Vàng tăng vọt hướng tới kỷ lục mới, thị trường toàn cầu chao đảo
Trong phiên giao dịch ngày 2/3, giá vàng giao ngay đã tăng 1%, đạt mức 5.329,39 USD/ounce, sau khi có thời điểm tăng tới 2% và chạm mức cao nhất trong hơn bốn tuần. Giá vàng kỳ hạn của Mỹ cũng tăng mạnh 1,8%, lên 5.342,80 USD/ounce. Tính từ đầu năm 2025 đến nay, vàng đã tăng tổng cộng khoảng 64%, liên tục thiết lập các đỉnh lịch sử mới trong bối cảnh bất ổn chính trị và kinh tế toàn cầu gia tăng.
Động lực thúc đẩy giá vàng tăng mạnh
Động lực chính cho đà tăng của vàng đến từ hoạt động mua ròng mạnh mẽ của các ngân hàng trung ương, dòng vốn đổ vào các quỹ ETF vàng và kỳ vọng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ nới lỏng chính sách tiền tệ. Ông Kyle Rodda, chuyên gia phân tích thị trường tài chính cấp cao tại Capital.com, nhận định rằng lần leo thang căng thẳng này khác với các cuộc xung đột trước đây khi cả hai bên đều có động lực tiếp tục đẩy căng thẳng lên cao.
Ông Rodda cho biết: “Điều đó tiềm ẩn nguy cơ dẫn tới một môi trường hỗn loạn, bất định và biến động mạnh trong nhiều ngày tới. Trong bối cảnh đó, triển vọng đối với vàng khá tích cực.” Giá vàng đã vọt tăng trong phiên giao dịch đầu tuần, thu hút sự chú ý của các nhà đầu tư toàn cầu.
Dự báo lạc quan từ các tổ chức tài chính lớn
Các tổ chức tài chính lớn cũng đưa ra dự báo lạc quan về giá vàng. Tuần trước, JP Morgan và Bank of America nhắc lại quan điểm rằng giá vàng có thể tiến tới mốc 6.000 USD/ounce. JP Morgan thậm chí cho rằng nhu cầu từ ngân hàng trung ương và nhà đầu tư có thể đẩy giá lên 6.300 USD/ounce vào cuối năm.
Nhà phân tích độc lập Ross Norman ví von vàng là “nhiệt kế” đo mức độ bất ổn toàn cầu: “Nhiệt kế đang dâng cao. Chúng ta nên kỳ vọng giá vàng tiếp tục lập kỷ lục mới khi thế giới bước vào một kỷ nguyên bất ổn địa chính trị hoàn toàn mới.”
Diễn biến của các kim loại quý khác
Trong khi đó, giá bạc giao ngay giảm 1,2% xuống 92,72 USD/ounce sau khi vừa ghi nhận tháng tăng giá trong tháng Hai. Giá bạch kim giảm gần 1% còn 2.343,50 USD/ounce, trong khi palladium tăng 0,5% lên 1.795,11 USD/ounce.
Nỗi lo eo biển Hormuz và tác động đến giá dầu
Giá dầu thô thế giới cũng tăng mạnh trong phiên giao dịch này. Giá dầu Brent tăng 4,5% lên 76,07 USD/thùng, dù trong phiên có thời điểm chạm mốc 82 USD/thùng. Giá dầu thô WTI của Mỹ tăng 3,9% lên 69,59 USD/thùng.
Căng thẳng quân sự giữa Mỹ, Israel và Iran chưa có dấu hiệu hạ nhiệt. Israel tiếp tục không kích Tehran, trong khi Iran đáp trả bằng nhiều đợt phóng tên lửa. Tổng thống Mỹ Donald Trump trả lời báo chí cho rằng xung đột có thể kéo dài thêm bốn tuần và các cuộc tấn công sẽ tiếp diễn cho tới khi mục tiêu của Mỹ hoàn tất.
Tâm điểm lo ngại của thị trường là eo biển Hormuz, tuyến vận chuyển khoảng 1/5 lượng dầu mỏ và 20% khí tự nhiên hóa lỏng toàn cầu. Dù chưa bị phong tỏa, dữ liệu theo dõi hàng hải cho thấy tàu chở dầu đang ùn ứ ở hai đầu eo biển, do lo ngại rủi ro tấn công và vấn đề bảo hiểm.
