Thị trường chứng khoán chứng kiến đà lao dốc mạnh
Thị trường chứng khoán Việt Nam đang trải qua một giai đoạn điều chỉnh sâu, với VN-Index ghi nhận tuần giảm thứ ba liên tiếp kể từ vùng đỉnh 1.920 điểm. Mức giảm tích lũy đã lên tới khoảng 163 điểm, tương đương với tỷ lệ giảm 8,5%. Theo phân tích mới nhất từ Chứng khoán MB (MBS), đà điều chỉnh này xuất phát từ sự cộng hưởng của nhiều yếu tố tiêu cực, trong đó ba nguyên nhân chính nổi bật gây áp lực lên chỉ số.
Biến động toàn cầu và tâm lý nhà đầu tư
Trước hết, thị trường tài chính toàn cầu biến động mạnh mẽ, với giá kim loại quý đồng loạt lao dốc. Đồng thời, nhóm cổ phiếu công nghệ vốn hóa lớn trên thế giới bị bán tháo do những lo ngại ngày càng gia tăng về hiệu quả đầu tư vào lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI). Những diễn biến này đã tác động tiêu cực đến tâm lý của nhà đầu tư tại các thị trường mới nổi, bao gồm cả Việt Nam, làm gia tăng xu hướng bán ra và thận trọng.
Áp lực thanh khoản trong nước gia tăng
Bên cạnh đó, áp lực thanh khoản trên thị trường tiền tệ trong nước cũng leo thang đáng kể. Lãi suất liên ngân hàng qua đêm đã tăng vọt lên mức 17,25%/năm vào ngày 3 tháng 2 năm 2026, trước khi hạ nhiệt về quanh mức 9,5–10%/năm. Hiện tượng này phản ánh tình trạng căng thẳng thanh khoản mang tính thời điểm, bắt nguồn từ chênh lệch giữa tăng trưởng tín dụng và huy động vốn, cùng với nhu cầu tiền mặt tăng cao trước dịp Tết Nguyên đán. Điều này đã gây ra tâm lý thận trọng và e ngại trên thị trường chứng khoán, khiến nhiều nhà đầu tư trở nên dè dặt hơn trong các quyết định giao dịch.
Dòng vốn ngoại rút mạnh và áp lực chốt lời
Ngoài ra, khối ngoại tiếp tục bán ròng mạnh mẽ trong bối cảnh đồng USD tăng giá trở lại và dòng vốn có xu hướng rút khỏi các thị trường châu Á. Áp lực chốt lời cũng gia tăng đáng kể tại nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn, đặc biệt là các doanh nghiệp có vốn nhà nước chi phối sau một giai đoạn tăng mạnh trước đó. Việc VN-Index đánh mất mốc hỗ trợ tâm lý quan trọng ở 1.800 điểm đã kích hoạt thêm lực bán chủ động từ một bộ phận không nhỏ nhà đầu tư, đẩy thị trường vào trạng thái giảm sâu hơn.
Tín hiệu tích cực dài hạn vẫn tồn tại
Tuy nhiên, MBS cũng chỉ ra rằng các yếu tố tiêu cực trên đang tạm thời lấn át một số tín hiệu tích cực dài hạn đáng chú ý. Bức tranh kinh tế Việt Nam trong tháng 1 năm 2026 được đánh giá rất khả quan, với động lực chính đến từ sản xuất công nghiệp, xuất khẩu, niềm tin doanh nghiệp và sự chủ động trong điều hành chính sách. Đây được xem là nền tảng quan trọng cho mục tiêu tăng trưởng GDP cả năm ở mức 9–10%, thậm chí có thể cao hơn.
Về mặt thể chế, Thông tư 08/2026/TT-BTC được xem là bước hoàn thiện cuối cùng trong khung pháp lý, đáp ứng các khuyến nghị kỹ thuật quan trọng của FTSE Russell liên quan đến chu kỳ thanh toán và thủ tục mở tài khoản. Điều này giúp cải thiện khả năng tiếp cận của nhà đầu tư nước ngoài và gia tăng xác suất nâng hạng thị trường trong thời gian tới. Theo Bộ Tài chính, mục tiêu tăng trưởng GDP quý I năm 2026 được đặt ở mức 9–10%, nhằm tạo nền tảng vững chắc cho tăng trưởng hai con số trong các quý tiếp theo.
Phân tích theo nhóm ngành và khuyến nghị đầu tư
Xét theo nhóm ngành, dòng tiền vẫn duy trì tích cực tại các nhóm Dệt may, Logistics, Sản xuất và phân phối điện, Hóa chất (bao gồm phân bón), và Bảo hiểm. Trong khi đó, nhóm Chứng khoán điều chỉnh nhưng chưa hình thành đáy mới. Ngược lại, tín hiệu tiêu cực tập trung chủ yếu ở nhóm Bất động sản dân cư, khi nhiều cổ phiếu phá vỡ nền giá và thiết lập đáy mới. Nhóm Ngân hàng, đặc biệt là khối ngân hàng quốc doanh, đã chiết khấu tương đối sâu và có khả năng hồi phục trong ngắn hạn. Một số mã tiêu biểu như VCB giảm 7,7% trong tuần và 17,4% từ đỉnh, CTG giảm khoảng 14% từ đỉnh, trong khi BID vẫn giữ được vùng tích lũy.
Về mặt kỹ thuật, dù tháng 2 thường có xác suất tăng cao trong lịch sử, yếu tố mùa vụ đang bị phá vỡ khi chỉ trong tuần đầu tháng thị trường đã giảm hơn 4%. Hiện VN-Index đã đánh mất đường trung bình 20 và 50 ngày, quay trở lại vùng tích lũy kéo dài từ cuối năm 2025. Vùng hỗ trợ ngắn hạn được xác định quanh 1.720–1.725 điểm, trong khi hỗ trợ trung hạn nằm ở mốc 1.700 điểm.
Trong tuần cuối cùng trước kỳ nghỉ Tết Nguyên đán, thanh khoản dự kiến tiếp tục suy giảm, cộng với phiên đáo hạn phái sinh khiến tâm lý thị trường duy trì trạng thái thận trọng. Nhà đầu tư có thể ưu tiên các nhóm cổ phiếu có nền tảng cơ bản tốt và vai trò dẫn dắt như Ngân hàng, Dầu khí, Viettel, Hóa chất, Logistics, Bảo hiểm, Sản xuất và phân phối điện, Bán lẻ, Chứng khoán, với chiến lược tích lũy dần tại các vùng hỗ trợ để tối ưu hóa cơ hội trong bối cảnh thị trường biến động.
