Căng thẳng địa chính trị đẩy giá dầu tăng vọt, cà-phê giảm mạnh trên thị trường hàng hóa
Tuần giao dịch vừa qua, thị trường hàng hóa Việt Nam ghi nhận những biến động mạnh mẽ, với chỉ số MXV-Index đóng cửa ở mức 2.445 điểm, mất hơn 1,6% so với tuần trước đó. Sự sụt giảm này phần lớn đến từ diễn biến phức tạp trong nhóm năng lượng và nguyên liệu công nghiệp, nơi giá dầu tăng vọt do căng thẳng địa chính trị trong khi giá cà-phê lại giảm sâu vì nguồn cung dồi dào.
Giá dầu bùng nổ vì lo ngại an ninh khu vực Trung Đông
Theo Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV), thị trường năng lượng tuần qua chứng kiến lực mua áp đảo, với cả 5 mặt hàng trong nhóm đồng loạt tăng mạnh. Giá dầu WTI tăng gần 6% lên 66,48 USD/thùng, trong khi giá dầu Brent cũng tăng hơn 6,1% đạt 70,66 USD/thùng. Đà tăng này khởi động từ ngày 18/2, sau khi hãng tin Axios đưa tin về việc thiếu cơ sở cho một bước đột phá ngoại giao trong thỏa thuận hạt nhân với Iran.
Nguồn tin này còn tiết lộ, bất kỳ hành động quân sự nào nhắm vào Tehran nhiều khả năng sẽ là một chiến dịch hiệp đồng giữa Mỹ và Israel, dự kiến kéo dài nhiều tuần với quy mô lớn. Cùng lúc, Bộ Giao thông vận tải Mỹ đã phát cảnh báo hàng hải, khuyến cáo tàu mang cờ nước này giữ khoảng cách tối đa với lãnh hải Iran khi qua eo biển Hormuz. Chuỗi sự kiện này ngay lập tức thổi bùng lo ngại về an ninh khu vực, đẩy thị trường năng lượng vào trạng thái cảnh giác cao độ.
Iran, nhà sản xuất dầu lớn thứ tư trong OPEC, có vị trí chiến lược ở cửa ngõ phía Bắc eo biển Hormuz – tuyến huyết mạch xuất khẩu dầu mỏ của nhiều quốc gia Trung Đông. Sự bất ổn tại đây làm dấy lên rủi ro gián đoạn nguồn cung nghiêm trọng, trầm trọng hóa mối đe dọa đối với dòng chảy năng lượng toàn cầu. Tình hình càng căng thẳng khi Tổng thống Mỹ Donald Trump đặt "tối hậu thư" 10-15 ngày để đạt thỏa thuận hạt nhân mới, đồng thời Mỹ hoàn tất triển khai lực lượng quân sự quy mô lớn nhất tại Trung Đông kể từ cuộc chiến Iraq năm 2003.
Bên cạnh đó, bế tắc trong đàm phán giữa Nga và Ukraine tại Geneva vào ngày 18/2 cũng góp phần duy trì lệnh trừng phạt nhằm vào năng lượng Nga, tạo "bệ đỡ" vững chắc cho giá dầu. Thêm vào đó, báo cáo tồn kho từ Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA) ngày 19/2 mang đến tín hiệu lạc quan: tồn kho dầu thô thương mại của Mỹ giảm mạnh hơn 9 triệu thùng, trái ngược với dự báo tăng, phản ánh sự phục hồi mạnh mẽ của nhu cầu tiêu thụ nhiên liệu.
Giá cà-phê giảm mạnh do nguồn cung dồi dào từ Việt Nam và Brazil
Trong khi đó, trên thị trường nguyên liệu công nghiệp, giá hai mặt hàng cà-phê đồng loạt giảm mạnh. Giá cà-phê Arabica giảm 4,2% xuống 6.298 USD/tấn, mức thấp nhất trong 15 tháng qua; giá cà-phê Robusta cũng mất 5,5% còn 3.591 USD/tấn, thấp nhất trong 6 tháng trở lại đây. Theo MXV, hoạt động thu hoạch tại Tây Nguyên đã hoàn tất, đẩy nguồn cung nội địa tăng vọt và tạo sức ép lớn lên giá toàn cầu.
Tính từ đầu năm đến ngày 10/2/2026, lượng xuất khẩu cà-phê của Việt Nam (chủ yếu là Robusta) đạt hơn 206.000 tấn, tăng 35% so với cùng kỳ năm 2025. Ở Brazil, quốc gia đang bước vào chu kỳ được mùa của niên vụ 2026-2027, tình hình thời tiết tại các vùng trồng trọng điểm ngày càng thuận lợi. Cơ quan khí tượng Somar Meteorologia ghi nhận lượng mưa tại Minas Gerais cao hơn 113% so với mức trung bình lịch sử, củng cố kỳ vọng về một vụ mùa bội thu.
Tuy nhiên, bức tranh tồn kho tại Sở ICE và châu Âu lại phản ánh thực tế trái ngược: tồn kho cà-phê Arabica đạt chuẩn trên Sở ICE chỉ còn hơn 459.000 bao, giảm hơn 41% so với cùng kỳ năm ngoái, và tổng lượng tồn kho trong tháng 12/2025 vẫn ở mức thấp nhất trong một thập kỷ qua. Trở lại thị trường nội địa, giá cà-phê nhân xô tại Tây Nguyên duy trì ở mức 97.800 đồng/kg, đi ngang so với tuần trước, trái ngược với xu hướng giảm của thế giới.
Nhìn chung, tuần qua thị trường hàng hóa chịu ảnh hưởng nặng nề từ các yếu tố địa chính trị và cung cầu, với giá dầu tăng mạnh do căng thẳng tại Trung Đông và giá cà-phê giảm sâu vì nguồn cung dồi dào, phản ánh qua chỉ số MXV-Index sụt giảm đáng kể.