Ông Jorge Leon, phụ trách phân tích địa chính trị tại Rystad Energy, cho rằng nếu giao thông qua eo biển Hormuz bị đình trệ, khoảng 15 triệu thùng dầu/ngày có thể không tiếp cận được thị trường. “Trừ khi có tín hiệu giảm leo thang nhanh chóng, chúng tôi dự báo giá dầu sẽ tăng đáng kể,” ông nói.
Nguy cơ lạm phát và phản ứng của OPEC+
Việc giá dầu tăng cao kéo dài có nguy cơ làm bùng phát lại áp lực lạm phát toàn cầu, tạo gánh nặng chi phí cho doanh nghiệp và người tiêu dùng, từ đó làm suy giảm nhu cầu. Trong bối cảnh đó, OPEC+ vừa thống nhất tăng sản lượng khiêm tốn thêm 206.000 thùng/ngày trong tháng 4. Tuy nhiên, phần lớn nguồn cung này vẫn phải đi qua Trung Đông bằng đường biển, nên rủi ro địa chính trị vẫn là yếu tố chi phối.
Thị trường chứng khoán và tiền tệ biến động
Cú sốc giá dầu và bất ổn địa chính trị đã lan rộng sang thị trường chứng khoán và tiền tệ toàn cầu. Tại châu Á, chỉ số Nikkei 225 của Nhật Bản giảm 1,4%, trong đó nhóm hàng không chịu áp lực lớn do lo ngại chi phí nhiên liệu tăng cao. Chỉ số MSCI châu Á - Thái Bình Dương (ngoài Nhật Bản) giảm 1,2%. UAE và Kuwait tạm thời đóng cửa thị trường chứng khoán với lý do “tình huống đặc biệt”.
Ở châu Âu, hợp đồng tương lai EUROSTOXX 50 giảm 1,4%, DAX giảm 1,3%. Tại Mỹ, hợp đồng tương lai S&P 500 và Nasdaq đều giảm 0,6%. Trước đó, phiên giữa tuần, chỉ số Dow Jones tăng 0,6% và S&P 500 tăng 0,8%, song tâm lý thị trường hiện trở nên thận trọng hơn.
Đồng USD hưởng lợi từ bất ổn
Trên thị trường tiền tệ, đồng USD hưởng lợi khi Mỹ là nước xuất khẩu năng lượng ròng và trái phiếu kho bạc vẫn được xem là nơi trú ẩn an toàn. Đồng euro giảm 0,2% xuống 1,1788 USD. Đồng USD tăng 0,1% lên 156,25 yên, dù đồng yên vốn được coi là tài sản an toàn, song Nhật Bản nhập khẩu toàn bộ dầu mỏ nên chịu tác động kép từ giá năng lượng tăng.
Triển vọng lãi suất và dữ liệu kinh tế Mỹ
Lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm ổn định ở mức 3,970%, sau khi từng chạm đáy 11 tháng là 3,926%. Dữ liệu công bố cuối tuần trước cho thấy chỉ số giá sản xuất (PPI) của Mỹ tăng cao hơn dự kiến trong tháng 1, làm dấy lên lo ngại lạm phát có thể gia tăng trong các tháng tới.
Tuần này, nhà đầu tư sẽ theo dõi hàng loạt dữ liệu quan trọng của Mỹ, gồm báo cáo việc làm ADP, số đơn xin trợ cấp thất nghiệp, báo cáo việc làm phi nông nghiệp, khảo sát ISM sản xuất và doanh số bán lẻ. Bất kỳ dấu hiệu suy yếu nào của kinh tế Mỹ có thể làm lung lay niềm tin sau một quý IV kém khả quan, đồng thời ảnh hưởng tới kỳ vọng chính sách tiền tệ.
Hiện thị trường dự báo khoảng 50% khả năng Fed nới lỏng lãi suất vào tháng 6 và tổng mức cắt giảm khoảng 60 điểm cơ bản trong năm nay. Theo Trạch Dương, tình hình này cho thấy sự nhạy cảm của thị trường toàn cầu trước các yếu tố địa chính trị và kinh tế, với vàng và dầu tiếp tục là những tài sản được quan tâm hàng đầu.
