Thị trường chứng khoán nửa đầu năm 2026 chứng kiến sự phân hóa mạnh khi VN-Index chỉ đi ngang quanh mốc 1.800 điểm, nhưng gần 900 cổ phiếu ghi nhận hiệu suất âm. Theo thống kê, trong tổng số hơn 1.500 mã trên cả ba sàn, có đến 888 cổ phiếu giảm giá kể từ đầu năm, trong đó hơn 200 mã sụt trên 20%. Nhiều cổ phiếu vốn hóa lớn như FPT, TCH, BCM, FRT, VRE, DXG, SSI, NLG, SHS đều khiến nhà đầu tư thua lỗ nếu nắm giữ từ đầu năm.
Tài khoản nhà đầu tư bị bào mòn
Chị T.V, một nhà đầu tư bán chuyên tại Hà Nội, chia sẻ: "VN-Index loanh quanh 1.800 điểm, nhưng nhìn lại danh mục 5 mã midcap của mình, không mã nào giảm dưới 15%. Cảm giác như tài khoản mỗi ngày bốc hơi một ít mà không biết phải xử lý thế nào." Ngay cả nhà đầu tư lâu năm như anh M.Q cũng ghi nhận danh mục giảm hai chữ số dù nắm giữ các doanh nghiệp sản xuất và chứng khoán có nền tảng cơ bản.
Thị trường không có những nhịp lao dốc mạnh để buộc nhà đầu tư cắt lỗ, mà giảm dai dẳng trong thời gian dài. Nhiều người kỳ vọng hồi phục nên tiếp tục nắm giữ hoặc bình quân giá xuống, khiến tài khoản bị bào mòn theo thời gian. Mức thua lỗ thực tế trên danh mục cá nhân thường lớn hơn nhiều so với mức giảm của cổ phiếu.
Quỹ mở cũng chịu áp lực
Không chỉ nhà đầu tư cá nhân, các tổ chức chuyên nghiệp cũng gặp khó. Theo thống kê, hàng loạt quỹ mở ghi nhận hiệu suất âm từ đầu năm. DCDE và DCDS của Dragon Capital giảm trên 10%, trong khi các quỹ cổ phiếu của VinaCapital, SSIAM và VCBF cũng đi lùi. Việc nhiều quỹ cùng kém tích cực cho thấy đây không còn là câu chuyện lựa chọn sai cổ phiếu, mà phản ánh khó khăn mang tính toàn thị trường.
Dòng tiền co cụm, VN-Index neo nhờ trụ
Khác với các giai đoạn dòng tiền lan tỏa, nửa đầu năm 2026 chứng kiến sự co cụm rõ rệt. Thanh khoản suy giảm, khối ngoại bán ròng, chi phí vốn tăng khiến dòng tiền không đủ nâng đỡ mặt bằng giá. Diễn biến VN-Index được neo bởi một số ít cổ phiếu vốn hóa lớn. Riêng VIC và VHM đã đóng góp gần 100 điểm vào mức tăng của chỉ số kể từ đầu năm. Nếu loại trừ nhóm này cùng các mã trụ khác, VN-Index có thể giảm điểm, đồng nghĩa phần lớn nhà đầu tư không nắm giữ hai cổ phiếu này gần như không được hưởng lợi từ mức tăng của chỉ số.
Kỳ vọng nửa cuối năm
Dragon Capital chỉ ra nghịch lý: nhiều doanh nghiệp duy trì tăng trưởng lợi nhuận cao, nhưng giá cổ phiếu chưa phản ánh do tâm lý thận trọng và dòng tiền hạn chế. Theo Dragon Capital, thanh khoản là rào cản lớn nhất. Áp lực thanh khoản hệ thống ngân hàng khiến chi phí vốn tăng, dòng tiền vào chứng khoán dè dặt. Tuy nhiên, quỹ cho rằng bức tranh có thể cải thiện trong những tháng cuối năm nhờ đẩy mạnh đầu tư công và các chính sách hỗ trợ tăng trưởng, giúp áp lực thanh khoản hạ nhiệt. Lãi suất nhiều khả năng đã qua đỉnh và sẽ giảm dần, tạo điều kiện cho định giá cổ phiếu.
Về định giá, Dragon Capital cho biết P/E dự phóng của VN-Index năm 2026 khoảng 11,7 lần. Nếu loại trừ bốn cổ phiếu Vingroup (chiếm 29% vốn hóa nhưng chỉ đóng góp 16% tổng lợi nhuận), P/E chỉ còn khoảng 10 lần, tương đương vùng định giá từng xuất hiện trong các giai đoạn điều chỉnh mạnh. Với lợi nhuận doanh nghiệp kỳ vọng tăng khoảng 23% trong năm 2026, cùng đà tăng trưởng hai chữ số quý I và dự báo duy trì các quý tiếp theo, Dragon Capital giữ quan điểm tích cực cho nửa cuối năm. Tuy nhiên, trong ngắn hạn, dòng tiền tập trung vào một số ít cổ phiếu dẫn dắt, sự phân hóa sẽ tiếp diễn và hiệu quả đầu tư phụ thuộc nhiều vào khả năng lựa chọn doanh nghiệp hơn là chỉ số chung.
