Petrolimex vi phạm điều kiện công ty đại chúng, có nguy cơ hủy tư cách
Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam - Petrolimex (HoSE: PLX) vừa công bố thông tin bất thường, cho biết doanh nghiệp hiện không đáp ứng đủ điều kiện để duy trì tư cách công ty đại chúng theo quy định của Luật Chứng khoán. Điều này xảy ra dù Petrolimex đang có tới hơn 43.000 cổ đông, trong đó phần lớn là nhà đầu tư nhỏ lẻ.
Nguyên nhân vi phạm từ cơ cấu cổ đông tập trung
Theo dữ liệu từ danh sách chốt quyền tham dự Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2026, Petrolimex hiện có tổng cộng 43.266 cổ đông. Trong đó, số lượng cổ đông nắm giữ cổ phiếu có quyền biểu quyết nhưng không phải là cổ đông lớn lên tới 43.264 nhà đầu tư. Tuy nhiên, tổng tỷ lệ nắm giữ của toàn bộ nhóm cổ đông nhỏ lẻ này chỉ đạt mức hơn 9,4% tổng số cổ phiếu có quyền biểu quyết.
Luật Chứng khoán quy định, một công ty đại chúng bắt buộc phải đảm bảo có tối thiểu 10% số cổ phiếu có quyền biểu quyết do ít nhất 100 nhà đầu tư không phải cổ đông lớn nắm giữ. Với tỷ lệ hiện tại, Petrolimex đã vi phạm điều kiện này, chủ yếu do cơ cấu cổ đông tập trung cao.
Hiện cơ cấu cổ đông của Petrolimex tập trung chủ yếu vào hai cổ đông lớn. Cổ đông Nhà nước, đại diện bởi Ủy ban Quản lý vốn Nhà nước tại doanh nghiệp, đang nắm giữ 75,87% vốn điều lệ. Cổ đông chiến lược nước ngoài là ENEOS Corporation hiện nắm giữ 13,08% vốn điều lệ. Hai tổ chức này đã nắm giữ tổng cộng gần 90% vốn điều lệ của Petrolimex, khiến tỷ lệ sở hữu của cổ đông nhỏ lẻ bị hạn chế.
Lộ trình xử lý và kế hoạch khắc phục
Về lộ trình xử lý, Petrolimex sẽ có thời hạn 1 năm để khắc phục tình trạng trên. Sau 1 năm kể từ ngày vi phạm, nếu tập đoàn vẫn không nâng được tỷ lệ sở hữu của cổ đông nhỏ lẻ lên mức 10%, doanh nghiệp bắt buộc phải gửi hồ sơ hủy tư cách công ty đại chúng đến Ủy ban Chứng khoán Nhà nước.
Phía Petrolimex cho biết thời gian tới, doanh nghiệp sẽ tiếp tục báo cáo các cơ quan quản lý về những vướng mắc liên quan đến điều kiện công ty đại chúng đối với doanh nghiệp cổ phần hóa, đồng thời chủ động xây dựng phương án khắc phục phù hợp với quy định. Điều này đặt ra thách thức không nhỏ cho nhà bán lẻ xăng dầu lớn nhất Việt Nam này.
Bối cảnh kinh doanh và kế hoạch tương lai
Petrolimex hiện là nhà bán lẻ xăng dầu lớn nhất Việt Nam với thị phần ước tính chiếm 50% thị trường tính theo sản lượng xuất bán và mạng lưới 5.500 cửa hàng xăng dầu khắp cả nước. Ngày 24/4 tới đây, Petrolimex sẽ tổ chức Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2026, trình kế hoạch kinh doanh với mục tiêu doanh thu kỷ lục 315.000 tỷ đồng, tăng trưởng 2%.
Tuy nhiên, kế hoạch lợi nhuận trước thuế lại giảm 7% so với cùng kỳ, xuống 3.380 tỷ đồng. Cũng tại ĐHĐCĐ sắp tới, Petrolimex sẽ trình cổ đông phương án phân phối lợi nhuận năm 2025 với tỷ lệ chi trả cổ tức tiền mặt là 12% (1.200 đồng/cổ phiếu), tương ứng dự chi số tiền 1.525 tỷ đồng. Tỷ lệ cổ tức năm 2026 dự kiến sẽ là 10%, thấp hơn so với năm trước.
Sự việc này diễn ra trong bối cảnh thị trường xăng dầu Việt Nam đang có nhiều biến động, với các chính sách miễn giảm thuế và tình hình nhập khẩu tăng mạnh. Việc Petrolimex phải đối mặt với nguy cơ hủy tư cách công ty đại chúng có thể ảnh hưởng đến uy tín và hoạt động của tập đoàn, đòi hỏi những giải pháp kịp thời để duy trì vị thế dẫn đầu ngành.
