Vật liệu xây dựng tăng giá mạnh, giấc mơ an cư của người trẻ bị đe dọa
Từ đầu năm 2026 đến nay, thị trường vật liệu xây dựng tại Việt Nam đã chứng kiến những biến động đáng kể. Hàng loạt mặt hàng thiết yếu như thép, xi măng, cát và đá đồng loạt điều chỉnh tăng giá, kéo theo chi phí xây dựng bị đẩy lên cao. Tình trạng này đang khiến nhiều người trẻ, đặc biệt là những người có kế hoạch xây nhà, rơi vào cảnh lo lắng và buộc phải cân nhắc lại hoặc tạm hoãn giấc mơ an cư của mình.
Giá vật liệu tăng vọt, chi phí xây dựng "đội" mạnh
Theo ghi nhận tại các cửa hàng bán vật liệu xây dựng ở thành phố Huế, giá cả các loại vật liệu chủ lực đều có xu hướng tăng so với thời điểm đầu năm. Cụ thể, thép xây dựng đã tăng khoảng 900 đến 1000 đồng mỗi kilogram, trong khi xi măng tăng trung bình từ 100.000 đến 150.000 đồng mỗi tấn. Đáng chú ý, giá cát xây dựng có biên độ tăng mạnh hơn, dao động từ 100.000 đến 150.000 đồng mỗi mét khối, gây thêm áp lực lên tổng chi phí.
Tác động của biến động giá cả đã nhanh chóng lan rộng đến từng công trình và hộ gia đình. Anh Đỗ Văn Ngh. (sinh năm 1989, trú tại phường Thanh Thủy, thành phố Huế), đang trong quá trình xây nhà, không giấu được sự lo lắng. Anh chia sẻ rằng chỉ trong một thời gian ngắn, giá vật liệu đã thay đổi rõ rệt. "Trước đó, tôi được báo giá xi măng khoảng 1,59 triệu đồng mỗi tấn. Nhưng chỉ sau một thời gian ngắn, cửa hàng đã điều chỉnh lên 1,75 triệu đồng mỗi tấn. Không chỉ xi măng mà cát, gạch xây cũng tăng liên tục", anh Ngh. nói.
Theo tính toán ban đầu, chi phí xây dựng căn nhà của anh khoảng 700 triệu đồng. Tuy nhiên, với đà tăng giá hiện nay, tổng chi phí có thể vượt mốc 1 tỷ đồng, một con số vượt xa khả năng tài chính đã dự trù. Điều này khiến anh và nhiều người khác phải đối mặt với những quyết định khó khăn.
Người trẻ đối mặt với áp lực tài chính và tâm lý
Không riêng trường hợp của anh Ngh., nhiều người trẻ khác cũng đang rơi vào tình cảnh tương tự. Anh Hồ Th. (sinh năm 1990, trú tại phường Kim Long, thành phố Huế) cho biết gia đình anh đã lên kế hoạch xây nhà sau nhiều năm tích góp. Tuy nhiên, trước biến động giá cả vật liệu và nhân công, hai vợ chồng buộc phải tạm dừng kế hoạch.
"Nếu cứ tiếp tục tăng như hiện nay, số tiền tích lũy của vợ chồng tôi sẽ không đủ để hoàn thiện căn nhà như dự kiến. Chúng tôi đang cân nhắc phương án bán đất, cộng thêm tiền tiết kiệm để chuyển sang mua chung cư", anh Th. chia sẻ. Thực tế cho thấy, việc giá vật liệu xây dựng leo thang không chỉ ảnh hưởng đến chi phí mà còn tác động trực tiếp đến tâm lý người dân, đặc biệt là nhóm người trẻ đang trong giai đoạn tích lũy và xây dựng tổ ấm.
Chính quyền triển khai giải pháp bình ổn giá
Trước diễn biến phức tạp của thị trường vật liệu xây dựng, Ủy ban Nhân dân thành phố Huế đã nhanh chóng triển khai các giải pháp nhằm kiểm soát và bình ổn giá. Ngày 20 tháng 3, Văn phòng Ủy ban Nhân dân thành phố Huế cho biết, ông Phan Quý Phương, Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân thành phố, đã có những chỉ đạo nhằm tăng cường các biện pháp quản lý và bình ổn giá vật liệu xây dựng trên địa bàn.
Theo đó, Sở Xây dựng được giao nhiệm vụ công bố kịp thời giá vật liệu xây dựng, giá nhân công, giá ca máy và chỉ số giá xây dựng theo quy định. Đồng thời, sở này sẽ chủ trì theo dõi sát diễn biến thị trường, tổ chức tiếp nhận kê khai và tổng hợp, công bố giá nhằm đảm bảo tính minh bạch.
Trong khi đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường được yêu cầu rà soát trữ lượng các mỏ khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường, nghiên cứu nâng công suất khai thác đối với các mỏ đủ điều kiện, đồng thời khảo sát và đánh giá tiềm năng để mở mới các mỏ, qua đó tăng nguồn cung cho thị trường.
Một trong những giải pháp quan trọng được nhấn mạnh là tổ chức đấu giá quyền khai thác khoáng sản một cách minh bạch và công bằng, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp đủ năng lực tham gia, tránh tình trạng độc quyền, đầu cơ và găm hàng gây biến động giá.
Tăng cường kiểm tra và giám sát thị trường
Bên cạnh đó, các cơ quan như Sở Tài chính và Sở Công Thương được giao phối hợp kiểm tra, giám sát hoạt động kinh doanh vật liệu xây dựng, kịp thời phát hiện và xử lý các hành vi vi phạm về giá. Lực lượng công an và chính quyền địa phương cũng tăng cường kiểm tra hoạt động khai thác, vận chuyển và kinh doanh vật liệu, kiên quyết xử lý các hành vi thao túng thị trường.
Thanh tra thành phố sẽ triển khai các đợt thanh tra chuyên đề trong năm 2026, tập trung vào công tác quản lý giá và hoạt động khai thác, kinh doanh vật liệu xây dựng, nhằm kịp thời phát hiện và chấn chỉnh sai phạm.
Đối với các chủ đầu tư và nhà thầu, chính quyền yêu cầu cần chủ động hơn trong quản lý chi phí, cập nhật giá gói thầu sát với thị trường, đồng thời đánh giá đầy đủ các rủi ro, đặc biệt là rủi ro biến động giá vật liệu để có phương án ứng phó phù hợp.
Kỳ vọng và thách thức trong tương lai
Trong bối cảnh thị trường còn nhiều biến động, việc triển khai đồng bộ các giải pháp từ phía cơ quan quản lý được kỳ vọng sẽ góp phần kiểm soát đà tăng giá, ổn định nguồn cung, qua đó giảm áp lực cho doanh nghiệp và người dân. Tuy nhiên, về lâu dài, bài toán cân đối giữa chi phí và khả năng chi trả vẫn là thách thức lớn đối với nhiều gia đình trẻ trên hành trình xây dựng mái ấm của riêng mình.
Những nỗ lực từ chính quyền và sự chủ động từ các bên liên quan sẽ là yếu tố then chốt để vượt qua giai đoạn khó khăn này, đảm bảo giấc mơ an cư không bị đánh cắp bởi những biến động giá cả.
