áp dụng mức thuế mua xe 5% đối với xe năng lượng mới được công bố vào cuối năm 2025 cũng có thể đã tạo ra một "khoảng trống nhu cầu" cho BYD khi bước sang năm mới.
Abby Tu, nhà phân tích nghiên cứu chính tại S&P Global Mobility, cho biết: "Tôi nghĩ việc tạo sự khác biệt cho bản thân đang trở nên khó khăn hơn rất nhiều đối với các công ty." Nhiều đối thủ của BYD cũng đang tập trung vào các phân khúc cao cấp và xe sang, nhằm tìm kiếm chỗ đứng riêng trong thị trường xe điện khổng lồ của Trung Quốc.
BYD Đẩy Mạnh Xuất Khẩu Để Tìm Động Lực Tăng Trưởng
Trước sức ép cạnh tranh trong nước, BYD đang đẩy mạnh chiến lược mở rộng ra thị trường quốc tế. Theo tính toán của CNBC, tháng 2 vừa qua là lần đầu tiên doanh số xuất khẩu của BYD vượt doanh số bán trong nước.
Ông Cheng giải thích: "Chiến lược phòng ngừa rủi ro của BYD là xuất khẩu - lần đầu tiên doanh số tại nước ngoài vượt mốc 1 triệu chiếc vào năm 2025, tạo ra một lợi thế mà các đối thủ chỉ tập trung vào thị trường nội địa không thể có được."
Ở thị trường trong nước, người tiêu dùng có thể sẽ sớm thấy các dòng sản phẩm mới của BYD trong năm nay, trong đó đáng chú ý là công nghệ pin thế hệ mới. Ông Cheng cho biết thêm: "Năm ngoái, việc BYD triển khai miễn phí hệ thống hỗ trợ lái nâng cao 'God's Eye' đã giúp kích thích nhu cầu mà không gây ra cuộc chiến giá cả. Một động thái tương tự có thể sớm diễn ra với pin Blade Battery 2.0 và công nghệ sạc nhanh thế hệ hai."
Chính Sách Và Tương Lai Của Ngành Xe Điện Trung Quốc
Dù một số hãng xe ghi nhận doanh số tăng, thị trường xe điện Trung Quốc vẫn đang đối mặt với dấu hiệu nhu cầu giảm sút. Một phần nguyên nhân đến từ việc áp dụng thuế mua xe năng lượng mới 5%, sau thời gian dài được miễn hoàn toàn thuế 10%.
Theo Giáo sư Lawrence Loh từ Trường Kinh doanh, Đại học Quốc gia Singapore, việc giảm dần các ưu đãi cho xe điện cho thấy cơ quan quản lý Trung Quốc đang chủ động đưa thị trường xe điện trở về trạng thái "bình thường hóa". Ông Loh cho biết, những động thái như vậy được thiết kế để khuyến khích các nhà sản xuất ô tô của Trung Quốc tự lực hơn.
Tuy nhiên, các nhà phân tích cho rằng việc cắt giảm các ưu đãi tài chính này có thể làm giảm nhu cầu mua xe điện mới, vì thị trường dự đoán chi phí sẽ được chuyển sang cho người tiêu dùng. Bà Abby Tu nhấn mạnh: "Ví dụ, mức thuế 5% đối với một chiếc xe hơi có giá 200.000 đô la... vẫn tương đương với việc cộng thêm khoảng 10.000 đô la vào giá mua, vì vậy... đó là điều cần phải cân nhắc."
Để đối phó, một số nhà sản xuất ô tô đã tìm cách thúc đẩy nhu cầu nội địa đang giảm sút bằng cách bù đắp một phần chi phí tài chính cho người tiêu dùng. Các nhà sản xuất ô tô tại Trung Quốc đã tìm đến các chương trình tài chính sáng tạo để kích cầu, chẳng hạn như Tesla cung cấp các khoản vay lãi suất 0% trong 5 năm, và Xiaomi công bố các gói tài chính "lãi suất thấp" trong 7 năm.
*Nguồn: CNBC Đại Nghĩa
